Η Αμερικανίδα υπουργός Οικονομικών, Janet Yellen, τόνισε στο Κογκρέσο την Παρασκευή ότι η χώρα θα φτάσει στο νόμιμο όριο χρέους της στις 19 Ιανουαρίου –απαιτώντας «έκτακτα μέτρα» που να μπορούν να διαρκέσουν μόνο για ένα πεπερασμένο χρονικό διάστημα.
«Μόλις φτάσουμε αυτό το όριο, το Υπουργείο Οικονομικών θα πρέπει να αρχίσει να λαμβάνει ορισμένα έκτακτα μέτρα για να αποτρέψει τις Ηνωμένες Πολιτείες από το να αθετήσουν τις υποχρεώσεις τους», ανέφερε η Yellen σε επιστολή της προς τους ηγέτες του Κογκρέσου.
«Ενώ το Υπουργείο Οικονομικών δεν είναι επί του παρόντος σε θέση να παράσχει εκτίμηση για το πόσο καιρό απαιτούνται έκτακτα μέτρα προκειμένου να συνεχίσουμε να πληρώνουμε τις υποχρεώσεις της κυβέρνησης, είναι απίθανο τα μετρητά και τα έκτακτα μέτρα να εξαντληθούν πριν από τις αρχές Ιουνίου», έγραψε.
Η επιστολή της Yellen ουσιαστικά είναι ένα ρολόι που μετρά αντίστροφα για πόσο καιρό η ομοσπονδιακή κυβέρνηση μπορεί να συνεχίσει να καταβάλει τόκους για το χρέος της. Τα αποκαλούμενα ως «έκτακτα μέτρα» που διαθέτει ο υπουργός Οικονομικών μπορούν να απελευθερώσουν δισεκατομμύρια δολάρια που έχουν δεσμευτεί τεχνικά για άλλους σκοπούς, αλλά δεν έχουν δαπανηθεί ακόμη.
Η δήλωσή της Yellen έρχεται λίγες μέρες αφότου Ρεπουμπλικάνοι αντάρτες της Βουλής ανάγκασαν τον Πρόεδρο Kevin McCarthy να έρθει σε επαφή με τη διοίκηση για το όριο του χρέους, κάτι που προειδοποιούν ορισμένοι χρηματοοικονομικοί εμπειρογνώμονες ότι θα μπορούσε να οδηγήσει σε πλήρη οικονομική κρίση.
Ο McCarthy ανέλαβε τη δέσμευση κατά τη διάρκεια της -επιτυχημένης τελικά- αναζήτησής του προκειμένου να συγκεντρώσει αρκετές ψήφους για να εκλεγεί Πρόεδρος, να μην αυξήσει το όριο του χρέους χωρίς να συμπεριλάβει περικοπές δαπανών για τις οποίες ο Λευκός Οίκος και η Γερουσία είναι βέβαιο ότι θα αγωνιστούν εναντίον.
«Είναι διατεθειμένος να κατεβάσει ρολά στην κυβέρνηση αντί να αυξήσει το ανώτατο όριο του χρέους; Αυτό είναι ένα αδιαπραγμάτευτο στοιχείο», ανέφερε ο συντηρητικός βουλευτής Ralph Norman (R-S.C.) κατά τη διάρκεια της αντιπαράθεσης με τον McCarthy. Μάλιστα, η Yellen θα είναι στο εξωτερικό όταν η χώρα φτάσει τεχνικά στο όριο χρέους, με τις λεπτομέρειες του ταξιδιού της να ανακοινώνονται την Παρασκευή.
Η ίδια ανέφερε ότι τα έκτακτα μέτρα θα λειτουργήσουν μόνο για «περιορισμένη χρονική περίοδο» και είπε ότι οι πρόεδροι και οι υπουργοί Οικονομικών έχουν πει ότι οι ΗΠΑ «δεν πρέπει να αθετήσουν» τις υποχρεώσεις τους.
Επίσης, στην επιστολή της προς τον McCarthy την Παρασκευή, η Yellen έγραψε: «Πράγματι, στο παρελθόν, ακόμη και οι απειλές ότι η κυβέρνηση των ΗΠΑ ενδέχεται να αποτύχει να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της προκάλεσαν πραγματικές βλάβες, συμπεριλαμβανομένης της μοναδικής υποβάθμισης της πιστοληπτικής ικανότητας στην ιστορία του έθνους μας το 2011».
Η Yellen πρόσθεσε: «Η αύξηση ή η αναστολή του ορίου χρέους δεν επιτρέπει νέες δεσμεύσεις δαπανών ούτε κοστίζει χρήματα στους φορολογούμενους. Επιτρέπει απλώς στην κυβέρνηση να χρηματοδοτήσει τις υφιστάμενες νομικές υποχρεώσεις που έχει αναλάβει στο παρελθόν».
