Kαθώς η ανθρωπότητα γίνεται όλο και πιο υποψιασμένη με την πραγματική αποστολή της AI οι εμπλεκόμενοι επιχειρούν να της αλλάξουν όνομα ώστε να γλιτώσουν από την τοξικότητα της Artificial intelligence [AI].

Τα συνταξιοδοτικά ταμεία που επενδύουν εδώ τις αποταμιεύσεις τους την πρόσφατη ανάλυση της της Wall Street Journal η οποία τοποθέτησε το πραγματικό ποσοστό αθέτησης πληρωμών στο 2,8% –το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων πέντε ετών– ενώ η Fitch εκτιμά το αντίστοιχο ποσοστό για τον ευρύτερο κλάδο στο 6,3%. Στο μεταξύ το rebranding θέλει τη AI να μετονομάζεται σε Super Intelligence [SI].

Μετά από ένα πακτωλό δις δολαρίων που έχουν επενδυθεί στο Golden Calf της AI ξαφνικά μετά από μία συνάντηση στο Λευκό Οίκο οι CEOs της ΑΙ επιχειρούν την μετονομασία της. Αντε φτου και από την αρχή να τρέχουν στο Forum των Δελφών οι έως χθες μύστες της AI να αλλάζουν το τροπάρι σε Super Intelligence [SI].

Tην ίδια στιγμή η Blue Owl περιόρισε τις εξαγορές στο 5% και στα δύο της κεφάλαια ιδιωτικών πιστώσεων (private credit funds) για τρίτο συνεχόμενο τρίμηνο. Οι επενδυτές στο κεφάλαιο που εστιάζει στην Tεχνολογία ζήτησαν να αποσύρουν το 39% των μεριδίων τους.

Το κύριο κεφάλαιο της εταιρείας, ύψους 35 δισ. δολαρίων, παρουσίασε ελαφρά βελτίωση, με το ποσοστό των αιτημάτων να υποχωρεί στο 16,8% από 18,8%.

Τα αντίστοιχα ποσοστά για τις Blackstone, Apollo και Ares διαμορφώθηκαν στο 10%, 14,7% και 13,1% αντίστοιχα.

Η άποψή μου
Η Blue Owl δεν αποτελεί καν το χειρότερο παράδειγμα· είναι απλώς η πιο προβεβλημένη περίπτωση. Δέκα από τις δεκαέξι εταιρείες ανάπτυξης επιχειρήσεων (BDCs) που παρακολουθεί η Fitch έφτασαν στα όρια εξαγοράς τους φέτος. Στον κλάδο καταγράφηκαν αιτήματα απόσυρσης κεφαλαίων ύψους 15,6 δισ. δολαρίων κατά το δεύτερο τρίμηνο.

Η αφορμή δόθηκε από την τεχνητή νοημοσύνη (AI). Περίπου το ένα τέταρτο αυτών των κεφαλαίων χορηγεί δάνεια σε εταιρείες λογισμικού, και όταν η Morgan Stanley προέβλεψε ότι τα ποσοστά αθέτησης πληρωμών θα μπορούσαν να φτάσουν το 8% (με την UBS να κάνει λόγο για 15% σε ένα δυσμενές σενάριο), οι επενδυτές έσπευσαν να αποχωρήσουν. Αποδεικνύεται ότι ο όρος «τριμηνιαία ρευστότητα» σημαίνει πως το κεφάλαιο μπορεί να περιορίσει την εξαγορά στο 5% ανά τρίμηνο – και οι περισσότερες εταιρείες το έπραξαν.

Το CalSTRS, το μεγαλύτερο συνταξιοδοτικό ταμείο εκπαιδευτικών στη χώρα, συγκαταλέγεται στους μεγαλύτερους επενδυτές της Blue Owl.

“I am announcing the formation of the Super Intelligence Force (SIF). The Super Intelligence Force is tasked with coordinating the effort of the Federal Government to ensure that America continues to lead the World in Super Intelligence, which many say is bigger than the Industrial Revolution, and the Internet, and will protect the interests, and improve the lives, of all Americans.” – President DONALD J. TRUMP 🇺🇸

— The White House (@WhiteHouse) October 4, 2026

Το συνταξιοδοτικό σύστημα του Κεντάκι έχει το 20% των κεφαλαίων του σε ιδιωτικές πιστώσεις, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό για την Αριζόνα είναι 17%.

Αν διαθέτετε συνταξιοδοτικό πρόγραμμα ή λογαριασμό 401k, πιθανότατα έχετε κάποια έκθεση σε αυτές τις επενδύσεις χωρίς να το γνωρίζετε. Εκείνες οι αποδόσεις της τάξης του 9-15% φάνταζαν εξαιρετικές κατά την είσοδο στην επένδυση. Στην ενημέρωση για τα οικονομικά αποτελέσματα, η Blue Owl ανέφερε ότι οι δανειολήπτες αύξησαν τα έσοδά τους και σχεδόν κανείς δεν καθυστέρησε τις πληρωμές. Ωστόσο, ανάλυση της Wall Street Journal τοποθέτησε το πραγματικό ποσοστό αθέτησης πληρωμών στο 2,8% –το υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων πέντε ετών– ενώ η Fitch εκτιμά το αντίστοιχο ποσοστό για τον ευρύτερο κλάδο στο 6,3%.

https://t.co/0oRj1J4G6o

— Ian Ford (@IannFord) October 5, 2026

Blue Owl capped redemptions at 5% on both its private credit funds for the third straight quarter. Investors in the tech-focused fund asked to pull 39% of shares. The $35 billion flagship improved slightly to 16.8% from 18.8%. Blackstone came in at 10%, Apollo at 14.7%, Ares at 13.1%.

My Take
Blue Owl isn’t even the worst example, they’re just the most visible. Ten of sixteen BDCs that Fitch tracks hit their redemption caps this year. $15.6 billion in withdrawal requests across the sector in Q2. The trigger was AI. About a quarter of these funds lend to software companies, and when Morgan Stanley said defaults could reach 8% (UBS said 15% in a bad scenario), investors rushed for the exits. Turns out “quarterly liquidity” means the fund can cap you at 5% per quarter, and most of them did it.

CalSTRS, the biggest teacher pension fund in the country, is one of the largest investors in Blue Owl. Kentucky’s retirement system has 20% in private credit, Arizona is at 17%. If you have a pension or a 401k, you probably have some exposure to this stuff and don’t know it. Those 9-15% yields looked great on the way in. On their earnings call, Blue Owl said borrowers grew revenue and almost nobody missed payments. But a Wall Street Journal analysis put their actual default rate at 2.8%, a five-year high, and Fitch has the broader industry at 6.3%.

AI is dead. SI is taking its place. The most expensive rebranding in modern history.
Perhaps the most expensive failure, too.

Its resting place in the graveyard is right next to Climate Change, the Woke obsession, and mRNA vaccines.

Rest in peace

— Ian Ford (@IannFord) October 4, 2026

Ed Zitron> AI είναι ένας ηλίθιος με με υψηλό μισθό και χαμηλό IQ για να πιστέψει ότι είναι ικανή να αντικαταστήσει τους πάντες

O Ed Zitron είναι ένας εξέχων σκεπτικιστής της Τεχνητής Νοημοσύνης. Τα δύο αγαπημένα του κείμενα είναι The Hater’s Guide To The AI Bubble 1+2.

