Η κυβέρνηση Biden ανακοίνωσε το βράδυ της Κυριακής ότι όλοι οι καταθέτες στην τράπεζα Silicon Valley θα έχουν πρόσβαση σε όλα τους τα χρήματά τους το πρωί της Δευτέρας, εγκρίνοντας μια έκτακτη παρέμβαση με στόχο την αποτροπή μιας κρίσης στο χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Από τους Jeff Stein, David J. Lynch, Tony Romm και Τyler Pager/Wall Street Journal
Οι αμερικανικές αρχές δήλωσαν ότι επεκτείνουν επίσης την προστασία στους καταθέτες μίας δεύτερης τράπεζας, της Signature Bank of New York, την οποία οι κρατικές ρυθμιστικές αρχές έκλεισαν την Κυριακή καθώς εξαπλώνονταν η ανησυχία στον χρηματοπιστωτικό τομέα.
Ξεχωριστά, η Ομοσπονδιακή Τράπεζα ανακοίνωσε ότι δημιουργεί μία διευκόλυνση δανεισμού για τις τράπεζες της χώρας, σχεδιασμένη να τις στηρίξει έναντι των χρηματοοικονομικών κινδύνων που προκλήθηκαν από την κατάρρευση της SVB την Παρασκευή.
Οι αξιωματούχοι της Fed αρνήθηκαν να δώσουν συγκεκριμένο αριθμό για το μέγεθος αυτού του νέου δανειακού προγράμματος, αλλά κατέστησαν σαφές ότι θα είναι αρκετά εκετενές ώστε να καλύψει πιθανά αιτήματα τρισεκατομμυρίων δολαρίων.
Η σειρά ελιγμών κατά της κρίσης από τις ομοσπονδιακές αρχές -που ανακοινώθηκαν λίγες ώρες πριν από την έναρξη των συναλλαγών στην Ασία- αντανακλά τον φόβο που ξεκίνησε να διαχέεται στον αμερικανικό τραπεζικό τομέα λίγες μόλις ημέρες μετά την κατάρρευση της Silicon Valley Bank, για την οποία πολλοί οικονομικοί αναλυτές θεώρησαν αρχικά ότι ήταν μεμονωμένο επεισόδιο.
Η απόφαση του Υπουργείου Οικονομικών να προστατεύσει όλες τις καταθέσεις στην SVB και την Signature -όχι μόνο εκείνες έως και 250.000 $ που είναι ασφαλισμένες βάσει της ομοσπονδιακής νομοθεσίας- βασίστηκε στην κρίση ότι ήταν απαραίτητο προκεριμένου να αποφευχθεί μια ευρύτερη «συστημική» κατάρρευση. Η κίνηση πιθανότατα θα πυροδοτήσει μια πολιτική καταιγίδα σχετικά με την απόφαση να προστατευθούν τα περιουσιακά στοιχεία των εταιρειών τεχνολογίας, των κεφαλαίων επιχειρηματικού κινδύνου και άλλων πλουσίων στην Καλιφόρνια.
«Σήμερα λαμβάνουμε αποφασιστικά μέτρα προκειμένου να προστατεύσουμε την οικονομία των ΗΠΑ ενισχύοντας την εμπιστοσύνη του κοινού στο τραπεζικό μας σύστημα», αναφέρεται σε κοινή δήλωση του Υπουργείου Οικονομικών, της Fed και της Federal Deposit Insurance Corporation. «Αυτό το βήμα θα διασφαλίσει ότι το τραπεζικό σύστημα των ΗΠΑ θα συνεχίσει να επιτελεί τον ζωτικό του ρόλο για την προστασία των καταθέσεων και την παροχή πρόσβασης σε πιστώσεις σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις με τρόπο που προωθεί την ισχυρή και βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη».
Σε μια κλήση με δημοσιογράφους το απόγευμα της Κυριακής, ένας ανώτερος αξιωματούχος του Υπουργείου Οικονομικών υπερασπίστηκε την απόφαση της κυβέρνησης ως απαραίτητη για τη σταθεροποίηση του τραπεζικού συστήματος και ανέφερε ότι η κίνηση θα προστατεύσει εταιρείες και εργαζόμενους που θα μπορούσαν να ζημιωθούν από την κατάρρευση της τράπεζας -όχι τους μετόχους ή τα στελέχη της τράπεζας. Ο αξιωματούχος μίλησε υπό τον όρο της ανωνυμίας για να περιγράψει τις εσωτερικές διαβουλεύσεις.
Η απόφαση για την προστασία όλων των καταθέσεων ελήφθη μετά από ομόφωνες συστάσεις των συμβουλίων της Federal Deposit Insurance Corporation και της Federal Reserve, των κορυφαίων τραπεζικών ρυθμιστικών αρχών της χώρας. Ζητήθηκε επίσης η γνώμη του Προέδρου Biden για την ανακοίνωση.
