Το κόμμα του προέδρου της Αργεντινής, Javier Milei, που κάνει μεγάλες περικοπές στον προϋπολογισμό της χώρας, πέτυχε μια συντριπτική νίκη στις βουλευτικές εκλογές την Κυριακή, μια κρίσιμη δοκιμασία για την κυβέρνησή του, η οποία, όπως είχε δηλώσει ο Donald Trump, θα έκρινε εάν οι Ηνωμένες Πολιτείες θα παρείχαν μια μεγάλη οικονομική βοήθεια προς τη χώρα.
Πράγματι, ήταν μια εμφατική νίκη για τον Milei, έναν αυτοαποκαλούμενο αναρχοκαπιταλιστή που έχει περιορίσει σημαντικά τον καταστροφικό πληθωρισμό της Αργεντινής, αλλά η θητεία του οποίου πρόσφατα επλήγη από οικονομική και πολιτική αναταραχή.
Το κόμμα του έλαβε πάνω από το 40% των ψήφων, δείχνοντας ότι παρά τον πόνο που προκάλεσαν τα μέτρα λιτότητας, πολλοί Αργεντινοί εξακολουθούν να είναι πρόθυμοι να υποστηρίξουν το φιλελεύθερο πείραμά του.
«Σήμερα περάσαμε ένα σημείο καμπής», δήλωσε ο Milei στους υποστηρικτές του την Κυριακή το βράδυ, αφού ανέβηκε στη σκηνή και τραγούδησε ένα τραγούδι της προεκλογικής εκστρατείας. «Σήμερα ξεκινά η οικοδόμηση μιας μεγάλης Αργεντινής», είπε.
Η νίκη δίνει στον Milei αρκετή υποστήριξη στο Κογκρέσο για να αποτρέψει την παράκαμψη των βέτο του, θέτοντάς τον σε ισχυρή θέση για να προωθήσει την φιλόδοξη ατζέντα του.
Ήταν επίσης μια νίκη για τον Donald Trump, ο οποίος έχει υποστηρίξει τον Milei και έχει δηλώσει ότι ένα πακέτο διάσωσης από τις Ηνωμένες Πολιτείες, με τη μορφή ανταλλαγής νομισμάτων ύψους 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων, θα εξαρτιόταν από την επιτυχία του στις ενδιάμεσες εκλογές. Ο Milei είναι ένθερμος υποστηρικτής του Trump και του κινήματος MAGA, και η πορεία του θεωρείται από την κυβέρνηση Trump ως ένας τρόπος προκειμένου να ενισχυθεί η αμερικανική επιρροή στη Νότια Αμερική και να αντιμετωπιστεί η πίεση της Κίνας στην περιοχή.
«Ήταν μια αρκετά ηχηρή νίκη της κοινής λογικής και της φιλοαμερικανικής ηγεσίας, την οποία ενσαρκώνει σε μεγάλο βαθμό ο Milei», δήλωσε ο Andrés Martínez-Fernández, ανώτερος αναλυτής πολιτικής στο Ίδρυμα Heritage με επίκεντρο τη Λατινική Αμερική. Έδειξε ακόμη ότι «υπάρχουν επίσης πολύ σαφή οφέλη για τις χώρες που προσπαθούν να συμμαχήσουν με τις ΗΠΑ», είπε.
Οι αντιδράσεις των χρηματοπιστωτικών αγορών δεν θα γίνουν σαφείς μέχρι αργά το πρωί της Δευτέρας, αλλά οι traders ομολόγων, μετοχών και συναλλάγματος φαίνεται πιθανό να ανταποκριθούν θετικά. Το πέσο Αργεντινής ενισχύθηκε την Κυριακή το βράδυ στις αγορές κρυπτονομισμάτων που λειτουργούν όλο το εικοσιτετράωρο.
Ο Milei έχει κερδίσει διεθνείς επαίνους για τον περιορισμό του πληθωρισμού, ο οποίος μειώθηκε από 160% ετησίως όταν ανέλαβε τα καθήκοντά του σε περίπου 30% φέτος. Αυτό έχει βοηθήσει στη μείωση της φτώχειας, ενώ η δημοσιονομική λιτότητα του Milei έχει οδηγήσει σε πλεόνασμα του προϋπολογισμού και έχει καθησυχάσει τους διεθνείς δανειστές. Κατά το πρώτο έτος της θητείας του, απολάμβανε ένα σχετικά σταθερό ποσοστό αποδοχής περίπου 50%.
