Πόλεις σε όλη τη Γαλλία βρίσκονταν εχθές το βράδυ μέσα στις φωτιές, καθώς διαδηλωτές βγήκαν στους δρόμους για να διαμαρτυρηθούν βίαια για τα αποτελέσματα του πρώτου γύρου των πρόωρων εκλογών, που είδε το ακροδεξιό κόμμα Εθνική Συσπείρωση (National Rally) να προηγείται στις κάλπες.
Η ακροδεξιά Εθνική Συσπείρωση (RN) της Marine Le Pen κέρδισε τον πρώτο γύρο των βουλευτικών εκλογών την Κυριακή, αφήνοντας τη κεντρώα συμμαχία του νυν προέδρου Emmanuel Macron στην τρίτη θέση πίσω από την αριστερά, σύμφωνα με τα νυχτερινά exit polls. Με βάση τα τελευταία, το RN πήρε το 34% των ψήφων, έναντι του 29,1% για την αριστερή συμμαχία του Νέου Λαϊκού Μετώπου και του μόλις 22% για το κεντρώο στρατόπεδο του Macron.
Πολλοί Γάλλοι ψηφοφόροι παραμένουν απογοητευμένοι με τον πληθωρισμό και με άλλα σοβαρά οικονομικά ζητήματα, καθώς και για την ηγεσία του Macron, που θεωρείται αλαζονική και δεν έχει καμία σχέση με την καθημερινότητα τους. Το κόμμα της Εθνικής Συσπείρωσης έχει εκμεταλλευτεί αυτή τη δυσαρέσκεια, ιδίως μέσω διαδικτυακών πλατφορμών όπως το TikTok.
Αλλά η πολιτική απογοήτευση με την κατάσταση της οικονομίας της Γαλλίας και τον ρόλο της χώρας στην παγκόσμια σκηνή, συνδυάστηκαν εχθές το βράδυ με εξαγριωμένους διαδηλωτές, οι οποίοι ξεκίνησαν ήδη να καταστρέφουν τις δικές τους πόλεις. Συγκεκριμένα, το Παρίσι είδε εχθές το βράδυ πλήθη ανθρώπων να εκτοξεύουν φωτοβολίδες, να σπάνε βιτρίνες και να ανάβουν φωτιές και μιλάμε για την ιστορική πόλη η οποία θα φιλοξενήσει τους Ολυμπιακούς Αγώνες σε μόλις 25 ημέρες.
Τα οδοφράγματα που στήθηκαν για να κρατήσουν υπό έλεγχο το πλήθος πυρπολήθηκαν, ενώ αμέτρητοι διαδηλωτές ανέβηκαν στην Place de la Republique, στην τοποθεσία του εμβληματικού αγάλματος που αποτελεί την προσωποποίηση της Γαλλίας, τη Marianne. Επίσης, κάδοι ανατράπηκαν και πήραν φωτιά, σκορπίζοντας στον αέρα έντονο καπνό. Νεαρόκοσμος που ήταν έξω εκείνες τις ώρες φωτογραφήθηκαν να στέκονται πίσω από αστυνομικούς με πανοπλίες, οι οποίοι απέκρουαν τους διαδηλωτές.
Η βία στο Παρίσι εχθές το βράδυ ήταν τόσο άγρια που η αστυνομία αναγκάστηκε να εκτοξεύσει δακρυγόνα, ενώ κλήθηκαν πυροσβέστες για να σβήσουν τις φωτιές που άναψαν οι διαδηλωτές.
Η Le Pen, κόρη του ρατσιστή και αντισημίτη πατέρα του κόμματος Jean-Marie, δήλωσε ότι η συμμαχία του Macron «σχεδόν εξαφανίστηκε» κατά τον πρώτο γύρο των εκλογών.
Ο πρώτος γύρος των εκλογών, που προκήρυξε ο Γάλλος πρόεδρος μετά από μια καταστροφική ήττα στις εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις αρχές του μήνα, κατέγραψε επίπεδα ρεκόρ προσέλευσης.
Τα exit polls έδειξαν ότι το 67,5% των πολιτών ψήφισε στις εθνικές εκλογές, στην υψηλότερη συμμετοχή σε κανονικές βουλευτικές εκλογές στη Γαλλία από το 1981. Η τελική συμμετοχή το 2022, την τελευταία φορά που διεξήχθησαν εθνικές εκλογές στη χώρα, ήταν μόλις 47,5%.
Παρά τη νίκη, δεν είναι ακόμη επί του παρόντος σαφές εάν το κόμμα της Le Pen θα κερδίσει την απόλυτη πλειοψηφία των εδρών στη νέα Κάτω Βουλή της Εθνοσυνέλευσης στον δεύτερο γύρο της 7ης Ιουλίου και ότι θα διεκδικήσει τη θέση του πρωθυπουργού. Στον δεύτερο γύρο θα διεξαχθούν επαναληπτικές ψηφοφορίες σε έδρες όπου δεν υπήρχε απόλυτη πλειοψηφία, επιτρέποντας τη διαμόρφωση του τελικού σχήματος της Εθνοσυνέλευσης.
