Οι μεγάλοι Ελληνες χορηγοί με τις παρεμβάσεις τους αλλάζουν το πρόσωπο της Ελλάδας. Εάν υποθέσουμε ότι η πλατεία της Ομόνοιας είναι η καρδιά της Ελλάδας η απόφαση του Ιδρύματος Λασκαρίδη να είναι ο Μεγάλος Χορηγός (η μελέτη και η κατασκευή είναι δωρεά των ιδιοκτητών των νέων ξενοδοχείων στην περίμετρο της πλατείας) στην Ανάπλαση της Ομόνοιας σύμφωνα με το όραμα του δημάρχου Κώστα Μπακογιάννη είναι άξια μόνο επαίνων.
Από την Ιόλη Πιερίδη
Φωτογραφίες: Ναυτικά Χρονικά / Studio Kominis
Γι΄αυτό και προκαλούν απορίες τα πικρόχολα σχόλια και οι αναλύσεις περί αυθαιρεσιών (στο ελληνικό παράδεισο της νομιμότητας) που βλέπουν το φως της δημοσιότητας καθώς πλησιάζουμε στα αποκαλυπτήρια του έργου.
Γράφει για παράδειγμα ο αρχιτέκτονας κ. Σταύρος Μαρτίνος στην Καθημερινή ιδιοκτησίας της εφοπλιστικής οικογένειας Αλαφούζου>
Φαίνεται ότι έχει γίνει πλήρης επανασχεδιασμός της πλατείας, με την κεντρική επιφάνεια να καταλαμβάνεται ολόκληρη από ένα σιντριβάνι, όπως συνέβαινε όταν η Ομόνοια ήταν κυκλοφοριακός κόμβος, ενώ τα περιμετρικά υπολείμματα έχουν ήδη αποδοθεί στα τραπεζοκαθίσματα.
Ο εξωραϊσμός δείχνει να έχει ως στόχο να ελαχιστοποιήσει την κοινόχρηστη επιφάνεια, δεδομένου ότι η Ομόνοια έχει εδραιωθεί στη συλλογική συνείδηση ως τόπος έλξης περιθωριακών στοιχείων. Η «προηγούμενη» διαμόρφωση, βραβείο αρχιτεκτονικού διαγωνισμού του 1998, δεν παραδόθηκε ποτέ ολοκληρωμένη και, ως αποτέλεσμα, δεν αγαπήθηκε καθόλου. Κληρονομιά της είναι οι κυκλοφοριακές ρυθμίσεις, που αύξησαν την ωφέλιμη επιφάνεια της πλατείας επ’ ωφελεία «των πεζών», σαν αυτοί να ήταν περιπλανώμενα σώματα χωρίς άλλα χαρακτηριστικά.
Με δεδομένη τη γενική επιθυμία «κάτι να γίνει», θα περίμενε κανείς να υπάρχει βομβαρδισμός επικοινωνίας από τον Δήμο Αθηναίων προτού καν ξεκινήσουν οι εργασίες, πόσο μάλλον τώρα που ολοκληρώνονται. Δεν πρόκειται, όμως, για απλό δημόσιο έργο, αλλά για έργο σε σύμπραξη με ιδιώτη. Η μελέτη και η κατασκευή είναι δωρεά των ιδιοκτητών των νέων ξενοδοχείων στην περίμετρο της πλατείας, την οποία ο δήμος έχει αποδεχθεί: χορηγός είναι το Ιδρυμα Λασκαρίδη, το οποίο, παλαιότερα, είχε δωρίσει τα χρήματα για την αποκατάσταση της πλατείας Συντάγματος (που ήταν, επίσης, αποτέλεσμα διαγωνισμού του ’98), μετά τις καταστροφές που αυτή είχε υποστεί «τα χρόνια των μνημονίων».
Ευπρόσδεκτη η χορηγία και ωφέλιμη με την πρώτη ματιά, πόσο μάλλον όταν το αποτέλεσμα εγγυάται ο ιδιωτικός τομέας και όχι η ανεπάρκεια του Δημοσίου. Τίθεται όμως εδώ ένα σοβαρό ζήτημα νομιμότητας, όσο καλές κι αν είναι οι προθέσεις και όσο «κοινωνικά αποδεκτό» κι αν γίνει το αποτέλεσμα.
Ο χορηγός, με τη σύμπραξη του δήμου, δεν περιορίστηκε στο να αποκαταστήσει τη βραβευμένη μελέτη, όπως είχε κάνει στην περίπτωση του Συντάγματος, αλλά έφερε νέο σχεδιασμό – καλό ή κακό, είναι εντελώς άλλη συζήτηση. Για έργο τέτοιας σημασίας, εφόσον σκόπευε να αποδεχθεί τη χορηγία, ο δήμος όφειλε προηγουμένως να έχει προκηρύξει αρχιτεκτονικό διαγωνισμό, τουλάχιστον ιδεών, και στη συνέχεια να προχωρήσει στην αποδοχή των πόρων για την υλοποίησή του.
Για να γίνει εξαίρεση από την, ομολογουμένως μακρόχρονη αλλά νομίμως προβλεπόμενη διαδικασία, οπότε ο δήμος να αποδεχθεί νέα μελέτη μαζί με τη χορηγία, θα έπρεπε να έχει εξασφαλιστεί πρώτα η έγκριση του Συμβουλίου Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεως (ΣΥΠΟΘΑ) ή Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής, πράγμα που δεν έγινε. Το ότι ένας ιδιώτης κάνει μια δωρεά προς το Δημόσιο (δηλαδή, στην πράξη, επιλέγει πού θα κατευθυνθούν οι φόροι τους οποίους έτσι κι αλλιώς θα όφειλε να πληρώσει, ώστε να τους εισπράξει ανταποδοτικά μέσα από την ποιότητα του περιβάλλοντος της ιδιοκτησίας του) δεν σημαίνει ότι παρακάμπτονται και όλες οι διαδικασίες δημόσιου σχεδιασμού και δημόσιου ελέγχου. Η άδεια εργασιών στην Ομόνοια έχει εκδοθεί για αλλαγή της δαπεδόστρωσης, όχι για κάτι άλλο. Υπάρχει σοβαρός κίνδυνος να βρεθούμε μπροστά στο τραγελαφικό η «νέα» Ομόνοια, με το γενικά αγαπητό σιντριβάνι της και τις κατά τεκμήριο καλές προθέσεις του χορηγού, να εμπίπτει στον νόμο περί αυθαιρέτων, σύμφωνα με τον οποίο ο δήμος θα πρέπει να πληρώσει πρόστιμο προς άλλη κρατική οντότητα, 100% του κόστους κατασκευής και 50% κατ’ έτος για τη διατήρηση. Το ότι το έργο γίνεται με ιδιωτικά κεφάλαια και όχι με δημόσιο χρήμα, δεν απαλλάσσει τον δήμο από τις ευθύνες του.
Αίφνης ο λαοπρόβλητος για το συγκρότημα του ΣΚΑΙ δήμαρχος Κώστας Μπακογάννης δέχεται τα βιτριολικά βέλη που εκτοξεύει ο όμιλος του Νέου Φαλήρου.
Το Κουρδιστό Πορτοκάλι θέλει να πιστεύει ότι η νέα Ομόνοια θα είναι ένα πραγματικό κόσμημα για την Αθήνα αντάξιο της ιστορίας προσφοράς του Ιδρύματος Λασκαρίδη.
