Τουρκικό δικαστήριο ανέστειλε τη δίκη 26 Σαουδαράβων υπηκόων που κατηγορούνται για τη φρικιαστική δολοφονία του δημοσιογράφου Jamal Khashoggi και έστειλε την υπόθεση πίσω στη Σαουδική Αραβία.
Ο δημοσιογράφος της Washington Post, σφοδρός επικριτής του καθεστώτος της Σαουδικής Αραβίας και του πρίγκιπα διαδόχου Mohammed bin Salman, δολοφονήθηκε στις 2 Οκτωβρίου 2018 ενώ επισκεπτόταν το προξενείο στην Κωνσταντινούπολη για να λάβει έγγραφα προκειμένου να αποδείξει ότι είχε χωρίσει από την πρώην σύζυγό του στη Σαουδική Αραβία.
Το πρώην μέλος της βασιλικής οικογένειας που είχε γίνει σφοδρός επικριτής της, σχεδίαζε να παντρευτεί την Τουρκάλα αρραβωνιαστικιά του, Hatice Cengiz, αλλά δολοφονήθηκε εντός του κτιρίου και η σορός του διαμελίστηκε προκειμένου να την εξαφανίσουν. Η ομάδα δολοφόνων περιελάμβανε έναν ιατροδικαστή, αξιωματικούς πληροφοριών και ασφάλειας και άτομα που εργάζονταν για το γραφείο του πρίγκιπα διαδόχου.
Η απόφαση του δικαστηρίου της Κωνσταντινούπολης έρχεται παρά τις προειδοποιήσεις από οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων ότι η παραπομπή της υπόθεσης στη Σαουδική Αραβία θα οδηγήσει σε συγκάλυψη της υπόθεσης, στην οποία φέρεται αναμεμειγμένος ο ίδιος ο διάδοχος Mohammed bin Salman.
Η Τουρκία, η οποία είχε ορκιστεί να ρίξει φως στη βάναυση δολοφονία, βρίσκεται στη δίνη μιας βαθιάς οικονομικής ύφεσης, προσπαθεί να διορθώσει την ταραγμένη σχέση της με τη Σαουδική Αραβία και με μια σειρά από άλλες χώρες στην περιοχή της.
Κάποια δημοσιεύματα των μέσων ενημέρωσης ισχυρίζονται ότι το Ριάντ έχει εξαρτήσει τη βελτίωση των σχέσεών του με την απόσυρση της υπόθεσης από την Τουρκία, η οποία στο παρελθόν όξυνε τις εντάσεις μεταξύ των δύο χωρών.
Δικαστήριο της Σαουδικής Αραβίας καταδίκασε οκτώ άτομα, κεκλεισμένων των θυρών, για τη δολοφονία το 2019 (πέντε μεσαίου επιπέδου αξιωματούχους και στελέχη σε ποινές φυλάκισης 20 ετών) και η Τουρκία ξεκίνησε να διώκει τους υπολοίπους κατηγορούμενους ερήμην το 2020, αφού η Σαουδική Αραβία απέρριψε αιτήματα έκδοσής τους. Στους κατηγορούμενους περιλαμβάνονται και δύο πρώην βοηθοί του πρίγκιπα.
Το δικαστήριο είχε αρχικά καταδικάσει τους κατηγορούμενους σε θάνατο, αλλά μείωσε την ποινή αφού ο γιος του Khashoggi, Salah, που ζει στη Σαουδική Αραβία, ανακοίνωσε ότι τους συγχώρεσε. Τρεις άλλοι καταδικάστηκαν σε μικρότερες ποινές φυλάκισης.
Η Cengiz, η αρραβωνιαστικιά του Khashoggi, είπε ότι θα συνεχίσει να αναζητά δικαιοσύνη. «Θα συνεχίσουμε αυτή τη [δικαστική] διαδικασία με όλη την εξουσία που μου έχει δοθεί, ως Τούρκος πολίτης», είπε έξω από το δικαστικό μέγαρο της Κωνσταντινούπολης Çağlayan. «Οι δύο χώρες μπορεί να έχουν κάνει συμφωνία, οι δύο χώρες μπορεί να ανοίγουν ένα νέο κεφάλαιο… αλλά το έγκλημα εξακολουθεί να είναι έγκλημα», είπε. «Οι άνθρωποι που διέπραξαν το έγκλημα δεν έχουν αλλάξει. Οι κυβερνήσεις και τα κράτη πρέπει να έχουν μια στάση αρχών».
Ως προς την ίδια την υπόθεση, ο εισαγγελέας πρότεινε τη μεταφορά της στη Σαουδική Αραβία, υποστηρίζοντας ότι η δίκη στην Τουρκία θα παραμείνει προς το παρόν σε αναστολή. Ο υπουργός Δικαιοσύνης της Τουρκίας υποστήριξε την εισαγγελική πρόταση, προσθέτοντας ότι η δίκη στην Τουρκία θα συνεχιστεί εάν το τουρκικό δικαστήριο δεν είναι ικανοποιημένο με την έκβαση της διαδικασίας στο Ριάντ.
Δεν είναι σαφές, ωστόσο, εάν η Σαουδική Αραβία, η οποία έχει ήδη παραπέμψει ορισμένους από τους κατηγορούμενους σε δίκη κεκλεισμένων των θυρών, θα διεξαγάγει μία νέα δίκη.
«Είναι μια σκανδαλώδης απόφαση», δήλωσε η Emma Sinclair-Webb, διευθύντρια στην Τουρκία για το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων με έδρα τη Νέα Υόρκη, προσθέτοντας ότι το δικαστήριο «έβαλε τη σφραγίδα του» σε μια πολιτική απόφαση που θα επιτρέψει στην κυβέρνηση να φτιάξει τους δεσμούς της με τη Σαουδική Αραβία.
«Για το συμφέρον της realpolitik, η Τουρκία είναι έτοιμη να θυσιάσει τη δικαιοσύνη για ένα κραυγαλέο έγκλημα στο δικό της έδαφος», είπε στο Associated Press. «(Η απόφαση) ανοίγει το δρόμο σε άλλες χώρες να διαπράξουν δολοφονίες σε τουρκικό έδαφος και να ξεφύγουν από αυτές».