Η ψηφοφορία θα μπορούσε να δώσει στον 28χρονο αρχηγό του κόμματος RN, Jordan Bardella, προστατευόμενου της Marine Le Pen, την ευκαιρία να σχηματίσει κυβέρνηση, καθιστώντας την πρώτη φορά που η ακροδεξιά αναλαμβάνει τα ηνία της εξουσίας στη Γαλλία από τη Ναζιστική κατοχή κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Οι τελευταίοι ακροδεξιοί ηγέτες της Γαλλίας ήταν ο Philippe Pétai και ο πρωθυπουργός του, Pierre Laval, οι οποίοι ηγήθηκαν του καθεστώτος Vichy που συνεργάστηκε με τους Ναζί κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Ο Jordan Bardella είχε δηλώσει προηγουμένως ότι θα σχηματίσει κυβέρνηση μόνο εάν το RN κερδίσει την απόλυτη πλειοψηφία στις εκλογές, αλλά το κόμμα είχε ανακοινώσει ότι ο 28χρονος θα γίνει πρωθυπουργός της χώρας, ενώ ο Macron θα παραμείνει πρόεδρος μέχρι τη λήξη της θητείας του, το 2027, σε μια άβολη συμφωνία κατανομής της εξουσίας που ονομάζεται «συγκατοίκηση» στη Γαλλία.
Ο Gabriel Attal, ο σημερινός πρωθυπουργός της Γαλλίας, δήλωσε χθες το βράδυ ότι «η ακροδεξιά βρίσκεται στα πρόθυρα της εξουσίας», προσθέτοντας: «Ούτε μια ψήφος δεν πρέπει να πάει στην Εθνική Συσπείρωση υπό τέτοιες συνθήκες. Η Γαλλία αξίζει να μην διστάσουμε. Ποτέ».
Μιλώντας από την εκλογική της περιφέρεια Hénin-Beaumont, στη βόρεια Γαλλία, όπου εξελέγη στο κοινοβούλιο χωρίς να χρειαστεί δεύτερος γύρος, η Le Pen είπε ότι το RN ετοιμάζεται επιτέλους για την εξουσία για πρώτη φορά στην ιστορία του. «Στη δημοκρατία, τίποτα δεν είναι πιο υγιές από την πολιτική αλλαγή», είπε η Le Pen. «Χρειαζόμαστε απόλυτη πλειοψηφία για να διοριστεί πρωθυπουργός ο Jordan Bardella από τον Emmanuel Macron».
«Σας καλώ να συμμετάσχετε στον συνασπισμό ελευθερίας, ασφάλειας και ενότητας. Κανένας Γάλλος δεν πρέπει να χάει αυτό που διακούται –η ελπίδα ξαναγεννιέται!».
Παρά την ταπεινωτική κατάκτηση της τρίτης θέσης στον πρώτο γύρο της ψηφοφορίας, ο Macron ζήτησε να συγκεντρωθεί ένας ευρύς συνασπισμός για να σταματήσει το RN το επόμενο Σαββατοκύριακο. Είπε: «Αντιμετωπίζοντας την Εθνική Συσπείρωση, ήρθε η ώρα για μια μεγάλη, ξεκάθαρα δημοκρατική και Ρεπουμπλικανική συγκέντρωση για τον δεύτερο γύρο».
Ο Bardella ανταπέδωσε, λέγοντας στους ψηφοφόρους ότι θα είναι ο «προστάτης» των δικαιωμάτων και των ελευθεριών τους. «Την επόμενη Κυριακή, η νίκη είναι δυνατή και η εναλλακτική είναι δυνατή», πρόσθεσε.
Η Ipsos, η εταιρεία δημοσκοπήσεων, εκτίμησε ότι σχεδόν οι μισές εκλογικές περιφέρειες της Γαλλίας θα περάσουν σε τριμερείς επαναληπτικούς γύρους, καθιστώντας την πρόβλεψη των τελικών αποτελεσμάτων απίστευτα δύσκολη. Ανώτερα στελέχη του Νέου Λαϊκού Μετώπου, του αριστερού συνασπισμού που ήρθε δεύτερος στον πρώτο γύρο, έχουν δεσμευτεί να αποσυρθούν από οποιεσδήποτε κούρσες όπου οι υποψήφιοι του NFP ήρθαν τρίτοι και οι υποψήφιοι του RN πρώτοι, προκειμένου να επιτρέψουν στους πολίτες να ψηφίσουν σωστά.
Το Ensemble, ο συνασπισμός του οποίου ηγείται ο Macron, έκανε το ίδιο, ανέφεραν τοπικά μέσα ενημέρωσης.
Οι συνομιλίες τις επόμενες 48 ώρες θα είναι κρίσιμες και θα μπορούσαν να αλλάξουν σημαντικά τα αποτελέσματα, ενδεχομένως αποφασίζοντας εάν το RN θα φτάσει σε απόλυτη πλειοψηφία στο κοινοβούλιο ή όχι. Αλλά πολλά έχουν ήδη αποφασιστεί από τους ψηφοφόρους, οι οποίοι υπέφεραν από το αντικυβερνητικό κίνημα των «Κίτρινων Γιλέκων», την πανδημία Covid-19 και τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Ο Macron ευθυγραμμίστηκε με τους συμμάχους που προσφέρουν υποστήριξη στην Ουκρανία μετά την εισβολή της Ρωσίας το 2022, αλλά εξόργισε πολλούς συνεχίζοντας να συνεργάζεται με τον Ρώσο πρόεδρο Vladimir Putin. Δύο χρόνια αργότερα, ωστόσο, κάποιοι τον επέκριναν για τη στάση του. Ο Macron αρνείται να αποκλείσει την αποστολή στρατευμάτων στην Ουκρανία, μια κίνηση που επικρίνεται από άλλες δυτικές χώρες ως αδικαιολόγητα εμπρηστική.