Η μεγάλη ελληνική ναυτιλιακή οικογένεια είχε πάντοτε στο επίκεντρο του ενδιαφέροντός της την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, την ανάδειξη της αξίας αλλά και τη διατήρηση της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς στα πέρατα του κόσμου, όπου έφτανε ένα ελληνικό καράβι και όπου ιδρύονταν κοινότητες της ακμαίας ελληνικής ναυτιλιακής διασποράς. Πριν από 46 χρόνια, από τους κόλπους της ιστορικής ελληνικής ναυτιλιακής οικογένειας γεννήθηκε η ιδέα της ίδρυσης της Ελληνικής Εταιρείας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού.
Ποιά είναι όμως η πολυσχιδής δράση και προσφοράς της Ελληνικής Εταιρείας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, η οποία από το ξεκίνημά της υπήρξε άρρηκτα συνδεδεμένη με τη ναυτιλία.
Η ελληνική ναυτιλία είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ελληνική ιστορία και τον πολιτισμό, προσφέροντας πολύτιμη αρωγή και στήριξη στην προαγωγή των ελληνικών γραμμάτων και των τεχνών, αλλά και στη διατήρηση και στην ανάδειξη της μοναδικής ναυτικής παράδοσης της χώρας μας. Με αυτές τις αρχές και τους στόχους, το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη στον Πειραιά έχει αναδειχθεί εδώ και πολλά χρόνια σε μια κιβωτό γνώσης για τον Πειραιά και την Αθήνα, σε έναν ζωντανό πολιτιστικό και εκπαιδευτικό οργανισμό, αφοσιωμένο στον ελληνικό πολιτισμό και στη ναυτιλία.
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη έχει μια ιστορία που πάει αρκετά χρόνια πίσω, και συγκεκριμένα στο 1993, οπότε και ιδρύεται από τον Κωνσταντίνο Λασκαρίδη, στη μνήμη της συζύγου του Καίτης, η Βιβλιοθήκη «Καίτη Λασκαρίδη». Η Βιβλιοθήκη θα λειτουργήσει στο Νέο Φάληρο, ενώ πρόεδρός της ορίζεται η Μαριλένα Λασκαρίδη. Στην πραγματικότητα, όμως, η προσφορά του Ιδρύματος αποτελεί τη συνέχεια του πνευματικού και πολιτιστικού έργου της αείμνηστης Αικατερίνης Λασκαρίδη. Προς τιμήν της Καίτης Λασκαρίδη και της πολυσχιδούς αγαθοεργού δράσης της δόθηκε το όνομά της στη Βιβλιοθήκη και βεβαίως στο Ίδρυμα, για να θυμίζει σε όλους μια γυναίκα της οποίας το αστείρευτο πάθος συνεχίζει να εμπνέει μέχρι σήμερα.
Το 2000 προκηρύσσεται για πρώτη φορά ο Λογοτεχνικός Διαγωνισμός στη μνήμη της Καίτης Λασκαρίδη, ενώ το 2003 πραγματοποιείται η πρώτη έκδοση του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη. Πρόκειται για τη μονογραφία Ανδρέας Μιαούλης 1769- 1835. Από την υπόδουλη ως την ελεύθερη Ελλάδα. Έκτοτε έχουν πραγματοποιηθεί δεκαεπτά ακόμα εκδόσεις του Ιδρύματος.
Το 2006 η έδρα της Βιβλιοθήκης «Καίτη Λασκαρίδη» μεταφέρεται σε νεοκλασικό κτίριο στο Πασαλιμάνι και μετατρέπεται στον φάρο πολιτισμού του Πειραιά. Το επόμενο έτος, 2007, με προεδρικό διάταγμα ιδρύεται και επισήμως από τους Πάνο και Μαριλένα Λασκαρίδη το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, ενώ επικεφαλής της επιστημονικής επιτροπής του Ιδρύματος εκλέγεται ο ακαδημαϊκός και καθηγητής του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ Αθανάσιος Φωκάς.
Από το 2007 έως και σήμερα το Ίδρυμα θα θέσει στις προτεραιότητές του την προαγωγή των ελληνικών τεχνών και των γραμμάτων, καθώς και την προστασία και την ανάδειξη της ναυτικής μας παράδοσης αλλά και της ιστορίας της Ελλάδας. Ενδεικτικά, στις δράσεις που έχει αναπτύξει από το 2008 το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη μπορούν να αναφερθούν η ανακαίνιση και η αποκατάσταση πετρόκτιστων φάρων της Ελλάδας, ποικίλα εκπαιδευτικά προγράμματα, πανελλήνιοι λογοτεχνικοί διαγωνισμοί στη μνήμη της Καίτης Λασκαρίδη, διαγωνισμοί βιολιού.
Ορόσημο για το Ίδρυμα θα αποτελέσει και η λειτουργία του νέου κτιρίου επί των οδών 2ας Μεραρχίας 36 & Ακτής Μουτσοπούλου. Πρόκειται για το γνωστό Μέγαρο Στρίγκου, το οποίο στέγασε και το παράρτημα του Γαλλικού Ινστιτούτου στον Πειραιά. Εκεί θα συγκροτηθεί το 2012 και μία από τις πλουσιότερες βιβλιοθήκες της Ελλάδας, η Ιστορική Βιβλιοθήκη του Ιδρύματος, η οποία περιλαμβάνει αρχεία και βιβλιοθήκες που δωρήθηκαν στο Ίδρυμα από σημαντικές προσωπικότητες των γραμμάτων και των επιστημών. Η Ιστορική Βιβλιοθήκη εμπλουτίζεται διαρκώς και πλέον αριθμεί περισσότερα από 400.000 τεκμήρια.
Τα εγκαίνια της Βιβλιοθήκης πραγματοποιήθηκαν το 2015 από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, κ. Προκόπη Παυλόπουλο. Ωστόσο, το Ίδρυμα έχει και μια μακρά παράδοση στον χώρο της αγαθοεργίας και της κοινωφελούς δράσης, που, πέραν της αποκατάστασης των πετρόκτιστων φάρων, περιλαμβάνει προγράμματα κοινωνικής αλληλεγγύης σε συνεργασία με τον Δήμο Πειραιά και τους Γιατρούς του Κόσμου, δράσεις επισκευής, συντήρησης και απόδοσης σκαφών στο Λιμενικό Σώμα, δωρεές προς το Πολεμικό Ναυτικό.
Ο κ. Πάνος Λασκαρίδης με τον Ακαδημαϊκό και Καθηγητή κ. Κωνσταντίνο Συνολάκη.
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, με πρόεδρό του τον Πάνο Λασκαρίδη, συμπληρώνει πλέον έντεκα χρόνια ζωής και συνεχίζει, ακολουθώντας το όραμα της Καίτης Λασκαρίδη, την προσφορά του προς την ελληνική ναυτιλία, την ιστορία και τον πολιτισμό.