Πέρυσι έγραψα ένα από τα αγαπημένα μου κομμάτια — Ο Οδηγός του Μισούντος για τη Φούσκα της Τεχνητής Νοημοσύνης [The Hater’s Guide To The AI Bubble] — και ακολούθησε ο Οδηγός του Μισούντος για τη Φούσκα της Τεχνητής Νοημοσύνης Τόμος 2 [The Hater’s Guide To The AI Bubble Volume 2]αρκετούς μήνες αργότερα. Δυστυχώς, συνειδητοποίησα ότι ο «τόμος» είναι ένας απαίσιος τρόπος για να δομήσει κανείς κάτι τέτοιο, επειδή κάθε τόμος είναι περισσότερο μια ενημέρωση, γι’ αυτό και το σημερινό ενημερωτικό δελτίο θα μεταφερθεί σε ένα σύστημα έκδοσης.

Η φούσκα της Τεχνητής Νοημοσύνης [The AI bubble] είναι ένα ψυχοπαθές, ένα μελόδραμα, μια οικονομική κρίση και μια στιγμή αφαίρεσης μάσκας για τους Επιχειρηματικούς Ηλίθιους που κυβερνούν τη συντριπτική πλειοψηφία της οικονομίας μας.

Είναι η μεγαλύτερης κλίμακας εκμετάλλευση της άγνοιας στην ιστορία, που ροκανίζει τις πνευματικές αδυναμίες της κοινωνίας παρουσιάζοντας ακριβώς αρκετές πληροφορίες ή ακριβώς αρκετές αποδείξεις για να τεκμηριώσει επενδύσεις άνω των τρισεκατομμυρίων δολαρίων και κατασκευασμένη συναίνεση για μια τεχνολογία που, με βάση το πόσοι τη συζητούν, δεν υπάρχει στην πραγματικότητα.

Και αποκαλύπτεται πόσοι πλούσιοι και ισχυροί άνθρωποι είναι είτε (ή και τα δύο) εύπιστοι και θλιβερά αδαείς.

Για να είμαστε σαφείς, τα LLM είναι αληθινά και κάνουν κάποια πράγματα, αλλά δεν κάνουν τίποτα από αυτά για τα οποία μιλάει ο Dario Amodei όταν λέει ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη θα εξαλείψει το 50% των θέσεων εργασίας γραφείου.

Είμαστε τέσσερα χρόνια σε αυτή την άχαρη δουλειά και οι άνθρωποι εξακολουθούν να μιλάνε για το «δυναμικό» της Τεχνητής Νοημοσύνης και τι «θα» κάνει και ότι βρισκόμαστε στα πρώτα στάδια μιας τεχνολογίας που, ως επί το πλείστον, εξακολουθεί να κάνει ακριβώς αυτό που έκανε στην αρχή με βελτιώσεις που ποτέ δεν πλησιάζουν τα κενά των υποσχέσεων των υποστηρικτών.

Οι αγορές κινούνται από κακογραμμένη φαντασία από απάτες και παραπλανημένα gargoyles hedge funds, επειδή αυτοί που πωλούν υπηρεσίες Τεχνητής Νοημοσύνης έχουν αποσυνδέσει εντελώς το μυαλό των αγορών και των μέσων ενημέρωσης από την πραγματικότητα.

Αυτό συμβαίνει επειδή απατεώνες όπως ο Amodei και ο Altman συζητούν συνεχώς τι θα κάνει ή θα μπορούσε ή θεωρητικά θα μπορούσε να κάνει η Τεχνητή Νοημοσύνη αντί για τι κάνει στην πραγματικότητα, γιατί αν έπρεπε να το κάνουν αυτό, θα έπρεπε να λένε ότι χάνει συνεχώς χρήματα και δεν έχει μετρήσιμη απόδοση επένδυσης.

Όπως είπα στο Bloomberg αυτή την εβδομάδα, οι αγορές και τα μέσα ενημέρωσης έχουν συγχωνεύσει τις κεφαλαιουχικές δαπάνες για κέντρα δεδομένων με μια ακμάζουσα βιομηχανία τεχνητής νοημοσύνης.

Στην πραγματικότητα, το 89%+ όλων των εσόδων από την τεχνητή νοημοσύνη και το 90%+ όλης της ζήτησης για υπολογισμούς προέρχεται από δύο εταιρείες – την OpenAI και την Anthropic – που βασίζονται σε μεγάλο βαθμό σε επιδοτούμενες συνδρομές τεχνητής νοημοσύνης που προκαλούν ζημιές και σε απεριόριστη καύση token σε οργανισμούς που διοικούνται από ηλίθιους, κάτι που θα εξαφανιστεί τώρα που τα στελέχη δυσκολεύονται να το δικαιολογήσουν επειδή δεν υπάρχει απόδοση επένδυσης (ROI), εν μέρει επειδή η τεχνητή νοημοσύνη είναι πολύ ασυνεπής και αναξιόπιστη, και εν μέρει επειδή δεν μπορείτε πραγματικά να μετρήσετε πόσο θα κοστίσει μια εργασία.

Τώρα οι επιχειρήσεις ήδη θέτουν ανώτατο όριο στις δαπάνες τους για την τεχνητή νοημοσύνη, με πολλές ακόμη να ακολουθούν, αφού πολλές εταιρείες ξεπέρασαν τους ετήσιους προϋπολογισμούς τους για token σε λίγους μήνες. Ο όγκος της συζήτησης για την «απόδοση επένδυσης» της τεχνητής νοημοσύνης είναι αξιοσημείωτος, δεδομένου ότι η Anthropic και η OpenAI μετέφεραν τις επιχειρήσεις σε χρέωση βάσει token — πληρώνοντας το πραγματικό κόστος της τεχνητής νοημοσύνης — μόνο στο πρώτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους.

Θυμηθείτε: τα συνολικά, πραγματικά έσοδα ολόκληρης της βιομηχανίας Τεχνητής Νοημοσύνης — συμπεριλαμβανομένων των OpenAI, Google, Microsoft, Amazon και Anthropic — μόλις που έφτασαν τα 100 δισεκατομμύρια δολάρια το 2026. Αυτό περιλαμβάνει κάθε ουγγιά δαπανών για υπολογιστική ενέργεια, κάθε δεκάρα από τα 500 εκατομμύρια δολάρια που ένας μόνο πελάτης ξόδεψε κατά λάθος στο API της Anthropic και κάθε σεντ της συμφωνίας backstop της NVIDIA με την CoreWeave. Το πιο σημαντικό είναι ότι κανείς δεν βγάζει κέρδος εκτός από εκείνους που πωλούν τα bits που μπαίνουν μέσα σε ένα κέντρο δεδομένων.

Τόσο η OpenAI όσο και η Anthropic χάνουν δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως, χωρίς κανένα τέλος να διαφαίνεται, αν και η Anthropic έκανε εξαιρετική δουλειά εξαπατώντας τα μέσα ενημέρωσης έχοντας ένα μόνο «κερδοφόρο» τρίμηνο χάρη στον Elon Musk που προεξόφλησε δύο μήνες υπολογιστικής ενέργειας. Η Anthropic έχει ήδη υποβάλει αίτηση για δημόσια εγγραφή, με την OpenAI να φέρεται να μην απέχει πολύ από αυτήν. Καμία από αυτές τις εταιρείες δεν είναι κατάλληλη για δημόσιους επενδυτές.

Τα προϊόντα τους είναι ασυνεπή, αναξιόπιστα και φαίνεται να «βελτιώνονται» μόνο με έναν ασταθή τρόπο που μπορεί να μετρηθεί μόνο με ολοένα και λιγότερο χρήσιμα benchmarks, τα οποία εκπαιδεύονται ειδικά για να ξεπεράσουν. Παρά το γεγονός ότι πολλοί άνθρωποι (και ορισμένες εταιρείες όπως το Spotify) ισχυρίζονται ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη γράφει «τον περισσότερο» κώδικα, κανείς δεν μπορεί να εξηγήσει τι σημαίνει αυτό. Δεν εξοικονομεί χρήματα, δεν εξοικονομεί χρόνο, δεν κάνει τις εταιρείες να παράγουν καλύτερα ή πιο λειτουργικά προϊόντα, και τα μόνα απτά παραδείγματα των επιπτώσεών της είναι ότι έσπασε την AWS αρκετές φορές και διέγραψε τη βάση δεδομένων μιας εταιρείας.

