Δευτέρα 1η Σεπτεμβρίου 2025
Ξεκινάμε με ένα κρίσιμο, σχεδόν υπαρξιακό ερώτημα που θέτει η Chabad, μια και πλέον οι κυβερνήσεις και ιδιώτες χρησιμοποιούν τα drones εκτός από το να κατασκοπεύουν τις ζωές των ανθρώπων στην διεκπεραίωση επιχειρήσεων Μαύρου Κύκνου όπως για παράδειγμα κάποιοι πιστεύουν ότι ήταν η Επιχείρηση στο Μάτι ή οι φωτιές που μπαίνουν από τον ουρανό σε δυσπρόσιτα μέρη με ζητούμενο την καταστολή διά μέσω του τρόμου ή την ενίσχυση της προπαγάνδας της Κλιματικής Αλλαγής.
Πάμε να δούμε λοιπόν πως απαντάει η Chabad στο Ερώτημα.
Το άρθρο υπογράφει ο Rabbi Yehuda Shurpin>
Μπορώ να Καταρρίψω ένα Drone που Παραβιάζει την Ιδιωτικότητά μου;
Μου αρέσει να περνάω χρόνο στην αυλή μου, αλλά κάποιος συνεχίζει να πετάει το drone του από πάνω, και αυτό αρχίζει πραγματικά να με ενοχλεί. Τους ζήτησα να σταματήσουν, αλλά δεν φαίνεται να νοιάζονται. Μπορώ να του πετάξω μια πέτρα ή με κάποιο τρόπο να το ρίξω από τον ουρανό;
Απάντηση:
Πριν μιλήσουμε για το πώς να στοχεύσουμε ένα drone, πρέπει να ξεκινήσουμε με μια σημαντική έννοια: dina d’malchuta dina, «ο νόμος της χώρας είναι ο νόμος».
Αυτό σημαίνει ότι γενικά είμαστε υποχρεωμένοι να ακολουθούμε τους τοπικούς αστικούς νόμους, εφόσον δεν έρχονται σε αντίθεση με την Torah. Έτσι, πριν αρπάξετε μια πέτρα, θα πρέπει να ελέγξετε τους τοπικούς κανονισμούς για τα drone. Ορισμένα μέρη έχουν αυστηρούς νόμους σχετικά με το τι μπορούν και τι δεν μπορούν να κάνουν τα drone – και επίσης τι επιτρέπεται να κάνετε σε αυτά.
Ωστόσο, πολλοί δήμοι προσπαθούν ακόμα να το καταλάβουν αυτό. Ας υποθέσουμε λοιπόν για μια στιγμή ότι δεν υπάρχει σαφής νόμος εκεί που ζείτε. Τι λέει τότε ο εβραϊκός νόμος;
«Βλάβη από το να βλέπεις» – Hezek Re’iya
Αρχικά, έχετε δικαίωμα στην ιδιωτικότητα σύμφωνα με τον εβραϊκό νόμο;
Απολύτως. Υπάρχει μια έννοια στο halachah που ονομάζεται hezek re’iyah – «βλάβη από το να βλέπεις». Με απλά λόγια, σημαίνει ότι απλώς το να κοιτάς τον ιδιωτικό χώρο κάποιου άλλου μπορεί να θεωρηθεί μορφή βλάβης.
Για παράδειγμα, ο Eβραϊκός νόμος-Jewish law λέει ότι δεν μπορείς να τοποθετήσεις μια πόρτα απέναντι από την υπάρχουσα πόρτα του γείτονά σου, ούτε ένα παράθυρο απέναντι από το παράθυρο ή την αυλή του.
Εάν μοιράζεστε μια αυλή, ο γείτονάς σας μπορεί (συνήθως) να σας αναγκάσει να βοηθήσετε στην ανέγερση ενός διαχωριστικού τοίχου, ώστε να μην μπορείτε να βλέπετε ο ένας την ιδιοκτησία του άλλου.
Και ακόμα κι αν δεν υπάρχει τοίχος, δεν επιτρέπεται απλώς να παρακολουθείτε τον γείτονά σας να κάνει την ιδιωτική του ζωή.
Όπως γράφει ο Ραβίνος Schneur Zalman του Liadi, «Απαγορεύεται να παρακολουθείς τον φίλο σου χωρίς την προηγούμενη γνώση του, ενώ διεξάγει τις δραστηριότητές του στο σπίτι ή την ιδιοκτησία του, γιατί μπορεί να μην επιθυμεί να βλέπουν οι άνθρωποι αυτές τις δραστηριότητες».
Στην πραγματικότητα, όταν ο προφήτης Balaam είδε πώς οι Ισραηλίτες είχαν διαμορφώσει τις σκηνές τους έτσι ώστε καμία είσοδος να μην βλέπει άλλη τους επαίνεσε: «Πόσο ωραίες είναι οι σκηνές σου, Ιακώβ (Jacob)- οι κατοικίες σου, Ισραήλ!»