Την περασμένη εβδομάδα, ο ρεπουμπλικανός Chip Roy (R-Texas) δεν διευκρίνισε τις λεπτομέρειες της συμφωνίας στην οποία κατέληξε ο McCarthy με τον ίδιο και με άλλους συναδέλφους του. «Είναι ασφαλές να πούμε ότι πιστεύουμε πως υπάρχουν συγκεκριμένα όρια στις δαπάνες που συνδέονται με την αύξηση του ανώτατου ορίου του χρέους», ανέφερε επιβεβαιώνοντας ότι υπάρχει σύνδεση.
Ο Λευκός Οίκος θέλει το Κογκρέσο να εγκρίνει μια «καθαρή» αύξηση στο όριο του χρέους, το οποίο να καλύπτει τις δαπάνες που έχουν ήδη δεσμευτεί μέσω νομοσχεδίων για τις πιστώσεις. Αλλά δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η Βουλή και η Γερουσία κινούνται προς ένα τέτοιο μέτρο. «Αυτό θα πρέπει να γίνει χωρίς όρους», δήλωσε η εκπρόσωπος Τύπου Karine Jean-Pierre την Παρασκευή στον Λευκό Οίκο.
«Όσο πιο γρήγορα το Κογκρέσο ενεργήσει, τόσο το καλύτερο, καθώς ακόμη και η προοπτική να μην αυξηθεί το ανώτατο όριο του χρέους θα βλάψει την πλήρη πίστη του έθνους μας», είπε.
Ο ηγέτης της πλειοψηφίας στη Γερουσία Charles Schumer και ο ηγέτης της μειοψηφίας της Βουλής των Αντιπροσώπων Hakeem Jeffries εξέδωσαν κοινή δήλωση που κατακρίνει τους «Ρεπουμπλικάνους MAGA», λέγοντας ότι μια χρεοκοπία μπορεί να είναι η απόλυτη καταστροφή.
«Το Κογκρέσο πρέπει να ενεργήσει βάσει νομοθεσίας για να αποτρέψει μια καταστροφική χρεοκοπία, να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις μας και να προστατεύσει την πλήρη πίστη των Ηνωμένων Πολιτειών. Μια χρεοκοπία που θα εξαναγκάζονταν από τους ακραίους Ρεπουμπλικάνους MAGA θα μπορούσε να βυθίσει τη χώρα σε βαθιά ύφεση και να οδηγήσει σε ακόμη υψηλότερο κόστος για τις εργαζόμενες οικογένειες της Αμερικής σε οτιδήποτε, από στεγαστικά δάνεια και δάνεια αυτοκινήτου μέχρι επιτόκια πιστωτικών καρτών», είπαν.
«Η αντιμετώπιση του ορίου χρέους αφορά την εκπλήρωση των υποχρεώσεων που έχει ήδη αναλάβει η κυβέρνηση, διασφαλίζοντας ότι οι ζωτικής σημασίας πληρωμές στους αποδέκτες κοινωνικής ασφάλισης θα είναι αδιάκοπες και θα συνεχιστεί η υποστήριξη των βετεράνων μας.
Το όριο χρέους αυξήθηκε με δικομματικό τρόπο τρεις φορές όταν ο Donald Trump ήταν Πρόεδρος, δύο φορές όταν οι Ρεπουμπλικάνοι είχαν πλειοψηφίες στη Βουλή και στη Γερουσία. Αυτή τη φορά δεν πρέπει να γίνει κάτι διαφορετικό», συνέχισαν, λέγοντας ότι οι Δημοκρατικοί θέλουν να «κινήσουν το θέμα γρήγορα» προκειμένου να αντιμετωπιστεί άμεσα.
Να σημειώσουμε ότι το ανώτατο όριο χρέους θέτει ένα πλαφόν στο πόσα μπορεί να δανειστεί το Υπουργείο Οικονομικών για να πληρώσει για κρατικές δαπάνες. Μόλις επιτευχθεί το ανώτατο όριο, οι νομοθέτες πρέπει να αυξήσουν το όριο ή να διακινδυνεύσουν την χρεοκοπία της κυβέρνησης των ΗΠΑ. Τον περασμένο Νοέμβριο οι αγορές τοποθετούσαν την επόμενη πιστωτική κρίση το τρίτο τρίμηνο του 2023, ωστόσο αυτό ήρθε αρκετά νωρίτερα.
Η αύξηση του πλαφόν δανεισμού του ομοσπονδιακού κράτους γίνεται συχνά αντικείμενο πολιτικών αναμετρήσεων στο Κογκρέσο. Από τη δεκαετία του ’60, έχει αυξηθεί ή παγώσει κάπου ογδόντα φορές…