Δεν είναι σαφές πού υπάρχει η Τεχνητή Νοημοσύνη εκτός του προγραμματισμού και τα διάφορα μέρη που οι εταιρείες την έχουν σπρώξει.

Έχω περάσει χρόνια προσπαθώντας να καταγράψω άλλες περιπτώσεις χρήσης που δεν αφορούν τον προγραμματισμό, και τα περισσότερα από αυτά που έχω βρει είναι αόριστες περιγραφές εταιρειών όπως η Goldman Sachs που ίσως λανσάρουν αντιπροσώπους «σύντομα» κάποια στιγμή για να κάνουν κάτι, ίσως και αυτή η περίεργη ιστορία με τη Novo Nordisk που ισχυρίζεται ότι «ενσωμάτωνε τα μοντέλα του ChatGPT για να αναλύει σύνθετα σύνολα δεδομένων», παρά το γεγονός ότι ισχυρίζονται ότι το κάνουν αυτό εδώ και χρόνια.

Αυτό συμβαίνει επειδή η γενετική Τεχνητή Νοημοσύνη, ανεξάρτητα από το πόσα καπέλα ή ιμάντες ή ντετερμινιστικές διαδικασίες διαφημίζετε, είναι περιορισμένη από τις μαθηματικά βέβαιες παραισθήσεις της. Αυτά τα μοντέλα είναι πιθανοτικά, μαντεύοντας ποια μπορεί να είναι η ιδανική έξοδος, πράγμα που σημαίνει ότι κάθε πληροφορία που παράγουν είναι ύποπτη και κάθε απόφαση που λαμβάνουν είναι άμυαλη, ανόητη και αυθαίρετη. Δεν «γνωρίζουν» πράγματα, δεν έχουν «σκέψεις» και καμία ποσότητα συνδέσεων API δεν θα λύσει αυτό το πρόβλημα.

Ως αποτέλεσμα, κανείς δεν έχει πραγματικά μια σαφή απάντηση για το τι κάνουν όλοι με την Τεχνητή Νοημοσύνη. Κώδικας; Δημιουργία εικόνας; Χρησιμοποιώντας την ως μια άθλια μηχανή αναζήτησης; Χρησιμοποιώντας την ως σύντροφο; Δεν μπορείτε πραγματικά να βασιστείτε σε αυτήν για να κάνει τίποτα. Όταν ένα μοντέλο παραισθάνεται μια λανθασμένη απάντηση σε κάτι που γνωρίζετε ότι είναι αληθές, είναι ένα πρόβλημα που μπορεί να διορθωθεί – όταν παραισθάνεται μια λανθασμένη απόφαση, αυτό έχει καταστρέψει τα πάντα σε σχεδόν μόνιμο τέλος.

Αυτό είναι το απόλυτο πρόβλημα με την Τεχνητή Νοημοσύνη. Μπορείτε να προσπαθήσετε να την ντύσετε με δισεκατομμύρια επενδύσεις και υποτιθέμενους τρόπους για να μετριάσετε τις παραισθήσεις, αλλά εξακολουθεί να κάνει – και θα συνεχίσει να κάνει – λάθη που δεν έχει ιδέα ότι είναι λάθη.

Λοιπόν, εντάξει, το άλλο πρόβλημα είναι ότι η παραγωγική Τεχνητή Νοημοσύνη δεν έχει κατασκευαστεί για να κάνει τις περισσότερες εργασίες. Μπορεί να παράγει πράγματα και να συνοψίζει πράγματα σε ποικίλους βαθμούς πολυπλοκότητας, αλλά όσο πιο περίπλοκη είναι η παραγωγή, τόσο πιο πιθανό είναι να έχει παραισθήσεις. Ο μόνος τρόπος για να μειωθούν οι παραισθήσεις είναι η προ-εκπαίδευση (η εισαγωγή πραγμάτων στο μοντέλο στην αρχή) και η μετεκπαίδευση (η εκπαίδευσή του στο πώς φαίνεται το «καλό»), και κανένας από αυτούς δεν λύνει στην πραγματικότητα το πρόβλημα. Είναι αδέξια, ανακριβής, αναξιόπιστη, ακριβή και δυσκίνητη.

Η Τεχνητή Νοημοσύνη δεν μπορεί να κάνει τη συντριπτική πλειοψηφία των εργασιών, και ο μόνος λόγος που κάποιος πιστεύει ότι μπορεί είναι ότι η συντριπτική πλειοψηφία των CEOs δεν έχουν καμία πραγματική σύνδεση με την εργασία που τους εμπλουτίζει, και επειδή η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να κάνει μια εντύπωση για κάτι που μοιάζει με εργασία, επιλέγει να πιστεύει ότι μπορεί να κάνει οτιδήποτε. Μπορεί να δημιουργήσει ένα ημι-λειτουργικό πρωτότυπο με το όνομα της εταιρείας πάνω του ή ένα νομικό ή οικονομικό έγγραφο που μοιάζει με νόμιμο, και αυτό είναι το μόνο που χρειάζεται ένας μαλάκας με υψηλό μισθό και χαμηλό IQ για να πιστέψει ότι είναι ικανή να αντικαταστήσει τους πάντες.

Αν έκανα λάθος, θα αντικαθιστούσε στην πραγματικότητα τους ανθρώπους. Θα μπορούσατε να επισημάνετε τόσο τα δεδομένα όσο και τις αποδείξεις. Θα είχατε μονοπρόσωπες εταιρείες λογισμικού που βγάζουν δισεκατομμύρια δολάρια, εταιρείες υπερεπενδυτών που θα καταστρέφονταν από ανθρώπους που αντιγράφουν και βελτιώνουν το λογισμικό τους, λογιστές, δικηγόρους, συγγραφείς και κάθε άλλη καριέρα στον χώρο της γνώσης θα ήταν νεκρή, χωρίς να απειλείται με συνεχείς απολύσεις που συνδέονται κυρίως με τη βελτίωση των κερδών, αλλά στην πραγματικότητα νεκρή, αβάσιμη, αδύνατο να εργαστεί κανείς χάρη στη «δύναμη της Τεχνητής Νοημοσύνης».

Στην πραγματικότητα, η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι δραματική μόνο στη μετριότητα και την αγριότητα με την οποία έχει αποδείξει πόσο αδαείς έχουν γίνει οι περισσότερες προσωπικότητες εξουσίας και στελέχη. Κάθε αφεντικό απαιτεί να τη χρησιμοποιήσετε, κάθε εφαρμογή σας φωνάζει να δοκιμάσετε την ενσωμάτωσή της, κάθε είδηση ​​σας λέει ότι θα σας αντικαταστήσει άμεσα, αλλά στο τέλος δεν φαίνεται να κάνει πολλά πέρα ​​από τη δημιουργία και τη σύνοψη σε διάφορα επίπεδα πολυπλοκότητας.

