Στην κορύφωση της έκρηξης εξαγορών στην αμερικανική αγορτά, το 2007, εταιρείες ιδιωτικών μετοχών, συμπεριλαμβανομένης της Kohlberg Kravis Roberts, αγόρασαν τον ενεργειακό γίγαντα του Τέξας TXU για 45 δισεκατομμύρια δολάρια. Ήταν -και παραμένει- η μεγαλύτερη συμφωνία του είδους της στην αμερικανική ιστορία.
Από τους Anupreeta Das και Lauren Hirsch/New York Times
Τώρα, ένας μόνο δισεκατομμυριούχος οδεύει ολοταχώς για να σπάσει αυτό το ρεκόρ. Ο Elon Musk, ο πλουσιότερος άνθρωπος στον κόσμο, δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι θα πλήρωνε περίπου 44 δισεκατομμύρια δολάρια για να κάνει ιδιωτικό το Twitter. Εάν η συμφωνία κλείσει, θα γίνει η δεύτερη μεγαλύτερη εξαγορά της χώρας στην ιστορία.
Ο Musk ουσιαστικά λειτουργεί εκτός του παραδοσιακού εγχειριδίου ιδιωτικών επενδυτικών κεφαλαίων, τοποθετώντας περισσότερα δικά του χρήματα από ό,τι συνήθως σε μια τέτοιου είδους συμφωνία, περίπου τα τρία τέταρτα της τιμής εξαγοράς. Αλλά ακολουθεί επίσης πιο τυπική πρακτική για αυτό που η Wall Street Journal αποκαλεί εξαγορά με μόχλευση, δηλαδή το δανεισμό 13 δισεκατομμυρίων δολαρίων που θα μεταφερθούν στα βιβλία του Twitter.
Με άλλα λόγια, το σχέδιό του Musk για το Twitter περιλαμβάνει περισσότερα μετρητά από την τυπική εξαγορά και περισσότερα χρέη από αυτά που μπορεί να αντέξει η δημοφιλής πλατφόρμα, δεδομένης της ανομοιογενούς κερδοφορίας της.
Η δομή της συμφωνίας σημαίνει ότι το σχέδιο του Musk για απεριόριστη «ελευθερία του λόγου» στο Twitter θα μπορούσε να βρεθεί σε σύγκρουση με τη βασική ανάγκη της εταιρείας να αποπληρώσει το νέο της χρέος. Εάν ο λιγότερο περιοριστικός έλεγχος περιεχομένου στην πλατφόρμα οδηγήσει σε περισσότερες αφιλτράριστες ανταλλαγές απόψεων και μεγαλύτερη παραπληροφόρηση, η κύρια πηγή εσόδων του Twitter, η διαφήμιση, θα μπορούσε να υποφέρει, καθώς οι περισσότεροι διαφημιστές είναι επιφυλακτικοί στο να συσχετίσουν τα προϊόντα τους με περιεχόμενο που ενισχύει την πόλωση. Και η εταιρεία δεν διαθέτει ακόμη άλλες σημαντικές πηγές εσόδων, αν και έχει πειραματιστεί με το θέμα των συνδρομών. Εάν τα διαφημιστικά έσοδα μειωθούν, το Twitter, το οποίο απασχολεί περισσότερους από 7.000 υπαλλήλους, θα μπορούσε να δυσκολευτεί να πραγματοποιήσει τις πληρωμές τόκων.
Η εξαγορά είναι επίσης ένας μεγάλος οικονομικός κίνδυνος για τον Musk, περισσότερο από το συνηθισμένο για αγοραστές τύπου ιδιωτικών μετοχών που συχνά περιορίζουν την έκθεσή τους χρησιμοποιώντας κυρίως δανεικά χρήματα αντί για μετρητά. Λόγω του τρόπου με τον οποίο είναι δομημένη η εξαγορά, μια ύφεση των περουσιαστικών στοιχείων του Twitter θα μπορούσε να επεκτείνει ακόμη και τους σημαντικούς οικονομικούς πόρους του Musk και να αμφισβητήσει τη φήμη του ως προς την επιχειρηματική γνώση.