«Ο αμερικανικός λαός και οι αμερικανικές επιχειρήσεις μπορούν να έχουν εμπιστοσύνη ότι οι τραπεζικές τους καταθέσεις θα είναι εκεί όταν τις χρειαστούν», είπε ο Αμερικανός πρόεδρος. «Είμαι σταθερά δεσμευμένος να καταστήσω τους υπεύθυνους για αυτό το χάος πλήρως υπεύθυνους και να συνεχίσω τις προσπάθειές μας να ενισχύσουμε την εποπτεία και τη ρύθμιση των μεγαλύτερων τραπεζών, ώστε να μην βρεθούμε ξανά σε αυτή τη θέση».
Ο πρόεδρος είπε ότι σχεδιάζει να μιλήσει για το τραπεζικό σύστημα τη Δευτέρα το πρωί (τοπική ώρα).
«Είμαι πολύ ανακουφισμένη», είπε η Jacqueline Reses, διευθύνουσα σύμβουλος της Lead Bank, μιας τράπεζας με έδρα το Κάνσας Σίτι και πρώην στέλεχος της εταιρείας πληρωμών Square. Οι νεοσύστατες εταιρείες που είχαν τα χρήματά τους στην SVB είναι σημαντικές για την ανάπτυξη θέσεων εργασίας και την καινοτομία, τόνισε.
Η υπουργός Οικονομικών Janet L. Yellen ανέφερε ότι οι φορολογούμενοι δεν θα αναλάβουν κανένα από το βάρος της προστασίας των καταθετών. Τα κεφάλαιά τους θα υποστηριχθούν από μια δεξαμενή χρημάτων που καταβάλλονται τακτικά από τις τράπεζες των ΗΠΑ, οι οποίες τώρα κατέχουν περισσότερα από 100 δισεκατομμύρια δολάρια.
Το νέο δανειακό πρόγραμμα της Fed θα επιτρέψει στις τράπεζες να δεσμεύσουν τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα και άλλους ασφαλείς κρατικούς τίτλους ως εξασφάλιση σε αντάλλαγμα για δάνεια έως και ενός έτους από την κεντρική τράπεζα. Η πρωτοβουλία στοχεύει στην επίλυση ενός από τα προβλήματα που οδήγησαν στην αποτυχία της SVB: Μη πραγματοποιηθείσες ζημίες στους κρατικούς τίτλους της τράπεζας. Καθώς η Fed αύξησε τα επιτόκια πέρυσι, η αξία αυτών των τίτλων μειώθηκε.
Σε ολόκληρο τον κλάδο, οι τράπεζες στο τέλος του περασμένου έτους ανέφεραν 620 δισεκατομμύρια δολάρια σε τέτοιες απώλειες, σύμφωνα με την FDIC.
Οι τράπεζες στην πραγματικότητα δεν χάνουν χρήματα εάν διατηρούν αυτά τα ομόλογα μέχρι τη λήξη τους. Αλλά εάν πρέπει να τα πουλήσουν για να καλύψουν τις αναλήψεις των καταθετών, οι ζημιές εμφανίζονται στα βιβλία τους. Οι δανειακοί όροι της Fed είναι πιο γενναιόδωροι από το παραδοσιακό κανάλι δανεισμού των 90 ημερών. Η κεντρική τράπεζα θα δανείσει την αρχική αξία του τίτλου και όχι την μειωμένη αγοραία αξία του, επιτρέποντας έτσι στις τράπεζες να καθυστερήσουν την αναγνώριση των ζημιών τους έως και ένα έτος.
Το νέο πρόγραμμα και η υποστήριξη της Fed για τα μέτρα όσον αφορά την SVB και την Signature αντιπροσωπεύουν κλασικές ενέργειες της κεντρικής τράπεζας για την αποτροπή πανικού, σύμφωνα με αξιωματούχο της Fed, ο οποίος ενημέρωσε τους δημοσιογράφους υπό τον όρο της ανωνυμίας.
Ωστόσο, οι ισχυρισμοί ότι οι αποφάσεις δεν συνιστούν «διάσωση», είναι πιθανό να αμφισβητηθούν. Ενώ το κεφάλαιο που πηγαίνει στους καταθέτες καταβάλλεται από τις τράπεζες των ΗΠΑ, εν τέλει υποστηρίζεται από το Υπουργείο Οικονομικών —και επομένως από τους φορολογούμενους των ΗΠΑ.
Το Ταμείο Σταθεροποίησης Συναλλαγών του Υπουργείου Οικονομικών θα παράσχει επίσης 25 δισεκατομμύρια δολάρια για να παυθεί το πρόγραμμα δανείων της Fed, αν και αξιωματούχοι ανέφεραν ότι η κεντρική τράπεζα «δεν αναμένει ότι θα χρειαστεί να αντλήσει από αυτά τα κεφάλαια backstop».