Τα μέσα ενημέρωσης απέτυχαν κατηγορηματικά να ελέγξουν έναν κλάδο που χτίστηκε για να την εκμεταλλευτεί, όπως είπα νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα:

Αυτή η διαφημιστική εκστρατεία ήταν μη βιώσιμη χωρίς κουβάδες ψέματος, παραπληροφόρησης και αιχμαλωτισμένα τεχνολογικά και επιχειρηματικά μέσα ενημέρωσης. Η αξία της Τεχνητής Νοημοσύνης έχει διογκωθεί από την ασάφεια του τρόπου με τον οποίο συζητείται. Για παράδειγμα, τα μεγάλα μέσα ενημέρωσης θα γράψουν ευχαρίστως ότι «η Τεχνητή Νοημοσύνη μπορεί να κατασκευάσει λογισμικό», αλλά η εν λόγω πρόταση υποδηλώνει ότι μπορείτε απλώς να πληκτρολογήσετε «build me Slack 2» στον Claude και να του δώσετε ένα πλήρως λειτουργικό, έτοιμο για παραγωγή λογισμικό, αντί για ένα σχεδόν λειτουργικό σωρό από άχρηστα κώδικα που μπορεί να κάνει αρκετά για να ξεγελάσει έναν ηλίθιο επιχειρηματία ή έναν τεμπέλη δημοσιογράφο, αλλά τίποτα άλλο.

Η συναίνεση έχει παραχθεί και οι αγορές είναι γεμάτες με μετοχές ημιαγωγών που τρέχουν επειδή οι άνθρωποι συνεχίζουν να συγχέουν τη διαθεσιμότητα χρέους με την πραγματική, ζήτηση για υπολογιστική Τεχνητή Νοημοσύνη. Οι ιδιοφυΐες στην ιδιωτική πίστη και οι μεγαλύτερες αγορές είδαν τα ποσά που ξόδευαν οι υπερεπενδυτές σε κέντρα δεδομένων και την άνοδο του OpenAI και σκέφτηκαν «fuck me up, grandpa», οδηγώντας σε συμφωνίες χρέους κέντρων δεδομένων ύψους 178,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων στις ΗΠΑ το 2025 και 50 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε κατασκευή κέντρων δεδομένων μόνο τον Απρίλιο του 2026.

Ωστόσο, αποδεικνύεται ότι η κατασκευή των κέντρων δεδομένων διαρκεί από 18 έως 36 μήνες, με τη Microsoft να ολοκληρώνει συνολικά μηδέν από τα κέντρα δεδομένων που ξεκίνησε το 2023, και την JP Morgan να δηλώνει πριν από ένα μήνα ότι το 60% της χωρητικότητας που έχει προγραμματιστεί για ολοκλήρωση το 2027 δεν έχει καν ξεκινήσει την κατασκευή, με ένα άλλο 7% να έχει καθυστερήσει, σύμφωνα με την Wall Street Journal.

Και παρά την υποτιθέμενη χωρητικότητα κέντρων δεδομένων άνω των 100GW που έχει προγραμματιστεί, η ζήτηση για υπολογιστική τεχνητή νοημοσύνη δεν υπάρχει πραγματικά εκτός από την Anthropic και την OpenAI, δύο εταιρείες που βασίζονται σε συνεχείς ροές επιχειρηματικών κεφαλαίων και χρέους για να επιβιώσουν. Μεταξύ τους, έχουν συγκεντρώσει πάνω από 200 δισεκατομμύρια δολάρια τους τελευταίους έξι μήνες, και οι ροές εσόδων τους βασίζονται εγγενώς είτε σε μη κερδοφόρες νεοσύστατες επιχειρήσεις τεχνητής νοημοσύνης που επιδοτούν τις συνδρομές τους, είτε στις δικές τους μη κερδοφόρες επιδοτούμενες συνδρομές ή πειραματικές δαπάνες σε token που βαρύνουν εταιρείες που επιτρέπουν στους υπαλλήλους τους να καίνε όσο θέλουν, κάτι που ήδη φτάνει στο τέλος του.

Στην κορυφή της λίστας βρίσκεται η NVIDIA, η μεγαλύτερη εταιρεία στο χρηματιστήριο, η οποία πουλάει GPU που είναι τόσο ακριβές που οι κάποτε πλούσιοι σε μετρητά υπερεπενδυτές πρέπει τώρα να αναλάβουν βουνά χρέους ή, στην περίπτωση της Google και της Oracle, να ρίξουν δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια σε νέες μετοχές στις αγορές. Η συνεχιζόμενη ανάπτυξη της NVIDIA βασίζεται σε ένα συρρικνούμενο υποσύνολο πελατών, με το 54% των εσόδων του τελευταίου τριμήνου και το 64% των εισπρακτέων λογαριασμών της να προέρχονται από τρεις πελάτες στα τελευταία τριμηνιαία κέρδη της.

Η ζήτηση είναι κατά κάποιο τρόπο απίστευτα υψηλή για εξαρτήματα κέντρων δεδομένων, αλλά τόσο χαμηλή για υπολογιστική Τεχνητή Νοημοσύνη που η NVIDIA συμφώνησε να δαπανήσει 30 δισεκατομμύρια δολάρια τα επόμενα έξι χρόνια για να νοικιάσει χωρητικότητα GPU.

Αυτό συμβαίνει επειδή η ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης καθοδηγείται από άτομα που δεν έχουν μπει στον κόπο να ελέγξουν εάν η ζήτηση είναι πραγματική, όπως ακριβώς η Τεχνητή Νοημοσύνη υιοθετείται από άτομα που δεν μπαίνουν στον κόπο να κάνουν κάποια πραγματική δουλειά, όπως ακριβώς η Τεχνητή Νοημοσύνη πωλείται με βάση πράγματα που δεν μπορεί στην πραγματικότητα να κάνει.

Οι μεσάζοντες και οι αδιάφοροι θα πουν ότι αυτό είναι ακριβώς όπως η Φούσκα των Dot Com (δεν είναι και δεν θα αφήσει πίσω της καμία χρήσιμη υποδομή), ή η Uber (δεν είναι) ή οι Amazon Web Services (δεν είναι) επειδή θέλουν να δικαιολογήσουν τη σπατάλη. Στην πραγματικότητα, οι άνθρωποι που διευθύνουν τον κλάδο της τεχνολογίας είναι αδιάφοροι Επιχειρηματικοί Ηλίθιοι που ρίχνουν όσο το δυνατόν περισσότερα χρήματα στο πρόβλημα αντί να αντιμετωπίσουν το γεγονός ότι έχουν υποστηρίξει μια αδιέξοδη τεχνολογία επειδή έχουν ξεμείνει από ιδέες υπερανάπτυξης.

Το σημερινό άρθρο είναι μια προσπάθεια λίγης διασκέδασης – μια θορυβώδης, επιθετική ανασκόπηση των κύριων παικτών και ιστοριών της Φούσκας της Τεχνητής Νοημοσύνης, τόσο ως ανανέωση για όσους ήδη γνωρίζουν όσο και ως οδηγός για όσους δεν γνωρίζουν.

Από το Χρυσό Μοσχάρι στη Τεχνητή Νοημοσύνη και συνέχεια ως εξής>

Όταν ο λαός είδε ότι ο Μωυσής αργούσε να κατέβει από το βουνό, συγκεντρώθηκαν γύρω από τον Ααρών και του είπαν: «Έλα, φτιάξε μας θεούς που θα προπορεύονται από εμάς. Όσο για αυτόν τον Μωυσή, που μας έβγαλε από την Αίγυπτο, δεν ξέρουμε τι του συνέβη».

Ο Ααρών τους απάντησε: «Βγάλτε τα χρυσά σκουλαρίκια που φορούν οι γυναίκες, οι γιοι και οι κόρες σας και φέρτε τα σε μένα». 3 Έτσι, όλος ο λαός έβγαλε τα σκουλαρίκια του και τα έφερε στον Ααρών. 4 Εκείνος πήρε ό,τι του έδωσαν και έφτιαξε ένα χυτό είδωλο σε σχήμα μοσχαριού, διαμορφώνοντάς το με εργαλείο. Τότε είπαν: «Αυτοί είναι οι θεοί σου, Ισραήλ, που σε έβγαλαν από την Αίγυπτο».