Και επειδή ο Musk πουλάει ήδη μετοχές της Tesla και τις δίνει ως εγγύηση για προσωπικά δάνεια προκειμένου να συγκεντρώσει μετρητά, η αξία της αυτοκινητοβιομηχανίας θα συνδεθεί με αυτή του Twitter. Έτσι, οποιοδήποτε πρόβλημα στο Twitter θα μπορούσε να αναγκάσει τον Musk να χρησιμοποιήσει το απόθεμά του στην κατασκευάστρια ηλεκτρικών αυτοκινήτων που διευθύνει για να καλύψει πιθανές οικονομικές τρύπες. Και οποιοδήποτε πρόβλημα στην Tesla που θα προκαλούσε την περαιτέρω πτώση της μετοχής της θα μπορούσε να προκαλέσει την ενεργοποίηση ρητρών στα προσωπικά δάνεια του Musk, οι οποίες θα απαιτούσαν από αυτόν να προσθέσει περισσότερες εξασφαλίσεις, περιορίζοντας την ικανότητά του να επενδύει στη δημοφιλή πλατφόρμα.
«Δεν με ενδιαφέρουν καθόλου τα οικονομικά», είπε ο Musk σε συνέδριο του TED μία ημέρα μετά την προσφορά εξαγοράς του Twitter. Ο επιχειρηματίας, του οποίου η καριέρα χαρακτηρίζεται από συνεχείς ανατροπές και έξω από τα πρότυπα του κλάδου, ανέφερε ότι η συμφωνία «δεν φορά μόνο το να βγάλεις χρήματα». Ο Musk ωστόσο δεν έχει εξηγήσει τι είδους ιδιοκτήτης θα είναι: Ένας καλοπροαίρετος διαχειριστής ή ένας επιχειρηματίας που σκοπεύει να μειώσει το κόστος; Το Bloomberg News ανέφερε ότι είχε παρουσιάσει ένα επιχειρηματικό σχέδιο για το Twitter που περιλάμβανε απολύσεις.
Ίσως ο Musk προσεγγίζει αυτήν την εξαγορά με τον τρόπο που άλλοι δισεκατομμυριούχοι προσέγγισαν τις αγορές των μέσων ενημέρωσης: Όχι για να πραγματοποιήσουν κέρδη, αλλά για να εξασφαλίσουν το μέλλον μίας εταιρείας ή ενός οργανισμού. Αλλά το μέγεθος του στοιχήματος του Musk και το χρέος που εμπλέκεται στη χρηματοδότησή του, φέρνουν τη συμφωνία στο Twitter σε διαφορετικό επίπεδο από, για παράδειγμα, την αγορά 250 εκατομμυρίων δολαρίων της Washington Post το 2013 από τον Jeff Bezos ή την εξαγορά του Time για 190 εκατομμύρια δολάρια από τον Marc Benioff το 2018, και τα δύο εξοφλήθηκαν πλήρως σε μετρητά.
Ο Musk θα κριθεί τελικά για το αν μπορεί να κάνει τους αριθμούς να αθροίζονται. Θα εξασφαλίσει το μέλλον του Twitter με το ασυνήθιστο χρηματοδοτικό του σχέδιο και θα αποδείξει ότι οι επικριτές του κάνουν λάθος ή θα σφραγίσει τη μοίρα της πλατφόρμας και θα σπαταλήσει ένα μεγάλο κομμάτι της περιουσίας του;
Ο Musk πρόσφερε 54,20 δολάρια ανά μετοχή για το 90% περίπου του Twitter που δεν κατέχει. Για να το πληρώσει, έχει συγκεντρώσει 46,5 δισεκατομμύρια δολάρια. Από αυτό το ποσό, τα 21 δισεκατομμύρια δολάρια είναι σε μετρητά, μερικά από τα οποία προέρχονται από την πώληση μετοχών της Tesla. Την περασμένη εβδομάδα, πούλησε περισσότερα από 8 δισεκατομμύρια δολάρια σε μετοχές της Tesla, σύμφωνα με τις καταθέσεις τίτλων.