Ωστόσο, οι βαθιές περικοπές δαπανών του έχουν επίσης προκαλέσει οξύ πόνο σε τμήματα του πληθυσμού. Αυτές συνέπεσαν με σκάνδαλα διαφθοράς στον στενό κύκλο του Milei, διαβρώνοντας τα ποσοστά δημοτικότητάς του, τα οποία μειώθηκαν κατά περίπου 10 μονάδες τους τελευταίους μήνες. Μετά από μια συντριπτική ήττα για το κόμμα του, La Libertad Avanza, ή Liberty Advances, στις επαρχιακές εκλογές στο Μπουένος Άιρες τον περασμένο μήνα, η αξία του πέσο κατέρρευσε, οδηγώντας την κυβέρνηση Trump να προσφέρει την οικονομική της υποστήριξη.
«Ήταν ένα απροσδόκητο αποτέλεσμα», δήλωσε ο Roberto Nolazco, πολιτικός επιστήμονας στο Καθολικό Πανεπιστήμιο της Αργεντινής, για την ψηφοφορία της Κυριακής. «Ακόμα και για την κυβέρνηση». Για τους υποστηρικτές του Milei, η βοήθεια από τις Ηνωμένες Πολιτείες είναι ένα σημάδι ότι η Αργεντινή βρίσκεται στο δρόμο προς την οικονομική σταθερότητα.
«Πριν από το 2023, τα παιδιά μου σκεφτόντουσαν να εγκαταλείψουν τη χώρα», δήλωσε η 55χρονη Virginia Giménez, η οποία ήταν με τον γιο της έξω από τα κεντρικά γραφεία του κόμματος του Milei. «Αλλά είμαι χαρούμενη που βρίσκομαι εδώ απόψε, με τον γιο μου στο πλευρό μου».
Οι αναλυτές ανέφεραν ότι τα αποτελέσματα οφείλονται, εν μέρει, σε μια κατακερματισμένη αντιπολίτευση, η οποία περιλαμβάνει πολλούς από τους ίδιους ηγέτες που είχαν αποκηρύξει οι ψηφοφόροι πριν από δύο χρόνια, όταν εξέλεξαν τον Milei, έναν οικονομολόγο που απέκτησε δημοτικότητα επικρίνοντας την πολιτική τάξη.
«Ο κόσμος του έδωσε άλλη μια ψήφο εμπιστοσύνης παρά τις οικονομικές δυσκολίες, παρά τις κατηγορίες για διαφθορά», δήλωσε η Mariel Fornoni, πολιτική αναλύτρια που διευθύνει την Management and Fit, μια εταιρεία δημοσκοπήσεων. «Και αυτό έχει σε μεγάλο βαθμό να κάνει με τις διαθέσιμες εναλλακτικές λύσεις».
Πολλοί ψηφοφόροι που έφευγαν από τα εκλογικά τμήματα στο Μπουένος Άιρες την Κυριακή δήλωσαν ότι ήταν πρόθυμοι να δώσουν στον Milei περισσότερο χρόνο για να εφαρμόσει την ατζέντα του. Είπαν ότι ήθελαν να ξεφύγουν από τους Περονιστές, συνεχιστές του κινήματος που ξεκίνησε ο πρώην πρόεδρος Juan Peron, οι οποίοι ηγήθηκαν της οικονομικής αστάθειας για το μεγαλύτερο μέρος της πρόσφατης ιστορίας της Αργεντινής.
Αφού ψήφισε την Κυριακή, ο 33χρονος Francisco De Sousa Dias δήλωσε ότι δεν είναι «μεγάλος θαυμαστής» του Milei. «Αλλά αυτοί οι τύποι είναι χειρότεροι», είπε για τους Περονιστές. «Ίσως ο Milei να μην είναι η αλλαγή που χρειαζόμαστε, αλλά είναι μια αλλαγή», είπε.
Αν και το κόμμα του είχε μόνο έναν μικρό αριθμό εδρών στη νομοθετική εξουσία στο πρώτο μισό της θητείας του, ο Milei κατάφερε να πείσει το Κογκρέσο να εγκρίνει πολλές από τις προτάσεις του, στην αρχή. Πιο πρόσφατα, οι νομοθέτες αντιδρούν, κυρίως ανατρέποντας τα βέτο του για αυξήσεις δαπανών για τα πανεπιστήμια και την υγειονομική περίθαλψη. Τώρα αυτό δεν θα είναι πλέον δυνατό.
Ο Milei λέει ότι θέλει να αναθεωρήσει την εργατική νομοθεσία και να κάνει τις συμβάσεις πιο ευέλικτες, να εμβαθύνει τις περικοπές στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση, να χαλαρώσει τους κανονισμούς, να μειώσει τους φόρους και να βελτιστοποιήσει τις γραφειοκρατικές διαδικασίες για να ενθαρρύνει την οικονομική δραστηριότητα και να ενισχύσει την απασχόληση και τους μισθούς. Θέλει επίσης να διευκολύνει την εγγραφή νέων εταιρειών.
«Θέλουμε να είμαστε μια χώρα που αναπτύσσεται», δήλωσε ο MileI την Κυριακή το βράδυ. «Να κάνουμε την Αργεντινή ξανά σπουδαία».