Η Κατερίνα Λασκαρίδου, Αντιπρόεδρος του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη και Υπεύθυνη Τομέα Ψυχικής Υγείας, σε συζήτησή της με δημοσιογράφους των Ναυτικών Χρονικών ανέφερε πως η δράση της Καίτης Λασκαρίδη ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του ’50, όταν, επικεφαλής μιας ομάδας γυναικών, ίδρυσαν τη ΧΕΝ Νέου Φαλήρου, με βασικό σκοπό τη φροντίδα προσφύγων κοριτσιών από τη Ρουμανία, τη Ρωσία και άλλες ανατολικές χώρες. Αποτέλεσμα της δράσης αυτής ήταν η δημιουργία ενός ζωτικού πυρήνα στο Νέο Φάληρο, με στόχο την κοινωνική και πολιτιστική ανέλιξη. Μετά τον θάνατο της Καίτης, ο σύζυγός της Κωνσταντίνος, θέλοντας να συνεχίσει το όραμά της, ιδρύει τη βιβλιοθήκη «Καίτη Λασκαρίδη» και, με πίστη στη νεότερη γενιά, αναθέτει στη Μαριλένα Λασκαρίδη τη λειτουργία της. Μια νέα εποχή αρχίζει για τη βιβλιοθήκη, η οποία διανύει μια δημιουργική και συνεχώς ανοδική πορεία στον χώρο των γραμμάτων και του πολιτισμού. Και αυτό αποδεικνύεται γιατί, σε λιγότερο από δέκα χρόνια, αποφασίζεται η σύσταση του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη από τον Πάνο και τη Μαριλένα και η μεταστέγαση σε νέο κτίριο στον Πειραιά. Είναι η κατάλληλη στιγμή να μπουν τα θεμέλια για να οικοδομηθεί με σταθερά βήματα το έργο του Ιδρύματος και να αφήσει το αποτύπωμά του στον χώρο της παιδείας και του πολιτισμού.
Χαρακτηριστικα, η κα Κατερίνα Λασκαρίδου ανέφερε: «Αισθάνομαι πολύ τυχερή που ακολουθώ και εγώ με τη σειρά μου στο Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, από τη θέση της αντιπροέδρου, την πορεία δύο εμπνευσμένων γυναικών, της γιαγιάς μου Καίτης και της μητέρας μου, Μαριλένας Λασκαρίδη. Το να μιλήσει κανείς για την προσφορά του Ιδρύματος είναι στην ουσία ταυτόσημο με το να μιλήσει για τη συνολικότερη προσφορά των δύο αυτών σπουδαίων γυναι-
κών για το κοινωνικό σύνολο… Η μητέρα μας, με άξιους συνεργάτες, μελετά, σχεδιάζει και αρχίζει να υλοποιεί το όραμά της, το οποίο επικεντρώνεται στην εκπαίδευση, στο βιβλίο και στις τέχνες, για να προσφέρει έναν χώρο ανοιχτό σε όλους: παιδιά, γονείς, μαθητές, εκπαιδευτικούς, πανεπιστημιακούς, ερευνητές, ανθρώπους όλων των ηλικιών και κοινωνικών ομάδων, χωρίς διακρίσεις, χωρίς στερεότυπα. Όλοι έχουν δικαίωμα να γίνουν μέτοχοι και κοινωνοί του έργου μας. Αναζητά συνταξιδιώτες με το ίδιο όραμα, τους βρίσκει, και αυτό είναι το κύριο συστατικό της συνταγής μιας επιτυχημένης πορείας. Η αφοσίωση και η προσφορά της στον χώρο την καταξιώνουν, κάτι που αποδεικνύεται καθημερινά σε όλο το φάσμα των δράσεων του Ιδρύματος. Με την ίδια αφοσίωση και κίνητρο, η ευρύτερη ομάδα συνεργατών συνεχίζει το έργο αυτό με γνώμονα τις αξίες που βρίσκονταν στο επίκεντρο του Ιδρύματος από τότε που ξεκίνησε ως μια μικρή βιβλιοθήκη στο Νέο Φάληρο».
Ο Μητροπολίτης Νέας Ιωνίας και Φιλαδελφείας κ. Γαβριήλ, ο κ. Πάνος Λασκαρίδης, η κ. Κατερίνα Λασκαρίδη και ο Αρχιεπίσκοπος Αμερικής κ. Ελπιδοφόρος
Σε σχετικό ερώτημα που του απύθηναν οι δημοσιογράφοι των Ναυτικών Χρονικών, σχετικά με τη σημασία της ίδρυση της Ιστορικής Βιβλιοθήκης, ο Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν, Αντιναύαρχος (ε.α.) ΠΝ, Επίτιμος Αρχηγός Στόλου, Γενικός Διευθυντής του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη, ανέφερε πως «από το 2012, η Βιβλιοθήκη του Ιδρύματος χωρίστηκε σε Δανειστική και Ιστορική. Έτσι, σήμερα η Δανειστική Βιβλιοθήκη φροντίζει για την επιμόρφωση του κοινού, προσφέροντας μια μεγάλη και διαρκώς αυξανόμενη συλλογή βιβλίων, περιοδικών και οπτικοακουστικού υλικού, που καλύπτουν θεματικά όλους τους τομείς της γνώσης, με ιδιαίτερη έμφαση στο Ναυτικό Τμήμα, που περιέχει υλικό για κάθε τομέα της ναυτιλίας, καθώς και στο πλούσιο Παιδικό-Εφηβικό Τμήμα. Τα μέλη της Δανειστικής έχουν στη διάθεσή τους αναγνωστήριο, εντευκτήριο και αίθουσα Η/Υ, με ελεύθερη πρόσβαση στο διαδίκτυο. Μέλη και αναγνώστες της Δανειστικής Βιβλιοθήκης, πέρα από το γενικό αναγνωστικό κοινό, είναι και φοιτητές, κυρίως από το Πανεπιστήμιο Πειραιά.
Επίσης, μεταπτυχιακά ναυτιλιακά τμήματα ξένων πανεπιστημίων, κατόπιν συμφωνίας, χρησιμοποιούν τη βιβλιοθήκη μας για τις ανάγκες των σπουδαστών τους. Η Ιστορική Βιβλιοθήκη απευθύνεται περισσότερο σε μελετητές και επιστήμονες. Περιέχει το σύνολο της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας, σε αρχέτυπα παλαίτυπα, μεγάλη συλλογή Περιηγητών και είναι ιδιαίτερα ισχυρή στο θέμα του Ελληνικού Διαφωτισμού. Περιλαμβάνει αρχεία και βιβλιοθήκες που δωρήθηκαν ή αποκτήθηκαν από το Ίδρυμα από σημαντικές προσωπικότητες των γραμμάτων και των επιστημών. Σημαντικό είναι να τονίσουμε ότι πολλές βιβλιοθήκες δωρήθηκαν στο Ίδρυμα μαζί με τα αρχεία των κτητόρων τους. Έτσι, ενισχύεται ο χαρακτήρας της κάθε βιβλιοθήκης, καθώς μαζί με το αρχείο αποτελεί πολύτιμο ερευνητικό υλικό για μεταγενέστερους μελετητές. Η Ιστορική Βιβλιοθήκη εμπλουτίζεται διαρκώς και σήμερα πλέον αριθμεί περισσότερα από 400.000 τεκμήρια. Οι δύο βιβλιοθήκες του Ιδρύματος καλύπτουν, έτσι, σφαιρικά τις ανάγκες του ενδιαφερομένου, είτε είναι επιστήμων ή μελετητής, φοιτητής ή και απλός αναγνώστης, ακόμα και παιδί, ανοίγοντας ορίζοντες και προσφέροντας γνώση συγκεντρωμένη στους χώρους των βιβλιοθηκών του, αλλά και μέσα από τις ψηφιακές μας εφαρμογές».
Απόσπασμα από την παρουσίαση του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη όπως φιλοξενήθηκε στις σελίδες των Ναυτικών Χρονικών, Ιούνιος 2018, σελ: 60
Με δεδομένη τη γενική επιθυμία «κάτι να γίνει», θα περίμενε κανείς να υπάρχει βομβαρδισμός επικοινωνίας από τον Δήμο Αθηναίων προτού καν ξεκινήσουν οι εργασίες, πόσο μάλλον τώρα που ολοκληρώνονται. Δεν πρόκειται, όμως, για απλό δημόσιο έργο, αλλά για έργο σε σύμπραξη με ιδιώτη. Η μελέτη και η κατασκευή είναι δωρεά των ιδιοκτητών των νέων ξενοδοχείων στην περίμετρο της πλατείας, την οποία ο δήμος έχει αποδεχθεί: χορηγός είναι το Ιδρυμα Λασκαρίδη, το οποίο, παλαιότερα, είχε δωρίσει τα χρήματα για την αποκατάσταση της πλατείας Συντάγματος (που ήταν, επίσης, αποτέλεσμα διαγωνισμού του ’98), μετά τις καταστροφές που αυτή είχε υποστεί «τα χρόνια των μνημονίων».