Όταν το είδε αυτό ο Ααρών, έχτισε ένα θυσιαστήριο μπροστά στο μοσχάρι και ανακοίνωσε: «Αύριο θα γίνει γιορτή προς τιμήν του Κυρίου». 6 Έτσι, την επόμενη μέρα ο λαός σηκώθηκε νωρίς, πρόσφερε ολοκαυτώματα και θυσίες κοινωνίας. Μετά κάθισαν να φάνε και να πιουν, και σηκώθηκαν για να επιδοθούν σε ξεφάντωμα.

Τότε ο Κύριος είπε στον Μωυσή: «Κατέβα, επειδή ο λαός σου, που έβγαλες από την Αίγυπτο, έχει διαφθαρεί. 8 Έσπευσαν να απομακρυνθούν από αυτό που τους πρόσταξα και έφτιαξαν για τον εαυτό τους ένα χυτό είδωλο σε σχήμα μοσχαριού. Προσκύνησαν μπροστά του, του πρόσφεραν θυσίες και είπαν: “Αυτοί είναι οι θεοί σου, Ισραήλ, που σε έβγαλαν από την Αίγυπτο”».

Υποκλινόμενοι στη Μηχανή!
Από τα χρυσά μοσχάρια μέχρι τους γενετικούς αλγόριθμους, η αρχαία λογική της ειδωλολατρίας είναι ζωντανή στο σεβασμό μας για την Τεχνητή Νοημοσύνη [AI]

Με αυτό το τίτλο και προφανώς απηυδισμένος από την ευκολία με την οποία η ανθρώπινη φύση στρέφεται στην ειδωλολατρεία ο Jeremy England υπογράφει στο κορυφαίο Εβραικό περιοδικό Tablet το άρθρο που ακολουθεί.

Το Κουρδιστό Πορτοκάλι στη συνέχεια αναδημοσιεύει εκ νέου δύο εκπληκτικά δοκίμια της Chabad με παρεμφερές θέμα. 

Οι αισιόδοξοι και οι καταστροφολόγοι είναι ενωμένοι σε ένα βαθύ αίσθημα δέους για το τι γίνεται δυνατό ως αποτέλεσμα τεχνολογικών εφευρέσεων όπως η τεχνητή νοημοσύνη-artificial intelligence. Αλλά για κάθε ψήγμα προθυμίας και ενθουσιασμού που εκφράζουν οι άνθρωποι όταν μιλάνε για τις τεράστιες δυνατότητες αυτών των νέων τεχνολογιών, υπάρχουν ίσα μέτρα αβεβαιότητας, προαισθήματος, ακόμη και συναγερμού όταν η συζήτηση στρέφεται σε αυτό που μπορεί να πάει στραβά.

Οι ισχυρισμοί των φουτουριστών προγνωστικών για το τι θα κάνει ή θα γίνει η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι παντού. Κάποιοι προβλέπουν ότι θα γίνουμε πολύ πλουσιότεροι, υγιέστεροι και πιο ελεύθεροι επειδή τα συνθετικά υποκατάστατα της εξειδικευμένης ανθρώπινης εργασίας θα μας εξυπηρετούν φθηνά και αποτελεσματικά στον ελεύθερο χρόνο μας. Ταυτόχρονα, άλλοι προειδοποιούν ότι οι δημιουργίες μας που μιμούνται τον άνθρωπο μπορεί να είναι τόσο εξειδικευμένες και αποτελεσματικές που θα μπορούσαν να αποδειχθούν ότι έχουν μια ασταμάτητη ικανότητα να μας αποφεύγουν, να μας κυριαρχούν ή να μας εξαλείφουν. Οπλισμένοι με όλη τη γνώση και τη συλλογιστική δύναμη που μπορεί να συγκεντρώσει ένας ηλεκτρονικός υπερ-εγκέφαλος, θα έχουμε πολύ μεγαλύτερα μέσα για να επιτύχουμε τους στόχους μας.

Ωστόσο, μπορεί επίσης να διαπιστώσουμε ότι ο καλύτερος τρόπος για να αποφασίσουμε πώς να ενεργήσουμε είναι να ρωτήσουμε έναν κατάλληλο αλγόριθμο Τεχνητής Νοημοσύνης ποιοι στόχοι είναι οι σωστοί. Οι συνέπειες όλων αυτών των οραμάτων μαζί δημιουργούν μια μεγάλη σύγχυση: Θα μας απελευθερώσουν και θα μας εμπλουτίσουν οι τεχνολογικές μας δημιουργίες ή θα μας καταστρέψουν;

Θα υπάρχουν για να μας υπηρετούν ή θα υπάρχουμε τελικά εμείς για να κάνουμε ό,τι μας διατάζουν;

Η high-tech καινοτομία της Τεχνητής Νοημοσύνης μας γεμίζει με την αίσθηση ότι έχουμε να κάνουμε με ένα φαινόμενο εντελώς άνευ προηγουμένου στην ανθρώπινη κατάσταση μέχρι σήμερα. Όσον αφορά τις υλικές λεπτομέρειες, μια τέτοια στάση φαίνεται απολύτως φυσική: Τα microchips ημιαγωγών δεν υπήρχαν πριν από 70 χρόνια και τα εκπληκτικά κατορθώματα που ορισμένοι αλγόριθμοι εκτελούν τώρα για εμάς καθημερινά φαίνονται άμεσα συνδεδεμένα με την τυπική υπολογιστική ισχύ αυτών των τεχνολογιών. Σε μεγάλο βαθμό για αυτόν τον λόγο, πολλοί άνθρωποι ατενίζουν το μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης με ριζική ανησυχία, κατακλυσμένοι από την αίσθηση ότι τίποτα από όσα έχει βιώσει η ανθρωπότητα μέχρι τώρα δεν θα μπορούσε να μας προετοιμάσει για τις νέες προκλήσεις που πρόκειται να αντιμετωπίσουμε.

Επιπλέον, η καινοτομία φαίνεται δυσοίωνη, καθώς μας υπενθυμίζει τους περιορισμούς τόσο των βιολογικών όσο και των ψυχολογικών μας ικανοτήτων. Οι φουτουριστές σπεύδουν να επισημάνουν πόσο αργοί και αναξιόπιστοι στοχαστές είμαστε, σε υποτιθέμενη αντίθεση με τους υπεράνθρωπους ρομποτικούς εγκεφάλους που σύντομα μπορεί να μας κατακτήσουν. Αλλά ένα εξίσου σοβαρό και λιγότερο φανταστικό ερώτημα είναι το εξής: Εμπιστευόμαστε καν τον εαυτό μας ότι θα παραμείνουμε λογικοί απέναντι στην πρόσβαση κατ’ απαίτηση σε ολόκληρους, συνθετικούς, οπτικοακουστικούς κόσμους και προσωπικότητες που μπορούμε να δημιουργήσουμε και να ελέγξουμε για τη δική μας διασκέδαση; Πώς μπορούν οι άνθρωποι να ευδοκιμήσουν ή ακόμα και να συνεχίσουν να διατηρούν τον έλεγχο του πραγματικού κόσμου μόλις εθιστούν σε όλα όσα μπορούν να βιώσουν σε έναν ψεύτικο κόσμο- in a fake world?