Αυτή η στιγμή ήταν τόσο σημαντική που πολλοί άνθρωποι ξεκινούν τις πρωινές προσευχές τους με αυτό ακριβώς το εδάφιο.
Μπορείτε να βλάψετε το drone;
Εντάξει, ο εβραϊκός νόμος σαφώς εκτιμά την ιδιωτικότητα. Αλλά σημαίνει αυτό ότι μπορείτε να πάρετε την κατάσταση στα χέρια σας όταν κάποιος εισβάλει στο δικό σας;
Υπάρχει μια συναρπαστική περίπτωση του Talmud (Talmudic case) για ένα βόδι που σκαρφαλώνει σε ένα άλλο βόδι και προσπαθεί να το σκοτώσει. Εάν ο ιδιοκτήτης του βοδιού που βρίσκεται από κάτω τραβήξει το δικό του ζώο έξω, προκαλώντας την πτώση και τον θάνατο του επιτιθέμενου βοδιού, δεν είναι υπεύθυνος για τη ζημιά. Αλλά αν σπρώξει το επιτιθέμενο βόδι μακριά, είναι υπεύθυνος.
Γιατί η διαφορά; Κάποιοι λένε ότι πρόκειται για πρόθεση: αν προσπαθείτε απλώς να αποτρέψετε την καταστροφή της δικής σας περιουσίας, αυτό είναι ένα πράγμα. Αλλά αν προκαλείτε ενεργά ζημιά στην περιουσία κάποιου άλλου, θα είστε υπεύθυνοι για ζημιές.
Το Shulchan Aruch Harav, ωστόσο, το εξηγεί ως εξής: Εάν η περιουσία κάποιου άλλου βλάπτει τη δική σας και δεν υπάρχει άλλος τρόπος να την σταματήσετε, επιτρέπεται να ενεργήσετε για να προστατεύσετε την περιουσία σας. Ωστόσο, εάν υπάρχει ένας λιγότερο επιβλαβής τρόπος αντιμετώπισης της κατάστασης, αναμένεται να επιλέξετε αυτήν την επιλογή. Όπως και με τη μιτζβά της επιστροφής χαμένων αντικειμένων, υπάρχει μια θετική μιτζβά να καταβάλλετε σωματική προσπάθεια για να σώσετε την περιουσία κάποιου άλλου.
Έτσι, εάν ένα άλλο βόδι σκαρφαλώσει στο βόδι σας με σκοπό να το σκοτώσει, δεν πρέπει να σπρώξετε το βόδι που βρίσκεται από πάνω, εάν μπορείτε να το τραβήξετε έξω από κάτω του. Και ακόμα κι αν χρειαστεί να τραβήξετε έξω το βόδι σας, είναι καλύτερο να το κάνετε απαλά, ώστε να μην πέσει το βόδι από πάνω.
Πρακτικά, σύμφωνα με το Shulchan Aruch Harav, αν έχετε δοκιμάσει ειρηνικές μεθόδους και δεν υπάρχουν άλλες επιλογές, τότε φαίνεται ότι θα σας επιτρεπόταν να ρίξετε ένα drone που παραβιάζει την ιδιωτικότητά σας.
Και πάλι, αυτό θα εξαρτηθεί από τους αστικούς νόμους της περιοχής σας. Και είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι εβραϊκοί νόμοι σχετικά με τα δικαιώματα απορρήτου υπόκεινται επίσης στο dina d’malchuta dina.
[Το Dina d’malkhuta dina είναι μια αρχή στο εβραϊκό θρησκευτικό δίκαιο ότι το αστικό δίκαιο της χώρας είναι δεσμευτικό για τους Εβραίους κατοίκους αυτής της χώρας και, σε ορισμένες περιπτώσεις, πρέπει να προτιμάται από το εβραϊκό δίκαιο]
Όπως πάντα, θα ήταν συνετό να μιλήσετε με τον ραβίνο σας, ο οποίος μπορεί να αξιολογήσει την συγκεκριμένη κατάστασή σας.
Δείτε για παράδειγμα αυτά τα drones Πυροαναβοσβηστικής Επιτήρησης τα οποία σύμφωνα με δημοσιεύματα των εφημερίδων της κυβέρνησης προμηθεύθηκε η Πυροσβεστική Υπηρεσία ήδη τα τελευταία χρόνια.
Αποτέλεσμα πιο αποτελεσματικές πυρκαγιές. Λες και τα drones της “Επιτήρησης” αφού ξεράσουν τη φωτιά στη συνέχεια ενημερώνουν το Κέντρο Δυστοπίας και αυτό με τη σειρά του το 112 τρομοκράτησης για τις ανάγκες της “Επιτήρησης”. Λέμε τώρα…