Ευπρόσδεκτη η χορηγία και ωφέλιμη με την πρώτη ματιά, πόσο μάλλον όταν το αποτέλεσμα εγγυάται ο ιδιωτικός τομέας και όχι η ανεπάρκεια του Δημοσίου. Τίθεται όμως εδώ ένα σοβαρό ζήτημα νομιμότητας, όσο καλές κι αν είναι οι προθέσεις και όσο «κοινωνικά αποδεκτό» κι αν γίνει το αποτέλεσμα.
Ο χορηγός, με τη σύμπραξη του δήμου, δεν περιορίστηκε στο να αποκαταστήσει τη βραβευμένη μελέτη, όπως είχε κάνει στην περίπτωση του Συντάγματος, αλλά έφερε νέο σχεδιασμό – καλό ή κακό, είναι εντελώς άλλη συζήτηση. Για έργο τέτοιας σημασίας, εφόσον σκόπευε να αποδεχθεί τη χορηγία, ο δήμος όφειλε προηγουμένως να έχει προκηρύξει αρχιτεκτονικό διαγωνισμό, τουλάχιστον ιδεών, και στη συνέχεια να προχωρήσει στην αποδοχή των πόρων για την υλοποίησή του.
Για να γίνει εξαίρεση από την, ομολογουμένως μακρόχρονη αλλά νομίμως προβλεπόμενη διαδικασία, οπότε ο δήμος να αποδεχθεί νέα μελέτη μαζί με τη χορηγία, θα έπρεπε να έχει εξασφαλιστεί πρώτα η έγκριση του Συμβουλίου Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεως (ΣΥΠΟΘΑ) ή Συμβουλίου Αρχιτεκτονικής, πράγμα που δεν έγινε. Το ότι ένας ιδιώτης κάνει μια δωρεά προς το Δημόσιο (δηλαδή, στην πράξη, επιλέγει πού θα κατευθυνθούν οι φόροι τους οποίους έτσι κι αλλιώς θα όφειλε να πληρώσει, ώστε να τους εισπράξει ανταποδοτικά μέσα από την ποιότητα του περιβάλλοντος της ιδιοκτησίας του) δεν σημαίνει ότι παρακάμπτονται και όλες οι διαδικασίες δημόσιου σχεδιασμού και δημόσιου ελέγχου. Η άδεια εργασιών στην Ομόνοια έχει εκδοθεί για αλλαγή της δαπεδόστρωσης, όχι για κάτι άλλο. Υπάρχει σοβαρός κίνδυνος να βρεθούμε μπροστά στο τραγελαφικό η «νέα» Ομόνοια, με το γενικά αγαπητό σιντριβάνι της και τις κατά τεκμήριο καλές προθέσεις του χορηγού, να εμπίπτει στον νόμο περί αυθαιρέτων, σύμφωνα με τον οποίο ο δήμος θα πρέπει να πληρώσει πρόστιμο προς άλλη κρατική οντότητα, 100% του κόστους κατασκευής και 50% κατ’ έτος για τη διατήρηση. Το ότι το έργο γίνεται με ιδιωτικά κεφάλαια και όχι με δημόσιο χρήμα, δεν απαλλάσσει τον δήμο από τις ευθύνες του.
Η μεγάλη ελληνική ναυτιλιακή οικογένεια είχε πάντοτε στο επίκεντρο του ενδιαφέροντός της την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, την ανάδειξη της αξίας αλλά και τη διατήρηση της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς στα πέρατα του κόσμου, όπου έφτανε ένα ελληνικό καράβι και όπου ιδρύονταν κοινότητες της ακμαίας ελληνικής ναυτιλιακής διασποράς. Πριν από 46 χρόνια, από τους κόλπους της ιστορικής ελληνικής ναυτιλιακής οικογένειας γεννήθηκε η ιδέα της ίδρυσης της Ελληνικής Εταιρείας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού.
Ποιά είναι όμως η πολυσχιδής δράση και προσφοράς της Ελληνικής Εταιρείας Περιβάλλοντος και Πολιτισμού, η οποία από το ξεκίνημά της υπήρξε άρρηκτα συνδεδεμένη με τη ναυτιλία.
Η ελληνική ναυτιλία είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ελληνική ιστορία και τον πολιτισμό, προσφέροντας πολύτιμη αρωγή και στήριξη στην προαγωγή των ελληνικών γραμμάτων και των τεχνών, αλλά και στη διατήρηση και στην ανάδειξη της μοναδικής ναυτικής παράδοσης της χώρας μας. Με αυτές τις αρχές και τους στόχους, το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη στον Πειραιά έχει αναδειχθεί εδώ και πολλά χρόνια σε μια κιβωτό γνώσης για τον Πειραιά και την Αθήνα, σε έναν ζωντανό πολιτιστικό και εκπαιδευτικό οργανισμό, αφοσιωμένο στον ελληνικό πολιτισμό και στη ναυτιλία.
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη έχει μια ιστορία που πάει αρκετά χρόνια πίσω, και συγκεκριμένα στο 1993, οπότε και ιδρύεται από τον Κωνσταντίνο Λασκαρίδη, στη μνήμη της συζύγου του Καίτης, η Βιβλιοθήκη «Καίτη Λασκαρίδη». Η Βιβλιοθήκη θα λειτουργήσει στο Νέο Φάληρο, ενώ πρόεδρός της ορίζεται η Μαριλένα Λασκαρίδη. Στην πραγματικότητα, όμως, η προσφορά του Ιδρύματος αποτελεί τη συνέχεια του πνευματικού και πολιτιστικού έργου της αείμνηστης Αικατερίνης Λασκαρίδη. Προς τιμήν της Καίτης Λασκαρίδη και της πολυσχιδούς αγαθοεργού δράσης της δόθηκε το όνομά της στη Βιβλιοθήκη και βεβαίως στο Ίδρυμα, για να θυμίζει σε όλους μια γυναίκα της οποίας το αστείρευτο πάθος συνεχίζει να εμπνέει μέχρι σήμερα.
Ο κ. Παναγιώτης Λασκαρίδης με την κ. Κατερίνα Λασκαρίδη και ο κ. Αναστάσιος Παπαγιαννόπουλος.
Το 2000 προκηρύσσεται για πρώτη φορά ο Λογοτεχνικός Διαγωνισμός στη μνήμη της Καίτης Λασκαρίδη, ενώ το 2003 πραγματοποιείται η πρώτη έκδοση του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη. Πρόκειται για τη μονογραφία Ανδρέας Μιαούλης 1769- 1835. Από την υπόδουλη ως την ελεύθερη Ελλάδα. Έκτοτε έχουν πραγματοποιηθεί δεκαεπτά ακόμα εκδόσεις του Ιδρύματος.