Αν τα είδωλα δεν λειτουργούν καθόλου, τότε γιατί χρειάζεται η Tanakh να προειδοποιεί αδιάκοπα κατά της λατρείας τους;

Σε αντίθεση με το ξέφρενο συναίσθημα, έρχεται η καθησυχαστική σοφία του Σολομώντα: Δεν υπάρχει τίποτα καινούργιο κάτω από τον ήλιο. Ομολογουμένως, οι λεπτομέρειες κάνουν κάθε στιγμή και κάθε ανθρώπινη δημιουργία μοναδική, αλλά αντί να επικεντρωθούμε στις λεπτομέρειες του τρόπου λειτουργίας των υπολογιστών, ας εξετάσουμε τους διάφορους τρόπους με τους οποίους οι άνθρωποι μπορεί να επιδιώξουν να συσχετιστούν με την Τεχνητή Νοημοσύνη καθώς γίνεται πιο ισχυρή. Κάποιοι θέλουν έναν σύντροφο, έναν συνομιλητή που μπορεί να ακούει και να ανταποκρίνεται κατάλληλα. Άλλοι πρέπει να λύσουν πρακτικά προβλήματα στον πραγματικό κόσμο και θέλουν η Τεχνητή Νοημοσύνη όχι μόνο να προτείνει λύσεις αλλά ίσως και να τις εφαρμόζει ρομποτικά. Ίσως το πιο ανησυχητικό είναι ότι ορισμένοι έχουν υποστηρίξει τελευταία ότι οι αλγόριθμοι της Τεχνητής Νοημοσύνης σύντομα θα είναι τόσο πιο έξυπνοι από τους ανθρώπους που οι συστάσεις τους θα επιτρέψουν καλύτερη λήψη αποφάσεων από την εξάρτηση από τη δική μας κρίση, ακόμη και στο βαθμό που θα νιώθουμε υποχρεωμένοι να ακολουθήσουμε τις οδηγίες τους.

Σχέση, επιτυχία και καθοδήγηση. Μήπως η προσπάθεια απόκτησης αυτών των πραγμάτων από ανθρωπομορφικές, μεταλλικές και ορυκτές δημιουργίες δικής μας δημιουργίας χτυπάει καθόλου;

Οι αναγνώστες της Εβραϊκής Βίβλου (Tanakh) θα αναγνωρίσουν αμέσως την αναφορά στην αρχαία ειδωλολατρία εδώ. Τα chatbots μπορεί να είναι καινούργια, αλλά η διαμόρφωση χρυσού, ασημιού ή πέτρας σε ανθρώπινη μορφή και η προσκύνηση της εικόνας με την προσδοκία καθοδήγησης ή ευλογίας είναι πολύ παλιά. Κατά μία έννοια, είναι τόσο παλιά που ένα μεγάλο μέρος του σύγχρονου κόσμου έχει χάσει κάθε μνήμη για το γιατί η λατρεία ειδώλων ήταν, και σε ορισμένα μέρη εξακολουθεί να είναι, μια τόσο δημοφιλής πρακτική.

Αυτή η αμνησία αυξάνει την ευαισθησία μας σε νέες μορφές ειδωλολατρίας. Μέρος του λόγου για αυτή την παρακμή είναι ότι, από την εποχή του Διαφωτισμού, ήταν εύκολο να θεωρήσουμε την παγανιστική ειδωλολατρία ως μαγεία και δεισιδαιμονία στην οποία οι άνθρωποι ήταν πιο ευάλωτοι.

Υπάρχουν πολλά που είναι δίκαια σε αυτή τη στάση, καθώς η επιστήμη έχει απομυθοποιήσει τα φυσικά φαινόμενα. Αλλά η εστίαση σε ό,τι δεν λειτουργεί σχετικά με την ειδωλολατρία γρήγορα γίνεται μια επιβλαβής παρωπίδα μόλις καταλήξουμε να υιοθετήσουμε το αντίθετο.Η πεποίθησή μας είναι ότι αν κάποιο εργαλείο ή σχέδιο λειτουργεί καλά, τότε δεν πρέπει να ενέχει κανέναν κίνδυνο ειδωλολατρίας. Άλλωστε, δεν ακούγεται λίγο κούφια η ιδέα ότι η δύναμη των ειδώλων απευθύνεται μόνο σε ανθρώπους που έκαναν ανόητα λάθος;

Πράγματι, η Tanakh φαίνεται να διαφωνεί με μια τόσο απλοϊκή ιδέα. Η οπισθοδρόμηση του ισραηλιτικού έθνους στην ειδωλολατρία είναι ένα αμείλικτο θέμα σε όλη την Torah και τα μεταγενέστερα προφητικά βιβλία, και συμβαίνει συνεχώς και σε ποικίλα πλαίσια. Τα παιδιά του Ισραήλ γίνονται μάρτυρες θαυματουργής σωτηρίας που παρέχεται από το ίδιο το χέρι του Θεού στη Sea of Reeds, και μόνο εβδομάδες αργότερα, χοροπηδούν μπροστά σε ένα χρυσό μοσχάρι- golden calf. Ο βασιλιάς Σολομών ήταν ο σοφότερος των σοφών και χρησιμοποίησε τη μεγάλη του σοφία για να χτίσει τον πρώτο ναό στον Ένα Αληθινό Θεό-One True God στην Ιερουσαλήμ. Ωστόσο, μέχρι το τέλος της ζωής του, θυσίαζε σε απαγορευμένες, ξένες θεότητες.

Όταν ακούμε παραδείγματα όπως αυτά, πώς θα μπορούσαμε να φανταστούμε ότι η αφοσίωση σε ψεύτικους θεούς είναι εύκολα αποφευκτή για όσους έχουν επαρκή γνώση ή πίστη; Αντιθέτως, ο ήχος των παραδειγμάτων στη Tanakh υποδηλώνει ότι η avoda zara, ή «ξένη λατρεία», είναι μια διαρκής παγίδα και πειρασμός. Κατά συνέπεια, το να μάθουμε να την εντοπίζουμε στη σημερινή εποχή είναι τόσο χρήσιμο όσο και επείγον. Συγκεκριμένα, για να κατανοήσουμε πώς το σχόλιο της Tanakh για την ειδωλολατρία μπορεί να σχετίζεται με την επικείμενη εποχή της Τεχνητής Νοημοσύνης, βοηθάει να διαβάσουμε προσεκτικά τα σχετικά αποσπάσματα.

Το Ησαΐας 44:13-20 μας παρέχει αυτό που είναι ίσως η πιο σαφής προσπάθεια της Tanakh να σχολιάσει άμεσα την πρακτική της λατρείας των ειδώλων.

Αρχικά, η κύρια πρόθεση του προφήτη σε αυτό το διάσημο απόσπασμα φαίνεται να είναι ο χλευασμός: Από την άποψη εκείνων που διατηρούν την αφοσίωσή τους στον Θεό του Ισραήλ, η κατασκευή ενός ξύλινου ειδώλου πρέπει να θεωρείται απερίσκεπτη και άξια χλευασμού. Τι είδους ανόητος πρέπει να είσαι, ρωτάει ο Ησαΐας, για να μαγειρέψεις το δείπνο σου με μισό κομμάτι ξύλου και παρόλα αυτά να πιστεύεις ότι η φιγούρα δράσης που σκαλίζεις από το υπόλοιπο υλικό έχει τη δύναμη να σε σώσει; Αναμφισβήτητα, αυτό το είδος χλευασμού από το βιβλικό κείμενο βοήθησε να τεθεί το σκηνικό διανοητικά για τον τελικό θρίαμβο του Διαφωτισμού επί των δεισιδαιμονιών στη χριστιανική Ευρώπη. Αναμφίβολα, διάφορα ρεύματα τροφοδότησαν την ανάπτυξη της σύγχρονης επιστήμης κατά τη διάρκεια των αιώνων, αλλά ο καταρράκτης προφητικών φωνών που καταδικάζουν τη μαγεία ως διεστραμμένη τρέλα στην «Παλαιά Διαθήκη» της Βίβλου του Χριστιανισμού πρέπει να έκανε τη διαφορά.

