Στην ερώτηση τι μουσική ακούτε, η απάντηση δεν είναι ποτέ απλή. Πόσο μάλλον όταν έχεις ένα ψηφιακό στοκ με περίπου 45 εκατομμύρια τραγούδια. «Στόχος μου είναι πάντα η ανακάλυψη νέας μουσικής», μου λέει ο Απόστολος Ζερβός, ο ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Akazoo, της streaming εφαρμογής που διανέμει μουσική από την Αθήνα σε 25 χώρες του κόσμου μέσω κινητών συσκευών και smart τηλεόρασης.
Τουλάχιστο έτσι τον παρουσίαζε η έγκριτος Καθημερινή την 1η Ιανουαρίου 2019. Έρχεται λοιπόν σήμερα, 2η μέρα του Πάσχα 2020 και εν μέσω Covid-19 o head hunter του fund QCM Γκάμπριελ Γκρέγκο που ξετίναξε τη Folli Follie να βγάλει στη διεθνή σέντρα την Akazoo και τον Απόστολο Ζερβό.
Δύο περίπου χρόνια μετά τις αποκαλύψεις για την Folli Follie, το fund QCM του Γκάμπριελ Γκρέγκο “ξαναχτυπά”, εκθέτοντας άλλη μία ελληνική εταιρεία η οποία, κατά την άποψή του, θα καταρρεύσει σαν χάρτινος πύργος. Ο λόγος για την Akazoo S.A, εταιρεία streaming μουσικής, με φορολογική έδρα το Λουξεμβούργο και εισηγμένη στον αμερικανικό Nasdaq από τον περασμένο Σεπτέμβριο μετά από αντίστροφη συγχώνευση (reverse merger).
Σύμφωνα με τον Γκρέγκο η Akazoo αποτελεί ένα σχέδιο πλουτισμού της διοίκησης εις βάρος των μετοχών της. Όπως επισημαίνει, η Akazoo ισχυρίζεται ότι είναι μια επιτυχημένη πολυεθνική εταιρεία streaming μουσικής, της οποίας το μέγεθος όσον αφορά τα έσοδα, τα κέρδη και τους χρήστες ανταγωνίζονται τους γίγαντες της βιομηχανίας όπως η Pandora ή η Tidal.
Η QCM έχει συγκεντρώσει συντριπτικά στοιχεία, όπως αναφέρεται σε σχετική έκθεση, τα οποία υποδηλώνουν ότι η Akazoo μπορεί να είναι απλώς μια μικρή, ζημιογόνος εταιρεία με έδρα την Ελλάδα με αμελητέα βάση χρηστών και πωλήσεις. Οι ισολογισμοί της Akazoo, οι οποίοι έχουν ελεγχθεί από μια μεγάλη ελεγκτική εταιρεία, στην πραγματικότητα μπορεί να κρύβουν σοβαρές παρατυπίες. Η Akazoo απασχολεί μόλις 26 υπαλλήλους, μεγάλο μέρος των οποίων έχει εργαστεί πρόσφατα σε άλλες εταιρείες οι οποίες έχουν αποδειχθεί ότι είναι απάτες (π.χ. Globo Plc1) ή ύποπτες για απάτη (Velti), αναφέρει το QCM το οποίο δηλώνει ότι τηρεί short θέσεις στη μετοχή της Akazoo.
Από το Νέο Ψυχικό στη “σέντρα” διεθνώς
Περνώντας την είσοδο των γραφείων της εταιρείας, στον 4ο όροφο ενός γυάλινου κτιρίου στο Νέο Ψυχικό, σκέφτομαι ότι επικρατεί πολλή ησυχία για μια επιχείρηση που ασχολείται με τη μουσική. Ετσι όμως είναι και ο Απόστολος Ζερβός στη συνάντησή μας, καθώς μιλάει με ήρεμο τόνο για την εταιρεία που ξεκίνησε δοκιμαστικά το 2012 και τον περασμένο Σεπτέμβριο εισήχθη πανηγυρικά στο χρηματιστήριο Nasdaq της Νέας Υόρκης. Τραγούδια της Akazoo «στριμάρουν» 5,3 εκατομμύρια συνδρομητές της εφαρμογής της από την Πολωνία μέχρι το Καμερούν και το Αμπου Ντάμπι, και έχουν πρόσβαση σε χιλιάδες ψηφιακούς ραδιοφωνικούς σταθμούς.