Το 2006 η έδρα της Βιβλιοθήκης «Καίτη Λασκαρίδη» μεταφέρεται σε νεοκλασικό κτίριο στο Πασαλιμάνι και μετατρέπεται στον φάρο πολιτισμού του Πειραιά. Το επόμενο έτος, 2007, με προεδρικό διάταγμα ιδρύεται και επισήμως από τους Πάνο και Μαριλένα Λασκαρίδη το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, ενώ επικεφαλής της επιστημονικής επιτροπής του Ιδρύματος εκλέγεται ο ακαδημαϊκός και καθηγητής του Πανεπιστημίου του Κέιμπριτζ Αθανάσιος Φωκάς.
Από το 2007 έως και σήμερα το Ίδρυμα θα θέσει στις προτεραιότητές του την προαγωγή των ελληνικών τεχνών και των γραμμάτων, καθώς και την προστασία και την ανάδειξη της ναυτικής μας παράδοσης αλλά και της ιστορίας της Ελλάδας. Ενδεικτικά, στις δράσεις που έχει αναπτύξει από το 2008 το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη μπορούν να αναφερθούν η ανακαίνιση και η αποκατάσταση πετρόκτιστων φάρων της Ελλάδας, ποικίλα εκπαιδευτικά προγράμματα, πανελλήνιοι λογοτεχνικοί διαγωνισμοί στη μνήμη της Καίτης Λασκαρίδη, διαγωνισμοί βιολιού.
Ο κ. Πάνος Λασκαρίδης με τον κ. Αναστάσιο Παπαγιαννόπουλο
Ορόσημο για το Ίδρυμα θα αποτελέσει και η λειτουργία του νέου κτιρίου επί των οδών 2ας Μεραρχίας 36 & Ακτής Μουτσοπούλου. Πρόκειται για το γνωστό Μέγαρο Στρίγκου, το οποίο στέγασε και το παράρτημα του Γαλλικού Ινστιτούτου στον Πειραιά. Εκεί θα συγκροτηθεί το 2012 και μία από τις πλουσιότερες βιβλιοθήκες της Ελλάδας, η Ιστορική Βιβλιοθήκη του Ιδρύματος, η οποία περιλαμβάνει αρχεία και βιβλιοθήκες που δωρήθηκαν στο Ίδρυμα από σημαντικές προσωπικότητες των γραμμάτων και των επιστημών. Η Ιστορική Βιβλιοθήκη εμπλουτίζεται διαρκώς και πλέον αριθμεί περισσότερα από 400.000 τεκμήρια.
Τα εγκαίνια της Βιβλιοθήκης πραγματοποιήθηκαν το 2015 από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, κ. Προκόπη Παυλόπουλο. Ωστόσο, το Ίδρυμα έχει και μια μακρά παράδοση στον χώρο της αγαθοεργίας και της κοινωφελούς δράσης, που, πέραν της αποκατάστασης των πετρόκτιστων φάρων, περιλαμβάνει προγράμματα κοινωνικής αλληλεγγύης σε συνεργασία με τον Δήμο Πειραιά και τους Γιατρούς του Κόσμου, δράσεις επισκευής, συντήρησης και απόδοσης σκαφών στο Λιμενικό Σώμα, δωρεές προς το Πολεμικό Ναυτικό.
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, με πρόεδρό του τον Πάνο Λασκαρίδη, συμπληρώνει πλέον έντεκα χρόνια ζωής και συνεχίζει, ακολουθώντας το όραμα της Καίτης Λασκαρίδη, την προσφορά του προς την ελληνική ναυτιλία, την ιστορία και τον πολιτισμό.
Η Κατερίνα Λασκαρίδου, Αντιπρόεδρος του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη και Υπεύθυνη Τομέα Ψυχικής Υγείας, σε συζήτησή της με δημοσιογράφους των Ναυτικών Χρονικών ανέφερε πως η δράση της Καίτης Λασκαρίδη ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του ’50, όταν, επικεφαλής μιας ομάδας γυναικών, ίδρυσαν τη ΧΕΝ Νέου Φαλήρου, με βασικό σκοπό τη φροντίδα προσφύγων κοριτσιών από τη Ρουμανία, τη Ρωσία και άλλες ανατολικές χώρες. Αποτέλεσμα της δράσης αυτής ήταν η δημιουργία ενός ζωτικού πυρήνα στο Νέο Φάληρο, με στόχο την κοινωνική και πολιτιστική ανέλιξη. Μετά τον θάνατο της Καίτης, ο σύζυγός της Κωνσταντίνος, θέλοντας να συνεχίσει το όραμά της, ιδρύει τη βιβλιοθήκη «Καίτη Λασκαρίδη» και, με πίστη στη νεότερη γενιά, αναθέτει στη Μαριλένα Λασκαρίδη τη λειτουργία της. Μια νέα εποχή αρχίζει για τη βιβλιοθήκη, η οποία διανύει μια δημιουργική και συνεχώς ανοδική πορεία στον χώρο των γραμμάτων και του πολιτισμού. Και αυτό αποδεικνύεται γιατί, σε λιγότερο από δέκα χρόνια, αποφασίζεται η σύσταση του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη από τον Πάνο και τη Μαριλένα και η μεταστέγαση σε νέο κτίριο στον Πειραιά. Είναι η κατάλληλη στιγμή να μπουν τα θεμέλια για να οικοδομηθεί με σταθερά βήματα το έργο του Ιδρύματος και να αφήσει το αποτύπωμά του στον χώρο της παιδείας και του πολιτισμού.
Χαρακτηριστικα, η κα Κατερίνα Λασκαρίδου ανέφερε: «Αισθάνομαι πολύ τυχερή που ακολουθώ και εγώ με τη σειρά μου στο Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη, από τη θέση της αντιπροέδρου, την πορεία δύο εμπνευσμένων γυναικών, της γιαγιάς μου Καίτης και της μητέρας μου, Μαριλένας Λασκαρίδη. Το να μιλήσει κανείς για την προσφορά του Ιδρύματος είναι στην ουσία ταυτόσημο με το να μιλήσει για τη συνολικότερη προσφορά των δύο αυτών σπουδαίων γυναι-
κών για το κοινωνικό σύνολο… Η μητέρα μας, με άξιους συνεργάτες, μελετά, σχεδιάζει και αρχίζει να υλοποιεί το όραμά της, το οποίο επικεντρώνεται στην εκπαίδευση, στο βιβλίο και στις τέχνες, για να προσφέρει έναν χώρο ανοιχτό σε όλους: παιδιά, γονείς, μαθητές, εκπαιδευτικούς, πανεπιστημιακούς, ερευνητές, ανθρώπους όλων των ηλικιών και κοινωνικών ομάδων, χωρίς διακρίσεις, χωρίς στερεότυπα. Όλοι έχουν δικαίωμα να γίνουν μέτοχοι και κοινωνοί του έργου μας. Αναζητά συνταξιδιώτες με το ίδιο όραμα, τους βρίσκει, και αυτό είναι το κύριο συστατικό της συνταγής μιας επιτυχημένης πορείας. Η αφοσίωση και η προσφορά της στον χώρο την καταξιώνουν, κάτι που αποδεικνύεται καθημερινά σε όλο το φάσμα των δράσεων του Ιδρύματος. Με την ίδια αφοσίωση και κίνητρο, η ευρύτερη ομάδα συνεργατών συνεχίζει το έργο αυτό με γνώμονα τις αξίες που βρίσκονταν στο επίκεντρο του Ιδρύματος από τότε που ξεκίνησε ως μια μικρή βιβλιοθήκη στο Νέο Φάληρο».