Όπως συμβαίνει σχεδόν με κάθε απόσπασμα στο Tanakh, ωστόσο, αυτό το τμήμα στον Ησαΐα μεταφέρει ένα μήνυμα σε επίπεδα. Το επιφανειακό επίπεδο απορρίπτει τη λατρεία των ειδώλων ως προφανώς λανθασμένη, αλλά άλλες λεπτομέρειες, όπως η σχολαστική περιγραφή της χειροτεχνίας, αποκαλύπτουν μια πιο προσεκτική προσοχή στην παραγωγή. Με άλλα λόγια, ο προφήτης ξεκινά υπενθυμίζοντάς μας ότι, στο βαθμό που είμαστε σε θέση να κατασκευάσουμε χρήσιμα εργαλεία με ορισμένες προδιαγραφές σχεδιασμού, έχουμε κάποια ικανότητα να σκαλίσουμε και να διαμορφώσουμε ένα κομμάτι ξύλου σε μια μορφή που μπορεί να είναι σωτήρια, όπως μια βάρκα ή μια σκάλα. Ομοίως, η επακόλουθη αναφορά στην καύση ξύλων για μαγείρεμα και θέρμανση φαίνεται αρχικά σαν ένα μέσο για να ταπεινώσει την ψεύτικη θεότητα υπενθυμίζοντάς μας την αναλωσιμότητα του ειδώλου. Ωστόσο, μπορούμε επίσης να αναγνωρίσουμε σε αυτό ότι η χρήση ξύλου για την παραγωγή φωτιάς υπογραμμίζει περαιτέρω τη δύναμη του ανθρώπου ως τεχνολόγου.

Με αυτή τη ρύθμιση, η δημιουργία ενός θεού και η προσκύνηση ενώπιόν του αποκτούν ένα εντελώς διαφορετικό νόημα. Ο άνθρωπος ξεκινά να δημιουργήσει ένα μέσο αυτοσυντήρησης μέσω της κυριαρχίας της φύσης. Αλλά το δέος του για τη δύναμη της δημιουργίας του αναμειγνύεται ταραχωδώς με τον φόβο του ότι τα μέσα μπορεί να μην επαρκούν για το έργο που έχει αναλάβει. Στο τέλος, λαχταράμε να αγοράσουμε με τις προσπάθειές μας τη βεβαιότητα ενός καλού αποτελέσματος. Η συναλλακτική φύση της παγανιστικής λατρείας είναι δελεαστική επειδή καλλιεργεί την ψευδαίσθηση ότι είναι δυνατόν να αγοράσουμε το αποτέλεσμα που επιθυμούμε, όπως χρησιμοποιώντας φωτιά για να μαγειρέψουμε ένα γεύμα για τον θεό. Ωστόσο, αναγνωρίζουμε μια μετατόπιση στη σημασία με την εισαγωγή της λατρείας: Αυτό που ξεκίνησε ως προσπάθεια του ανθρώπου να υποτάξει τον κόσμο στη θέλησή του, κατέληξε με την υποταγή του στο θέλημα του θεού. Μόλις αυτή η νέα δυναμική εξουσίας εδραιωθεί, η σωτηρία για την οποία προσεύχεται ο άνθρωπος πραγματοποιείται σε μεγάλο βαθμό μέσω του αισθήματος ικανοποίησης που προέρχεται από το να έχει υπηρετήσει μια δύναμη που θεωρείται άξια υπηρεσίας.

Μήπως η προσπάθεια να αποκτήσουμε επιτυχία και καθοδήγηση από ανθρωπομορφικά, μεταλλικά και ορυκτά δημιουργήματα δικής μας δημιουργίας μας χτυπάει καθόλου το καμπανάκι;

Σε όλα τα παραπάνω υπονοείται η υπόθεση ότι τα είδωλα δεν έχουν τη σωτήρια δύναμη που τους αποδίδουν οι άνθρωποι. Κατά μία έννοια, φυσικά, αυτό ισχύει. Η ειρωνική απόρριψη της παγανιστικής μαγείας από την Tanakh επιβεβαιώνεται από τη σύγχρονη επιστήμη, την κριτική σκέψη και την κοινή λογική. Κι όμως, αν αυτό ήταν πραγματικά το τέλος της ιστορίας, θα μας έμενε ένα αρκετά μεγάλο αίνιγμα: Αν τα είδωλα δεν λειτουργούν καθόλου, τότε γιατί τόσοι πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι λειτουργούν – και γιατί η Tanakh χρειάζεται να προειδοποιεί αδιάκοπα κατά της λατρείας τους; Μπορεί όντως η επιθυμία για ένα μέσο ελέγχου του κόσμου να είναι τόσο εξουθενωτικά ισχυρή που οι άνθρωποι θα συμμετέχουν σε παρηγορητικές μαζικές αυταπάτες που δεν έχουν καμία βάση στην πραγματικότητα; Ή μήπως, τουλάχιστον εν μέρει, τα είδωλα θα έπρεπε να θεωρούνται χρήσιμα μέσα που παρέχουν μεγάλη δύναμη σε όσους τα χρησιμοποιούν σωστά; Αυτό σίγουρα θα εξηγούσε σε μεγάλο βαθμό γιατί η λατρεία των ειδώλων είναι μια τόσο διαβολικά δύσκολη συνήθεια να σπάσει.

Η πραγματική απάντηση είναι ότι, ενώ τα είδωλα δεν είναι μαγικά με κανέναν τρόπο, μερικές φορές δίνουν τεράστια δύναμη στα χέρια εκείνων που τα ελέγχουν, μέσω της ικανότητάς τους να οργανώνουν και να συντονίζουν την ανθρώπινη συμπεριφορά μέσα σε συμβολικά πλαίσια. Τα ίδια τα είδωλα μπορεί να είναι απλώς μπιχλιμπίδια, κομμάτια από μέταλλο και ξύλο που δεν κάνουν τίποτα περισσότερο από το να παρέχουν κάτι για να τα βλέπει κανείς, αλλά η μεγάλη τους δύναμη έγκειται σε αυτό που μπορούν να σημαίνουν για έναν θεατή μέσα από τις ιστορίες και τις πρακτικές που οι άνθρωποι έχουν προσκολληθεί σε αυτά.

Η ανθρώπινη επιτυχία, από τη γεωργία μέχρι την πυραυλική βιομηχανία και τη νίκη στον πόλεμο, περιλαμβάνει ομαδική συνεργασία, η οποία με τη σειρά της απαιτεί κινητήριες δυνάμεις που βοηθούν στον καθορισμό των στόχων και τις τυπικές διαδικασίες που βοηθούν στην επίτευξή τους. Μέσω της μυθολογίας και των συμβολικών εικόνων, τα είδωλα μπορούν να διαδραματίσουν ρόλο στη διαμόρφωση της συλλογικής συνείδησης μιας κοινωνίας και στην παρακίνηση της ατομικής αυτοθυσίας για χάρη του γενικότερου καλού, το οποίο αυτές οι ιστορίες ορίζουν αφηγούμενοι πώς μεγάλοι άνδρες ή μυθικές μορφές το έχουν επιτύχει. Με άλλα λόγια, αυτές οι ιστορίες για τα διάφορα είδωλα και τι αντιπροσωπεύουν βοηθούν στην εξήγηση της φύσης και του κόσμου στον οποίο ζουν οι άνθρωποι.