Άλλα 12,5 δισεκατομμύρια δολάρια προέρχονται από αυτό που ονομάζεται δάνειο περιθωρίου: Χρήματα που δανείστηκε προσωπικά από δώδεκα τράπεζες με τις μετοχές του στην Tesla ενεχυριασμένες ως εγγύηση, και με επιτόκιο περίπου 4%. Τα υπόλοιπα 13 δισεκατομμύρια δολάρια είναι με τη μορφή δανείων από μια ομάδα επτά τραπεζών που θα είναι ευθύνη του Twitter να αποπληρώσει. Οι τράπεζες χρεώνουν σχετικά υψηλά επιτόκια σε αυτά τα δάνεια, από περίπου 5% σε περισσότερο από 10% σε ορισμένες περιπτώσεις.
Τα κέρδη του Twitter πριν από τόκους, φόρους, αποσβέσεις ή EBITDA -βασικό μέτρο της ικανότητάς του να εξυπηρετεί το χρέος του- είναι περίπου 1 δισεκατομμύριο δολάρια ετησίως. Η τυπική εξαγορά με μόχλευση τοποθετεί το χρέος στο επίπεδο έξι φορών του EBITDA μιας εταιρείας στον ισολογισμό της, σύμφωνα με την LCD, μια υπηρεσία δεδομένων. Το χρέος στην πρόταση του Musk είναι διπλάσιο.
«Είναι σπάνιο για μια εταιρεία που δεν παράγει τόσα μετρητά, ή παράγει μόνο μέτρια ποσά μετρητών, να έχει αυτό το ποσό χρέους επειδή θα εξαλείψει από την εταιρεία τη δυνατότητα να συνεχίσει να προσλαμβάνει τεχνικούς και να αναζητά ευκαιρίες ανάπτυξης», δήλωσε ο Drew Pascarella, ανώτερος λέκτορας οικονομικών στο Πανεπιστήμιο Cornell. Όμως, σημείωσε, «Ο Elon θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να χρηματοδοτήσει την εταιρεία με τα δικά του μετρητά».
Οι παραδοσιακοί αγοραστές ιδιωτικών μετοχών χρησιμοποιούν πολύ λίγα από τα δικά τους μετρητά. Αντίθετα, δανείζονται τα περισσότερα χρήματα για να πληρώσουν για μια εξαγορά. Το πρώτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους, μόνο το 44% της μέσης αξίας όλων των εξαγορών καταβλήθηκε σε μετρητά, σύμφωνα με την LCD.
Τι έπεται; Οι μέτοχοι θα ψηφίσουν για την προσφορά, η οποία θα εξεταστεί επίσης από τις ρυθμιστικές αρχές. Η συμφωνία για να κλείσει αναμένεται να διαρκέσει τρεις έως έξι μήνες. Στο μεταξύ, ο έλεγχος είναι πιθανό να είναι έντονος και πολλά ερωτήματα παραμένουν σχετικά με τα σχέδια του Musk για την εταιρεία. Αυτή η διαδικασία είναι επικίνδυνη, επειδή μια εταιρεία μπορεί να λυγίσει κάτω από ένα βαρύ φορτίο χρέους. Είναι επίσης δυνητικά επικερδές επειδή η χρήση δανεισμένων χρημάτων -«μόχλευση» με όρους βιομηχανίας- μπορεί να αυξήσει τις οικονομικές αποδόσεις εάν οι αγοραστές τελικά πάρουν ξανά την εταιρεία στο χρηματιστήριο ή την πουλήσουν σε έναν νέο αγοραστή σε υψηλότερη τιμή.