Η κ. Ελένη Κορωνάκη, η κ. Αναστασία Αναγνωστοπούλου-Παλούμπη και ο κ. Πάνος Λασκαρίδης
Σε σχετικό ερώτημα που του απύθηναν οι δημοσιογράφοι των Ναυτικών Χρονικών, σχετικά με τη σημασία της ίδρυση της Ιστορικής Βιβλιοθήκης, ο Κωνσταντίνος Μαζαράκης-Αινιάν, Αντιναύαρχος (ε.α.) ΠΝ, Επίτιμος Αρχηγός Στόλου, Γενικός Διευθυντής του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη, ανέφερε πως «από το 2012, η Βιβλιοθήκη του Ιδρύματος χωρίστηκε σε Δανειστική και Ιστορική. Έτσι, σήμερα η Δανειστική Βιβλιοθήκη φροντίζει για την επιμόρφωση του κοινού, προσφέροντας μια μεγάλη και διαρκώς αυξανόμενη συλλογή βιβλίων, περιοδικών και οπτικοακουστικού υλικού, που καλύπτουν θεματικά όλους τους τομείς της γνώσης, με ιδιαίτερη έμφαση στο Ναυτικό Τμήμα, που περιέχει υλικό για κάθε τομέα της ναυτιλίας, καθώς και στο πλούσιο Παιδικό-Εφηβικό Τμήμα. Τα μέλη της Δανειστικής έχουν στη διάθεσή τους αναγνωστήριο, εντευκτήριο και αίθουσα Η/Υ, με ελεύθερη πρόσβαση στο διαδίκτυο. Μέλη και αναγνώστες της Δανειστικής Βιβλιοθήκης, πέρα από το γενικό αναγνωστικό κοινό, είναι και φοιτητές, κυρίως από το Πανεπιστήμιο Πειραιά.
Επίσης, μεταπτυχιακά ναυτιλιακά τμήματα ξένων πανεπιστημίων, κατόπιν συμφωνίας, χρησιμοποιούν τη βιβλιοθήκη μας για τις ανάγκες των σπουδαστών τους. Η Ιστορική Βιβλιοθήκη απευθύνεται περισσότερο σε μελετητές και επιστήμονες. Περιέχει το σύνολο της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας, σε αρχέτυπα παλαίτυπα, μεγάλη συλλογή Περιηγητών και είναι ιδιαίτερα ισχυρή στο θέμα του Ελληνικού Διαφωτισμού. Περιλαμβάνει αρχεία και βιβλιοθήκες που δωρήθηκαν ή αποκτήθηκαν από το Ίδρυμα από σημαντικές προσωπικότητες των γραμμάτων και των επιστημών. Σημαντικό είναι να τονίσουμε ότι πολλές βιβλιοθήκες δωρήθηκαν στο Ίδρυμα μαζί με τα αρχεία των κτητόρων τους. Έτσι, ενισχύεται ο χαρακτήρας της κάθε βιβλιοθήκης, καθώς μαζί με το αρχείο αποτελεί πολύτιμο ερευνητικό υλικό για μεταγενέστερους μελετητές. Η Ιστορική Βιβλιοθήκη εμπλουτίζεται διαρκώς και σήμερα πλέον αριθμεί περισσότερα από 400.000 τεκμήρια. Οι δύο βιβλιοθήκες του Ιδρύματος καλύπτουν, έτσι, σφαιρικά τις ανάγκες του ενδιαφερομένου, είτε είναι επιστήμων ή μελετητής, φοιτητής ή και απλός αναγνώστης, ακόμα και παιδί, ανοίγοντας ορίζοντες και προσφέροντας γνώση συγκεντρωμένη στους χώρους των βιβλιοθηκών του, αλλά και μέσα από τις ψηφιακές μας εφαρμογές».
Απόσπασμα από την παρουσίαση του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη όπως φιλοξενήθηκε στις σελίδες των Ναυτικών Χρονικών, Ιούνιος 2018, σελ: 60
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη που ιδρύθηκε με Προεδρικό διάταγμα (ΦΕΚ 606/24.4.2007) συνεχίζει το πνευματικό και πολιτιστικό έργο της αείμνηστης Αικατερίνης Λασκαρίδη που ξεκίνησε πριν από περίπου 50 χρόνια στο Νέο Φάληρο και συνεχίζεται μέχρι σήμερα.
Στο πλαίσιο των σκοπών του, το Ίδρυμα προάγει τις Ελληνικές τέχνες και τα γράμματα καθώς και τη Ναυτική παράδοση και ιστορία της Ελλάδας. Ως ενεργός και ζωντανός πολιτιστικός, εκπαιδευτικός οργανισμός, οργανώνει και εκτελεί κάθε χρόνο μεγάλο αριθμό επιμορφωτικών, πολιτιστικών και εκπαιδευτικών προγραμμάτων. Απευθύνεται στο ευρύ κοινό, κυρίως όμως στη μαθητική, σπουδαστική και εκπαιδευτική κοινότητα, στα δε εκπαιδευτικά του προγράμματα συμμετέχουν περισσότερα από 20.000 παιδιά κάθε χρόνο.
Παράλληλα το Ίδρυμα οργανώνει και πραγματοποιεί κάθε χρόνο σειρά από εκδηλώσεις, ομιλίες, ημερίδες και συνέδρια σε πολλούς τομείς των γραμμάτων και του πολιτισμού γενικότερα, που παρουσιάζονται από τους αριστείς της Ακαδημαϊκής και Πανεπιστημιακής κοινότητας από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Το Διοικητικό Συμβούλιο του Ιδρύματος αποτελείται από μέλη της οικογένειας Π. Λασκαρίδη. Ύστερα από την αδόκητη απώλεια της Μαριλένας Λασκαρίδη τον Αύγουστο του 2015, το Ίδρυμα διευθύνεται από την κόρη της, Κατερίνα. Το έργο του συντονίζεται και εγκρίνεται από επιστημονική επιτροπή αποτελούμενη από Πανεπιστημιακούς και Ακαδημαϊκούς δασκάλους με Πρόεδρο τον Ακαδημαϊκό και Καθηγητή του Πανεπιστημίου του Cambridge, κ. Αθανάσιο Φωκά.
Το Ίδρυμα αναλαμβάνει ευρύτερες πρωτοβουλίες για τη διάσωση και διατήρηση της Ναυτικής μας ιστορίας και κληρονομιάς. Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται η πλήρης αναπαλαίωση των πετρόκτιστων φάρων του Ακρωτηρίου Ταινάρου, του Ακρωτηρίου Μαλέα και της Ντάνας Πόρου, ενώ διαθέτει σημαντική ναυτική συλλογή και τη μεγαλύτερη εκτός της Αγγλίας συλλογή αντικειμένων του λόρδου Horatio Nelson.
Το Ίδρυμα στεγάζεται σε δύο αναπαλαιωμένα νεοκλασικά κτήρια στον Πειραιά, στην οδό Πραξιτέλους 169 και 2ας Μεραρχίας 36 και σε ένα επταόροφο νέο κτήριο στην οδό Κουντουριώτου 173. Και τα τρία κτήρια βρίσκονται σε απόσταση 150 μέτρων μεταξύ τους, στον λιμένα Ζέας, στον Πειραιά.
Όλο το έργο και οι δραστηριότητες του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη παρουσιάζονται μέσα από αυτόν τον ιστότοπο που φιλοδοξεί με ζωντανό τρόπο και σε πραγματικό χρόνο να κάνει γνωστό το έργο αυτό στο ευρύ κοινό.
Η φιλοδοξία μας είναι ο ιστότοπος αυτός να αποτελέσει μία πύλη γνωριμίας και ένα κανάλι επικοινωνίας για τους φίλους του Ιδρύματος αλλά και το ευρύτερο κοινό με το έργο και τις δραστηριότητές μας.