Σε μεγάλο βαθμό, λόγω της χλευαστικής στάσης των προφητών απέναντι στην ειδωλολατρία, τείνουμε να θεωρούμε αυτές τις ιστορίες για τα είδωλα ως αυθαίρετες και ασήμαντες – σαγηνευτικούς μύθους που οι άνθρωποι πιστεύουν επειδή δημιουργούν συναρπαστικές ιστορίες. Αλλά τι γίνεται αν οι λεπτομέρειες των χαρακτηριστικών του ειδώλου και η σχετική λατρεία ενσταλάζουν ωφέλιμα σύνολα συμπεριφοράς στους πιστούς του; Οι Έλληνες ήταν διάσημοι για την ειδωλοποίηση τη σοφίας.

[Οι αρχαίοι Έλληνες ειδωλοποιούσαν τη σοφία μέσω της φιλοσοφίας, της μυθολογίας και των παροιμιών τους, θεωρώντας την ως το ύψιστο αγαθό. Φιλόσοφοι όπως ο Σωκράτης, ο Πλάτωνας και ο Αριστοτέλης επιδίωκαν να κατανοήσουν τον κόσμο μέσω της λογικής και της κριτικής σκέψης, ενώ θεές όπως η Αθηνά και η Μetis  προσωποποίησαν τη σοφία στη μυθολογία τους. Η έμφαση στη σοφία ήταν επίσης εμφανής σε εγχάρακτες φράσεις όπως το «Γνώθι σαυτόν» και στην παράδοση της τιμής των σοφών μορφών ως σοφών]

Μπορεί κανείς στην παρούσα υψηλής τεχνολογίας, επιστημονική εποχή να ισχυριστεί ότι η ειδωλοποίηση της σοφίας δεν αποφέρει απτά πρακτικά οφέλη, ειδικά όσον αφορά την επιδίωξη της γνώσης για τον εαυτό της;

Η Torah θέτει αυτό το ακριβές ερώτημα στο επίκεντρο της πιο σαφούς εξέτασής της για την ειδωλολατρία στην αφήγηση. Το χρυσό μοσχάρι, ή egel zahav, μπορεί να είναι το πιο σημαντικό κείμενο απόδειξης για την κατανόηση της ειδωλολατρίας από την Torah, επειδή καταδεικνύει πόσο δύσκολο, ίσως και αδύνατο, είναι να αποφευχθεί η πρακτική. Οι Ισραηλίτες, έχοντας πρόσφατα δει τον Παντοδύναμο να καταστρέφει τον Pharaoh-Φαραώ και ολόκληρο τον στρατό του στη Sea of Reeds, κουράζονται να περιμένουν τον Μωυσή-Moses καθώς λαμβάνει αποκάλυψη στο βουνό και παρενοχλούν τον Αρχιερέα Ααρών να τους φτιάξει μια χυτή εικόνα από χρυσά δαχτυλίδια, για την οποία δηλώνουν: «Αυτοί είναι οι θεοί, Ισραήλ, που σε απεγκλώβισαν από την Αίγυπτο!»

Αυτό που είναι ενδιαφέρον είναι ότι ο λαός δεν στρέφεται σε μια νέα δύναμη, αλλά προσπαθεί ειλικρινά να δώσει συγκεκριμένη (αν και λανθασμένη) έκφραση στη λατρεία του Θεού, ο οποίος μόλις τους είχε απελευθερώσει από τη δουλεία. Με άλλα λόγια, το κείμενο υπογραμμίζει ότι ο πειρασμός της ειδωλολατρίας έγκειται στη δύναμή της να μας αναπροσανατολίσει μακριά από τον Θεό, ακόμη και όταν πείθουμε τους εαυτούς μας για την ακλόνητη πίστη μας.

Ο πειρασμός να συγκεκριμενοποιήσουμε τον ρόλο του Θεού στην ιστορία μέσω της δοξασίας της πρακτικής δεξιότητας ή της σοφίας είναι σχεδόν πάντα ακαταμάχητος. Το άρθρο πίστης μετά τον Διαφωτισμό υποστηρίζει ότι, μέσω της επιστήμης – και το πιο σημαντικό, μέσω της δύναμης όλων των πολλών τεχνολογιών που προκύπτουν από αυτήν – είναι δυνατό να ενισχυθεί σε μεγάλο βαθμό η παραγωγικότητα της ανθρώπινης εργασίας, έτσι ώστε να μπορούν να εξασφαλιστούν μεγαλύτερα διατροφικά, ιατρικά και υλικά οφέλη μέσω ηπιότερης και μικρότερης σωματικής προσπάθειας από τους ανθρώπους εργάτες. Με άλλα λόγια, όταν βλέπουμε τον κόσμο μέσα από τον υποτιθέμενα άθεο φακό της τεχνολογικής εποχής, ορθώς συμπεραίνουμε ότι η πρόοδος της υλικής μας κατάστασης κερδήθηκε μέσω της σωστής αφοσίωσης του ανθρώπου στο να γίνει πιο έξυπνος.

Είναι, επομένως, δύσκολο, αλλά και κάπως επείγον, να εξηγήσουμε γιατί το να σεβόμαστε τη δική μας σοφία πάνω απ’ όλα είναι λάθος, από βιβλικής άποψης. Ξεκινήσαμε αυτή τη συζήτηση προσπαθώντας να κατανοήσουμε τι σχέση έχουν τα είδωλα με την τεχνητή νοημοσύνη. Κατά μία έννοια, η σύνδεση έχει μια επιφανειακή προφανότητα:

Μιλάμε για ανθρωπόμορφες ή αλλιώς ανθρωπόμορφες συσκευές κατασκευασμένες από μέταλλο που θεωρούνται ότι διαθέτουν τρομερή δύναμη να βοηθούν, να ικανοποιούν ή ακόμα και να καθοδηγούν τους χρήστες τους. Όταν συγκρίνουμε νέα ανδροειδή με παλιές σκαλιστές εικόνες, τείνουμε να επικεντρωνόμαστε σε αυτό που φαίνεται να είναι βασικές διαφορές: Ένα άγαλμα δεν ενσάρκωνε πολύπλοκη μηχανική και δεν είχε σχεδιαστεί για να λαμβάνει δεδομένα εισόδου και να παράγει δεδομένα εξόδου με τον τρόπο που το κάνουν οι υπολογιστικοί μας αλγόριθμοι.

Η πηγή της σύγχυσής μας, ωστόσο, είναι η τάση μας να επικεντρωνόμαστε στην εμπειρία του μεμονωμένου καταναλωτή, ενώ η σωστή σύγκριση γίνεται με το άτομο ή την κάστα των ανθρώπων που ελέγχουν το είδωλο και τη λατρεία του.

Εικόνες θεών στεγάζονταν σε ναούς και οι πρακτικές και οι τελετουργίες που συνδέονταν με αυτές διατηρούνταν από ιερατεία, τα οποία με τη σειρά τους θα έπρεπε να εγκρίνονται και να διαχειρίζονται από βασιλιάδες ή άλλα κέντρα πολιτικής εξουσίας. Με αυτούς τους όρους, το είδωλο, με τις σχετικές ιστορίες, τις τελετές και τις θυσίες του, μπορεί να γίνει κατανοητό ως εργαλείο κοινωνικού ελέγχου. Με άλλα λόγια, μια επιτυχημένη λατρεία που βασίζεται σε μια λογικά σχεδιασμένη θεότητα θα μπορούσε να θέσει στα χέρια ενός ατόμου ή μιας μικρής ομάδας ανθρώπων την τεράστια, συγκεντρωμένη δύναμη μιας ολόκληρης κοινωνίας. Ακούγεται οικείο;

Όταν θαυμάζουμε σήμερα τα καλύτερα υπολογιστικά συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης μας, τείνουμε να σκεφτόμαστε τη μεγάλη τους ικανότητα ως εγγενή στο ίδιο το αντικείμε%