«Τώρα δεν είναι η ώρα για τους φορολογούμενους των ΗΠΑ να διασώσουν τη Silicon Valley Bank. Εάν υπάρξει διάσωση της, θα πρέπει να χρηματοδοτηθεί 100% από τη Wall Street και μεγάλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Δεν μπορούμε να συνεχίσουμε τον δρόμο του περισσότερο σοσιαλισμού για τους πλούσιους και του σκληροτράχηλου ατομικισμού για όλους τους άλλους», δήλωσε ο γερουσιαστής Bernie Sanders (I-Vt.) σε μια δήλωση του.
Οι ενέργειες των αμερικανικών αρχών σηματοδότησαν την πιο εκτεταμένη χρήση της δικαιοδοσίας της Federal Reserve από τις πρώτες μέρες της πανδημίας, όταν η κεντρική τράπεζα δημιούργησε πολλά δανειακά προγράμματα προκειμένου να διασφαλίσει ότι η πίστωση θα συνεχιστεί προς τους εργοδότες και τους καταναλωτές. Επίσης, ήρθε αφού ομοσπονδιακοί αξιωματούχοι πέρασαν το Σαββατοκύριακο προσπαθώντας να αποτρέψουν μία ευρύτερη οικονομική κρίση στον απόηχο του ξαφνικού χαμού της SVB.
Η απόφαση φάνηκε να αντικατοπτρίζει την αποτυχία των ομοσπονδιακών αρχών να βρουν άλλη τράπεζα να αγοράσει την καταρρέουσα SVB. Οι περισσότερες χρεοκοπίες τραπεζών επιλύονται με μια εξαγορά που επιτρέπει στους καταθέτες να αποφύγουν την απώλεια χρημάτων.
Οι υπεύθυνοι χάραξης οικονομικής πολιτικής δέχθηκαν πιέσεις προκειμένου να δράσουν από εξέχουσες προσωπικότητες της Silicon Valley, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων χορηγών σε πολιτικές εκστρατείες, καθώς και από επιχειρηματίες.
Οι ιδρυτές νεοφυών επιχειρήσεων και οι επενδυτές πέρασαν το Σαββατοκύριακο προσπαθώντας να βεβαιωθούν ότι θα είναι σε θέση να προχωρήσουν στις μισθοδοσίες τους και να κρατήσουν τις πόρτες τους ανοιχτές την αυτή την εβδομάδα.
Ο Jacob Eiting, Διευθύνων Σύμβουλος της start-up RevenueCat, έγραψε στο Twitter σε γερουσιαστές του Οχάιο ότι η εταιρεία του «παλεύει να βρει ρευστότητα προκειμένου να τα καταφέρει την επόμενη εβδομάδα». «Δεν έβαλα ριψοκίνδυνα στοιχήματα. Δεν έκανα τίποτα παράνομο», έγραψε. «Απλώς βάλαμε τα χρήματά μας σε έναν τραπεζικό λογαριασμό και τώρα, η επιχείρησή μας βρίσκεται σε άμεσο κίνδυνο από αυτό».
Ο Hemant Teneja, Διευθύνων Σύμβουλος της εταιρείας επιχειρηματικών κεφαλαίων General Catalyst, έγραψε στο Twitter ότι ο ίδιος και πολλές άλλες εταιρείες πρόσφεραν δάνεια με χαμηλό επιτόκιο για να βοηθήσουν τις εταιρείες να πληρώνουν τους υπαλλήλους τους.
Η Brex, μια εταιρεία χρηματοοικονομικής τεχνολογίας στο Σαν Φρανσίσκο, πρόσφερε πιστωτικό όριο έκτακτης ανάγκης σε νεοφυείς επιχειρήσεις. Από το Σάββατο, η εταιρεία είπε ότι είχε λάβει 1,5 δισεκατομμύρια δολάρια σε αιτήματα από σχεδόν 1.000 εταιρείες.
Ορισμένοι εξέχοντες επενδυτές κάλεσαν την ομοσπονδιακή κυβέρνηση να προστατεύσει τους καταθέτες. Ο David Sacks, γενικός συνεργάτης της Craft Ventures, δήλωσε στο All-In podcast ότι δεν κινδυνεύουν οι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας, αλλά οι μικρότερες. «Όλο αυτό θα μπορούσε να έχει πολύ επιζήμια επίδραση στην νεοφυή οικονομία και σε ολόκληρη την οικονομία των ΗΠΑ», είπε. «Αυτές είναι οι μελλοντικές εταιρείες που θα διατηρήσουν τις ΗΠΑ ανταγωνιστικές έναντι της Κίνας και του υπόλοιπου κόσμου».