Ο Πρόεδρος του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη,
Πάνος Λασκαρίδης
Κατά την πολυετή διαδρομή του, το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη εξελίσσεται διαρκώς και σταδιακά καθιερώνεται ως εξέχουσα και ρυθμιστική παρουσία στην πνευματική ζωή του τόπου μας. Οι ποικίλες του δραστηριότητες στηρίζονται από διακεκριμένους εκπροσώπους του πολιτισμού και των επιστημών.
Σκοπός του Ιδρύματος Αικατερίνη Λασκαρίδη είναι η προαγωγή σε ελληνικό και διεθνές επίπεδο του ελληνικού πολιτισμού γενικά και ιδιαίτερα των ελληνικών Γραμμάτων και της Ιστορικής και Ναυτικής Έρευνας, καθώς και η λειτουργία Βιβλιοθήκης με την επωνυμία «ΚΑΙΤΗ ΛΑΣΚΑΡΙΔΗ».
ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΟ
1993
Ιδρύεται από τον Κωνσταντίνο Λασκαρίδη, στη μνήμη της συζύγου του Καίτης, η Βιβλιοθήκη «ΚΑΙΤΗ ΛΑΣΚΑΡΙΔΗ» και λειτουργεί στο Ν. Φάληρο. Πρόεδρος της Βιβλιοθήκης ορίζεται η Μαριλένα Λασκαρίδου.
2000
Προκηρύσσεται για πρώτη φορά ο Λογοτεχνικός Διαγωνισμός στη μνήμη Καίτης Λασκαρίδου. Δικαίωμα συμμετοχής είχαν οι μαθητές Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης των Νομαρχιών Πειραιά, Κυκλάδων και Δωδεκανήσου.
2003
Πραγματοποιείται η πρώτη έκδοση του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη. Πρόκειται για τη μονογραφία «Ανδρέας Μιαούλης 1769 – 1835. Από την υπόδουλη ως την ελεύθερη Ελλάδα». Έκτοτε έχουν πραγματοποιηθεί 17 ακόμα εκδόσεις του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη.
2006
Η έδρα της Βιβλιοθήκης «ΚΑΙΤΗ ΛΑΣΚΑΡΙΔΗ» μεταφέρεται σε νεοκλασικό κτήριο στον Πειραιά επί της οδού Πραξιτέλους 169 και Μπουμπουλίνας.
2007
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη ιδρύεται με Προεδρικό Διάταγμα και τις υπογραφές των Υπουργείων Παιδείας, Πολιτισμού, Ναυτιλίας και Οικονομικών. Ιδρυτές του ο Πάνος και η Μαριλένα Λασκαρίδου.
Παρουσιάζεται η νέα ιστοσελίδα του Ιδρύματος www.laskaridou.gr.
Συγκροτείται η Επιστημονική Επιτροπή του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη. Πρόεδρος εκλέγεται ο Ακαδημαϊκός και Καθηγητής του Πανεπιστημίου Καίμπριτζ Αθανάσιος Φωκάς.
2008
Ξεκινά η ανακαίνιση και αποκατάσταση πετρόκτιστων Φάρων της Ελλάδας. Πρώτος είναι ο Φάρος του Ταινάρου, ακολουθούν ο Φάρος Μαλέα (2009) και ο Φάρος Ντάνα του Πόρου (2010).
Τα εκπαιδευτικά προγράμματα του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη πραγματοποιούνται για πρώτη φορά σε σχολεία της Περιφέρειας και συγκεκριμένα σε σχολεία των πυροπλήκτων περιοχών του Νομού Ηλείας. Από το 2008 έως το 2013 έχουν πραγματοποιηθεί συνολικά 7 εκπαιδευτικές επισκέψεις σε σχολεία πυρόπληκτων και δυσπρόσιτων περιοχών.
Δωρίζεται στο Ίδρυμα το Αρχείο Κωστούλας Μητροπούλου. Ειδική επιστημονική ομάδα αναλαμβάνει την επεξεργασία και ταξινόμηση του αρχειακού υλικού, που ολοκληρώνεται τον Σεπτέμβριο του 2010.
2009
Λειτουργεί το νέο κτήριο του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη επί των οδών 2ας Μεραρχίας 36 & Ακτής Μουτσοπούλου. Πρόκειται για το γνωστό Μέγαρο Στρίγκου, το οποίο στέγασε και το παράρτημα του Γαλλικού Ινστιτούτου στον Πειραιά.
Οργανώνεται το Ναυτικό Τμήμα της Βιβλιοθήκης.
Έναρξη συνεργασίας με το City University of London. Μέχρι το 2015, το Ίδρυμα φιλοξενεί στους χώρους του το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα του City University of London για το Ναυτιλιακό Δίκαιο.
Ξεκινάει η λειτουργία της Λέσχης Ανάγνωσης του Ιδρύματος, που θα συνεχιστεί για 8 συνεχόμενα έτη.
Το Ίδρυμα, σε συνεργασία με το Ναυτικό Μουσείο Ελλάδος, παρουσιάζει την έκθεση «Κωνσταντίνος Βολανάκης: Ο Ποιητής της Θάλασσας», σε αίθουσα του Ναυτικού Μουσείου από τις 9 Δεκεμβρίου 2009 έως τις 17 Ιανουαρίου 2010.
2010
Παρουσίαση της Ναυτικής Συλλογής του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη.
Αρχίζει η ψηφιοποίηση παλαιών και σπάνιων εκδόσεων και του αρχειακού υλικού που αφορά στους φάρους.
Υπογράφεται το Σύμφωνο Συνεργασίας μεταξύ των Βιβλιοθηκών του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη, του Ιδρύματος Ευγενίδου και του Πανεπιστημίου Αιγαίου και αποφασίζεται η δημιουργία του Τριγώνου Ναυτιλιακών Βιβλιοθηκών.
2011
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη αποκτά τη Βιβλιοθήκη του Baron Leo Delwaide, μια από τις σπουδαιότερες σε παγκόσμιο επίπεδο συλλογές βιβλιογραφίας και επιστημονικού τύπου του Διεθνούς Ναυτικού Δικαίου.
Υλοποιείται το Πρόγραμμα Κοινωνικής Αλληλεγγύης σε συνεργασία με την Κοινωφελή Δημοτική Επιχείρηση Πειραιά και τους Γιατρούς του Κόσμου.
2012
Συγκροτείται η Ιστορική Βιβλιοθήκη του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη, η οποία περιλαμβάνει αρχεία και βιβλιοθήκες που δωρήθηκαν στο Ίδρυμα από σημαντικές προσωπικότητες των Γραμμάτων και των Επιστημών. Η Ιστορική Βιβλιοθήκη εμπλουτίζεται διαρκώς και μέχρι το 2017 αριθμεί περισσότερα από 400.000 τεκμήρια.
Προκηρύσσεται ο Α΄ Πανελλήνιος Λογοτεχνικός Διαγωνισμός στη μνήμη της Καίτης Λασκαρίδου, για μαθητές Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Έκτοτε, ο διαγωνισμός διεξάγεται σε ετήσια βάση.
2013
Η Δανειστική Βιβλιοθήκη μεταφέρεται και λειτουργεί σε νέο κτήριο επί της οδού Κουντουριώτου 173.
Ολοκληρώνεται ο σχεδιασμός και το πρώτο στάδιο υλοποίησης της νέας αυτοτελούς ιστοσελίδας του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη Travelogues – Με το βλέμμα των περιηγητών. Στον ιστότοπο αυτό (http://el.travelogues.gr) προβάλλεται σημαντικό εικονογραφικό υλικό, το οποίο περιέχεται σε περιηγητικές εκδόσεις από τον 15ο έως και τον 19ο αιώνα.