Μπαίνοντας στο γραφείο του με περιμένει με την οθόνη του υπολογιστή του ανοιχτή και μου δείχνει τη νέα συνεργασία τους με τη Viber.
Οι δύο εταιρείες θα συνεργαστούν σε 17 χώρες, ανάμεσά τους και η Ελλάδα, και οι χρήστες του Viber θα έχουν άμεση πρόσβαση στο μουσικό περιεχόμενο της Akazoo, ενώ θα μπορούν να ανταλλάσσουν μηνύματα με στίχους τραγουδιών αλλά και να ακούν σε πραγματικό χρόνο το ίδιο τραγούδι. «Αυτό που προσπαθούμε να αλλάξουμε στον χώρο του streaming είναι το ότι όλοι απομονώνονται στη συσκευή τους και η ακρόαση της μουσικής έχει χάσει την κοινωνική της υφή. Θέλουμε να εισαγάγουμε την ιδέα του real time listening room, όπως γινόταν και παλιά, αλλά σε ένα ψηφιακό περιβάλλον».
Γεννημένος στον Καναδά, μεγαλωμένος στην Αμερική και στην Ελλάδα, ο Απόστολος Ζερβός έζησε από νωρίς σε ένα περιβάλλον τεχνολογίας. «Ο πατέρας μου εργαζόταν για τα Bell Labs της AT&T και μετέπειτα Lucent αναπτύσσοντας την τεχνολογία DSL, αλλά εγώ δεν είμαι μηχανικός και ποτέ δεν θέλησα να γίνω». Με σπουδές φιλοσοφίας και οικονομικών στο Πανεπιστήμιο του Γέιλ, άρχισε να σκέφτεται τρόπους για το πώς η τεχνολογία μπορεί να συνδυαστεί με την τέχνη και τις ανθρωπιστικές επιστήμες. Ετσι βρίσκεται αρχικά στο δυναμικό εταιρειών λογισμικού και μάρκετινγκ και αναλαμβάνει τον σχεδιασμό ψηφιακών προϊόντων και υπηρεσιών για μεγάλα brands και καμπάνιες, εμπορικές και πολιτικές, στον αναδυόμενο χώρο των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και των έξυπνων κινητών. Στα πρώτα χρόνια του Spotify, γίνεται επικεφαλής του Mobile Entertainment στην εταιρεία InternetQ και έπειτα δημιουργεί την Akazoo με στόχο τις αναπτυσσόμενες αγορές, τις οποίες οι ανταγωνιστές του περιγράφουν ως «world music». Δύο λέξεις που χωράνε περίπου 4 δισεκατομμύρια ανθρώπους.
«Είδαμε ότι στις αγορές αυτές υπήρχε ζήτηση για τοπικό περιεχόμενο και είχαμε τη φήμη ότι ως εταιρεία μπορούμε να προσφέρουμε υπηρεσίες και να δημιουργούμε έσοδα. Είναι δύσκολο, γιατί εκεί οι περισσότεροι άνθρωποι δεν έχουν πιστωτικές κάρτες ή συμβόλαια με τις εταιρείες κινητής τηλεφωνίας. Ετσι, το 2014 κερδίσαμε ένα διαγωνισμό για παροχή υπηρεσιών στη NTN, τον μεγαλύτερο τηλεπικοινωνιακό πάροχο της Αφρικής», λέει ο κ. Ζερβός, και από τότε η Akazoo έχει μια σταθερά ανοδική πορεία. Η έμφαση στην τοπικότητα δεν αφορά μόνο τους καλλιτέχνες, αλλά και το πώς προσδιορίζουν οι χρήστες κάθε χώρας ένα μουσικό είδος. Με άλλα λόγια, οι Led Zeppelin είναι ροκ ή χαρντ ροκ;
Για κάθε χώρα, οι μουσικολόγοι της Akazoo επιλέγουν ένα δείγμα περίπου δέκα τραγουδιών για να χαρακτηρίσουν ένα μουσικό είδος και να «εκπαιδεύσουν» το Sonic AI, μια κατοχυρωμένη τεχνολογία τεχνητής νοημοσύνης που συστήνει τραγούδια βασισμένη πάνω στην ίδια τη μουσική ως άκουσμα και όχι σε μια περιγραφή του τραγουδιού που δίνει ο curator μιας δισκογραφική εταιρείας ή μιας μουσικής πλατφόρμας.