Σε κλήσεις με τις ομοσπονδιακές ρυθμιστικές αρχές των τραπεζών αργά το Σάββατο και την Κυριακή, οι Δημοκρατικοί είπαν ότι «προσεύχονταν για έναν αγοραστή», δήλωσε ο βουλευτής Brad Sherman, Ρεπουμπλικάνος από την Καλιφόρνια, μέλος της Επιτροπής Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών της Βουλής των Αντιπροσώπων. «Μεγάλος αγοραστής, μικρός αγοραστής, χοντρός αγοραστής, αδύνατος αγοραστής — χρειαζόμαστε έναν αγοραστή», είπε. «Αν έχουν ένα σωρό αγοραστές, πιστεύω ότι θα λάβουν την καλύτερη προσφορά», ανέφερε, σημειώνοντας ότι τότε μπορούν «να συζητήσουν ποια προσφορά να δεχτούν».
Η απόφαση για την παροχή βοήθειας στους καταθέτες της SVB αναμένεται να προκαλέσει αντιδράσεις. Καθώς οι συζητήσεις συνεχίστηκαν μέχρι την Κυριακή, ορισμένοι ειδικοί είπαν ότι τα προβλήματα στην τράπεζα —και σε άλλες ίδιου μεγέθους και προβλημάτων— δεν αποτελούν απειλή για το χρηματοπιστωτικό σύστημα των ΗΠΑ. Ωστόσο, αυτή ήταν τελικά η αιτιολόγηση που επικαλέστηκε το Υπουργείο Οικονομικών για την προστασία όλων των καταθέσεων.
«Νομίζω ότι θα είναι δύσκολο να πούμε ότι αυτή είναι μια συστημική κίνηση με οποιονδήποτε τρόπο», δήλωσε η Sheila Bair, πρώην επικεφαλής του FDIC, στην εκπομπή «Meet the Press» του NBC.
Η κατάρρευση της τράπεζας θα κόστιζε στους μετόχους της και θα μπορούσε να προκαλέσει οικονομικά προβλήματα σε εταιρείες που διατηρούν μεγάλα ανασφάλιστα ποσά σε καταθέσεις, δήλωσε ο Anil Kashyap, καθηγητής στο Booth School of Business του Πανεπιστημίου του Σικάγο. Αλλά αυτό δεν σήμαινε ότι το ευρύτερο χρηματοπιστωτικό σύστημα θα κινδυνδεύσει όπως συνέβη κατά την κρίση του 2008.
«Αυτό δεν είναι συστημικό γεγονός. Αυτή είναι μια μεσαίου μεγέθους τράπεζα που είχε κακή διαχείριση», είπε. «Μπορεί να είναι λίγο ακατάστατο. Αλλά αυτό είναι διαφορετικό από το εάν έχετε κάποιον στον πυρήνα του χρηματοπιστωτικού συστήματος που θα σταματούσε να κάνει πληρωμές σε κάποιον άλλο στον πυρήνα του συστήματος και μετά ο πυρήνας να εκραγεί».
Το τραπεζικό σύστημα των ΗΠΑ είναι ιδιαίτερα συγκεντρωτικό, με τα πέντε κορυφαία ιδρύματα να κατέχουν σχεδόν 13 τρισεκατομμύρια δολάρια σε ενεργητικό. Ακόμη και αν άλλες τράπεζες που είναι συγκρίσιμες σε μέγεθος με την SVB θα βρίσκονταν στην ίδια θέση, το συνολικό χρηματοπιστωτικό σύστημα θα συνέχιζε να λειτουργεί, είπε.
Καθώς αυξάνονταν οι φόβοι για άλλες μικρές ή περιφερειακές τράπεζες, ορισμένα μέλη του Κογκρέσου διαβεβαίωσαν επίσης τους ψηφοφόρους τους ότι τα μετρητά τους είναι ασφαλή. Την Κυριακή, ο γερουσιαστής Joe Manchin III (D-W.Va.) δήλωσε ότι το τραπεζικό σύστημα είναι «πιο δυνατό και υγιέστερο τώρα από κάθε άλλη φορά» μετά την οικονομική κρίση.
«Προτρέπω τον αμερικανικό λαό να επιτρέψει την πλήρη υλοποίηση των προστατευτικών μέτρων που ήδη υπάρχουν για την ασφάλιση μεμονωμένων καταθέσεων και την ευημερία των τοπικών και περιφερειακών τραπεζών, ιδιαίτερα σε αγροτικές κοινότητες όπως στη Δυτική Βιρτζίνια, προτού αντιδράσουν από φόβο και ενισχύσουν το πρόβλημα», είπε.
*Οι Leigh Ann Caldwell, Rachel Lerman και Gerrit De Vynck συνέβαλαν στο ρεπορτάζ