Προκηρύσσεται ο 1ος Πανελλήνιος Διαγωνισμός Βιολιού – Υποτροφία Ισμήνης Κάρτερ, για ανώτατες μεταπτυχιακές σπουδές βιολιού στο εξωτερικό.
Η Βιβλιοθήκη του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη γιορτάζει τα 20 χρόνια λειτουργίας της.
2014
Εγκαινιάζεται η μόνιμη έκθεση των έργων του ζωγράφου της διασποράς Δημήτρη Περδικίδη, με αφορμή την ευγενική δωρεά και δάνειο έργων του ζωγράφου από του Λεωνίδα και Ντενίζ Περδικίδη.
Παραδίδεται στο κοινό ο ιστότοπος του Ιδρύματος Travelogues – Με το βλέμμα των περιηγητών. Το υλικό του ιστοτόπου εμπλουτίζεται διαρκώς και μέχρι το 2017 περιλαμβάνει πάνω από 23.000 εικόνες.
Ξεκινάει το πρόγραμμα ενάλιας αρχαιολογικής έρευνας «Επιστροφή στα Αντικύθηρα», με την υποστήριξη του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη.
Ανακαινίζεται το κτήριο του Ιδρύματος επί των οδών 2ας Μεραρχίας 36 & Ακτής Μουτσοπούλου, με σκοπό να φιλοξενήσει την Ιστορική Βιβλιοθήκη και τη Ναυτική Συλλογή του Ιδρύματος. Την Τετάρτη 10 Δεκεμβρίου 2014, το ανακαινισμένο κτήριο ανοίγει τις πόρτες του στο κοινό για την εκδήλωση «Επιστροφή στα Αντικύθηρα».
Το Ίδρυμα αναλαμβάνει την πλήρη επισκευή, συντήρηση και απόδοση σε υπηρεσία του Πλοίου Ανοικτής Θαλάσσης ΠΑΘ/ΛΣ 050 καθώς και την πλήρη επισκευή, συντήρηση και ενεργοποίηση του περιπολικού ΛΣ 133.
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη και οι οικογένειες Πάνου και Θανάση Λασκαρίδη δωρίζουν το σκάφος «Κύκνος» στο Πολεμικό Ναυτικό. Το σκάφος χρησιμοποιείται κυρίως για την εκπαίδευση των Ναυτικών Δοκίμων.
2015
Εγκαινιάζεται η Ιστορική Βιβλιοθήκη του Ιδρύματος Αικατερίνης Λασκαρίδη από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας κ. Προκόπη Παυλόπουλο.
Υπογράφεται Μνημόνιο Συνεργασίας με το Πάντειο Πανεπιστήμιο Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών.
Υπογράφεται Μνημόνιο Συνεργασίας με το Πολεμικό Ναυτικό.
Υπογράφεται σύμφωνο συνεργασίας με το Πανεπιστήμιο Tsinghua στο Πεκίνο.
Προκηρύσσεται ο 1ος Πανελλήνιος Ποιητικός Διαγωνισμός «Γιώργος Ν. Κάρτερ». Έκτοτε ο διαγωνισμός διεξάγεται ετησίως.
Εκτίθεται η Συλλογή του Ναυάρχου Horatio Nelson, μέρος της Ναυτικής Συλλογής του Ιδρύματος, στο Ναυτικό Μουσείο Κρήτης, στο Φρούριο Φιρκά στο λιμάνι των Χανίων.
Αρχίζει η λειτουργία του εργαστηρίου συντήρησης βιβλίου-χαρτιού της Ιστορικής Βιβλιοθήκης.
Φεύγει ξαφνικά από τη ζωή η «ψυχή» του Ιδρύματος Μαριλένα Λασκαρίδου.
2016
Παραδίδεται στο κοινό η ιστοσελίδα και εφαρμογή ToposText – Η αρχαία ελληνική γραμματεία στον γεωγραφικό της χώρο.
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη συμμετέχει στο παγκόσμιο συνέδριο του Αριστοτέλειου Πανεπιστήμιου Θεσσαλονίκης για τα 2.400 χρόνια από τη γέννηση του Αριστοτέλη με έκθεση αρχέτυπων και παλαίτυπων αριστοτελικών εκδόσεων από την Ιστορική Βιβλιοθήκη.
Πραγματοποιείται περιοδική έκθεση με θέμα «Ο Νέλσον και η εποχή του» στο Παλάτι του Μεγάλου Μαγίστρου, στη Μεσαιωνική Πόλη της Ρόδου, με εκθέματα από τη Ναυτική Συλλογή του Ιδρύματος.
Εγκαινιάζεται από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας η περιοδική έκθεση «Το Ναυάγιο των Αντικυθήρων – Οι νέες αρχαιολογικές ανακαλύψεις» στην Ιστορική Βιβλιοθήκη του Ιδρύματος.
Οργανώνονται στο Πανεπιστήμιο Tsinghua του Πεκίνου έκθεση βιβλίων της Ιστορικής Βιβλιοθήκης του Ιδρύματος με θέμα «Ελληνική Γλώσσα: Οι Ρίζες του Ευρωπαϊκού Πολιτισμού» και σεμινάριο με θέμα «Ελληνική Γλώσσα: Οδηγός της Δυτικής Σκέψης» με εισηγητή τον καθηγητή Γ. Μπαμπινιώτη.
Πραγματοποιείται στη Μαρκιανή Βιβλιοθήκη της Βενετίας έκθεση με θέμα «Οι ελληνικές εκδόσεις του Άλδου Μανούτιου και οι Έλληνες συνεργάτες του (π.1494-1515)» με τις αλδινές εκδόσεις της Ιστορικής Βιβλιοθήκης του Ιδρύματος.
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη σε συνεργασία με το Μουσείο της Πόλεως των Αθηνών – Ίδρυμα Βούρου-Ευταξία διοργανώνουν κύκλο ομιλιών και θεματικές ξεναγήσεις στο κέντρο της Αθήνας.
Η Πολιτιστική Εταιρεία Πανόραμα δωρίζει στο Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη το σύνολο του αρχείου της.
2017
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη μαζί με τη Γεννάδειο Βιβλιοθήκη συνδιοργανώνουν το διεθνές συνέδριο «Ιδιωτικές, δημόσιες και εκκλησιαστικές βιβλιοθήκες στην Ελλάδα», στο πλαίσιο του ετήσιου συνεδρίου της Κοινοπραξίας Ερευνητικών Βιβλιοθηκών της Ευρώπης (CERL). Παράλληλα, παρουσιάζεται η έκθεση «Αρχέτυπα – Όψεις της Πρώιμης Ελληνικής Τυπογραφίας», από τις συλλογές της Ιστορικής Βιβλιοθήκης.
Ξεκινά η συνεργασία με το Πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ. Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη αναλαμβάνει τη χρηματοδότηση της Έδρας Νεοελληνικών Σπουδών που μετονομάζεται σε «Έδρα Νεοελληνικών Σπουδών Μαριλένας Λασκαρίδη». Καθηγήτρια εκλέγεται η Δρ. Μαρία Μπολέτση, επίκουρη καθηγήτρια του Πανεπιστημίου του Leiden.
Έκθεση με νέα ευρήματα από την ενάλια έρευνα στο ναυάγιο των Αντικυθήρων φιλοξενείται στην Ιστορική Βιβλιοθήκη του Ιδρύματος.
Το Ίδρυμα Αικατερίνης Λασκαρίδη συμπληρώνει 10 χρόνια λειτουργίας.