Νέα μουσική
Για να «εκπαιδευθεί» το Sonic AI στα ελληνικά λαϊκά άσματα, άκουσε, για παράδειγμα, «Τα λιμάνια» από τον Τόλη Βοσκόπουλο, το «Νύχτα στάσου» της Λίτσας Διαμάντη, ενώ έμαθε το έντεχνο μέσα από τις «Φωνές» του Νίκου Πορτοκάλογλου και τον «Αύγουστο» του Νίκου Παπάζογλου.
Η ποπ μουσική, όμως, δεν συσχετίζεται παντού με τον Τζάστιν Μπίμπερ και τη Μαντόνα. «Για την Ινδονησία, η ποπ αφορά ένα τοπικό είδος μουσικής που λέγεται “ντάντουντ” και έχει διαμορφωθεί από τοπικές μουσικές επιρροές και στοιχεία Μπόλιγουντ», λέει ο κ. Ζερβός, κάτι που μπορεί να «καταλάβει» η Akazoo και να προτείνει στους χρήστες ανάλογα τραγούδια.
Η εφαρμογή έχει ήδη 5,3 εκατομμύρια συνδρομητές.
«Εστιάζουμε στο πώς η μουσική καταναλώνεται από τον χρήστη σε πρωτογενές επίπεδο, εγκεφαλικά. Η μηχανή μας “ακούει” το τραγούδι από την αρχή μέχρι το τέλος και παρακολουθεί περίπου 100 διαφορετικά χαρακτηριστικά, όπως τον ρυθμό, τη χροιά, τους τόνους, ορισμένες τιμές που χαρακτηρίζουν το κομμάτι πάνω στην πλατφόρμα. Ετσι μπορούμε να συσχετίσουμε τα τραγούδια και να κάνουμε συστάσεις βάσει αυτών των χαρακτηριστικών που θεωρούμε σημαντικά για την εύρεση νέων τραγουδιών. Σήμερα, το μεγάλο πρόβλημα ενός χρήστη είναι η εύρεση νέας μουσικής που είναι σχετική με το μουσικό προφίλ του», τονίζει. Είναι ενδεικτικό ότι από τα 45 εκατομμύρια τραγούδια της εφαρμογής, μόνο τα 10 εκατομμύρια είναι αγγλόφωνα.
Μέχρι το 2025 ο αριθμός των εν δυνάμει συνδρομητών θα είναι μεγαλύτερος στις αναπτυσσόμενες χώρες σε σχέση με τις ανεπτυγμένες οικονομίες, μου λέει ο Απόστολος Ζερβός, ο οποίος κρατάει τη streaming υπηρεσία της εταιρείας έξω από τις αγορές των ΗΠΑ και της βόρειας Ευρώπης. Τον Σεπτέμβριο, η Akazoo άντλησε νέα κεφάλαια ύψους 55 εκατομμυρίων δολαρίων για την ανάπτυξή της και όρισε πρόεδρο του διοικητικού της συμβουλίου τον Αμερικανό επιχειρηματία και βετεράνο του αμερικανικού ραδιοφώνου Λιου Ντίκεϊ. Σύντομα η εταιρεία θα μεταφερθεί σε νέα γραφεία, τα οποία θα είναι εξοπλισμένα με στούντιο και χώρο για ειδικές μουσικές εκδηλώσεις. Το μέλλον άλλωστε, πιστεύει ο κ. Ζερβός, είναι στην ψηφιακή διανομή περιεχομένου. «Δεν θεωρώ ότι η επίγεια διανομή, στο ραδιόφωνο και στην τηλεόραση, έχουν μεγάλο μέλλον. Πιστεύω ότι το επιχειρησιακό τους μοντέλο δεν έχει την αποτελεσματικότητα της ψηφιακής διανομής για να φτάνει σε μεγάλα κοινά», σημειώνει.
Στόχος του είναι επίσης να ενισχύσει την παρουσία του στην Ελλάδα, όπου η Akazoo δεν είναι ευρύτερα γνωστή. «Οταν ξεκινούσαμε, τα smartphones διαδόθηκαν πιο γρήγορα στο εξωτερικό και εστιάσαμε εκεί. Επίσης, οι τηλεπικοινωνιακοί οργανισμοί αυτών των χωρών ήταν πιο ανοιχτοί σε συνεργασίες», σημειώνει.
«Και το όνομα;» τον ρωτάω πριν φύγω. «Ηταν ένα δοκιμαστικό όνομα», σημειώνει γελώντας, «φανταστείτε ήταν ένα εγχείρημα που ξεκινούσε δοκιμαστικά, δεν ξέραμε πού θα φτάσει».