Ο Musk ξεκίνησε αρχικά να αυξήσει τη χρηματοδότηση του χρέους για την προσφορά του τηλεφωνώντας σε τράπεζες και άλλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα αρχίζοντας από το Σαββατοκύριακο του Πάσχα. Οι τραπεζίτες ήταν θετικοί, εν μέρει, από το γεγονός ότι η συμφωνία θα υποστηρίζονταν από τον πλουσιότερο άνθρωπο του κόσμου. Ωστόσο, τα επιτόκια αντικατοπτρίζουν τον κίνδυνο να μην επιστραφούν τα δάνεια. Οι τράπεζες πασρόλα αυτά δεν κρατούν οι ίδιες τα «κόκκινα» δάνεια, αλλά τα πωλούν σε άλλους επενδυτές στην αγορά, οπότε αν το Twitter δεν μπορεί να πληρώσει τα χρέη του, ο Musk θα πρέπει είτε να πληρώσει αυτούς τους επενδυτές, ίσως πουλώντας περισσότερες μετοχές της Tesla, είτε θα μπορούσε να εκχωρήσει μέρος της ιδιοκτησίας του στο Twitter, μειώνοντας το μερίδιό του.
Η Tesla είχε χρηματιστηριακή αξία 902 δισεκατομμυρίων δολαρίων την Παρασκευή, αλλά οι μετοχές της έχουν υποχωρήσει σχεδόν κατά 20% από τότε που ο Musk αποκάλυψε για πρώτη φορά, στις αρχές Απριλίου, ότι είχε αγοράσει ένα μεγάλο μερίδιο του Twitter. Εάν τα οικονομικά της πλατφόρμας δεν πάνε καλα, αναγκάζοντας τον Musk να πουλήσει περισσότερες μετοχές της Tesla για να πληρώσει τα χρέη του Twitter ή να δεσμεύσει περισσότερες μετοχές ως εγγύηση για τα προσωπικά του δάνεια, θα μπορούσε να ασκηθεί περαιτέρω πίεση στην τιμή της μετοχής της Tesla. Ο Musk δεν λαμβάνει μισθό από την Tesla, αλλά πληρώνεται σε απόθεμα που κυκλοφορεί με βάση τα ορόσημα απόδοσης που περιλαμβάνουν την τιμή της μετοχής της εταιρείας.
Από τότε που ο δισεκατομμυριούχος αποκάλυψε για πρώτη φορά το μερίδιό του στο Twitter, ο τεχνολογικός δείκτης Nasdaq μειώθηκε περισσότερο από 10%, κάνοντας την προσφορά του να φαίνεται ακόμα πιο γενναιόδωρη. «Είναι υψηλή τιμή και οι μέτοχοί σας θα το λατρέψουν», είπε ο Musk σε επιστολή του προς το διοικητικό συμβούλιο του Twitter. Αν και η μετοχή της εταιρείας κοινωνικών μέσων είχε διαπραγματευτεί υψηλότερα από την προσφορά του Musk μόλις πριν από έξι μήνες, έπεσε πολύ κάτω από αυτή την τιμή στις αρχές του τρέχοντος έτους και φαινόταν απίθανο να επιστρέψει σε αυτά τα υψηλά, σύντομα.
Ο Musk σκέφτηκε να συνεργαστεί με επενδυτικές εταιρείες στην προσπάθειά του να αγοράσει το Twitter, κάτι που θα μείωνε το χρηματικό ποσό που θα έπρεπε να επενδύσει προσωπικά. Θα μπορούσε ακόμα να συνεργαστεί με μια εταιρεία ή άλλους επενδυτές, προκειμένου να βοηθήσουν στη συγκέντρωση μετρητών, σύμφωνα με δύο άτομα που γνωρίζουν τις συζητήσεις. Η Thoma Bravo, μια εταιρεία εξαγορών που εστιάζει στην τεχνολογία, έχει εκφράσει την προθυμία να παράσχει κάποια χρηματοδότηση, αλλά τίποτα δεν έχει αποφασιστεί ακόμα. Η Apollo, ένας εναλλακτικός διαχειριστής περιουσιακών στοιχείων, εξέτασε επίσης μια πιθανή συμφωνία όπου θα επέκτεινε ένα δάνειο με προνομιούχους όρους.
Εάν τα μαθηματικά της συμφωνίας γίνουν δυσάρεστα για τον Musk, έχει ένα πλεονέκτημα: Μια ρήτρα διάλυσης της συμφωνίας 1 δισεκατομμυρίου δολαρίων. Για έναν άνδρα με εκτιμώμενη περιουσία πάνω από 200 δισεκατομμύρια δολάρια, αυτό είναι ένα μικρό τίμημα.
