Η αμερικανική οικονομία απέκτησε 263.000 νέες θέσεις εργασίας τον Νοέμβριο, 63.000 περισσότερες από τις σχετικές εκτιμήσεις. Η μεγαλύτερη έκπληξη ήταν ότι οι μέσες ωριαίες αποδοχές στις ΗΠΑ αυξήθηκαν κατά 0,55%, ποσοστό που είναι ο ταχύτερος ρυθμός από τον περασμένο Ιανουάριο.
Από την Nicole Goodkind/CNN Business
Η ισχυρή αγορά εργασίας είναι καλά νέα για τους Αμερικανούς εργαζομένους, αλλά προκαλεί μεγάλη ανησυχία στην αμερικανική ομοσπονδιακή τράπεζα και στη Wall Street. Δείχνει ότι η στρατηγική της Fed να περιορίσει τον πληθωρισμό αυξάνοντας τα επιτόκια δεν λειτουργεί αρκετά και ότι έρχονται πιο επώδυνες αυξήσεις επιτοκίων.
Τα στελέχη των εταιρειών συχνά προσπαθούν να μετακυλίσουν το κόστος της πληρωμής υψηλότερων μισθών στους πελάτες τους, αυξάνοντας τις τιμές των αγαθών και των υπηρεσιών τους. Όταν οι τιμές αυξάνονται, οι εργαζόμενοι συχνά απαιτούν μεγαλύτερη αμοιβή για να συμβαδίσουν με το κόστος ζωής. Και αν τη λάβουν, οι τιμές ανεβαίνουν ξανά για να διατηρήσουν τα εταιρικά κέρδη. Αυτή είναι η σπείρα μισθών-τιμών που προκαλεί τον πληθωρισμό που οι αξιωματούχοι της Fed προσπαθούν απεγνωσμένα να αποφύγουν.
Το ιερό δισκοπότηρο της οικονομίας, λοιπόν, είναι η διατήρηση των μισθών ψηλά αλλά οι τιμές να παραμένουν χαμηλές.
«Για να είμαστε σαφείς, η ισχυρή αύξηση των μισθών είναι κάτι καλό», δήλωσε ο πρόεδρος της Fed, Jerome Powell στο Brookings Institution την Τετάρτη. «Αλλά για να είναι βιώσιμη η αύξηση των μισθών, πρέπει να είναι συνεπής με το πληθωρισμό του 2%. Ο ρυθμός αύξησης των μισθών από έτος σε έτος αυξήθηκε στο 5,1% τον Νοέμβριο, ο οποίος είναι υπερδιπλάσιος του στόχου.
Η επιστροφή σε ένα βιώσιμο επίπεδο αύξησης των μισθών και η μείωση του πληθωρισμού θα απαιτήσει μείωση της ζήτησης για εργασία. Ωστόσο, υπήρξαν 1,7 θέσεις εργασίας για κάθε άτομο που αναζητούσε εργασία τον Οκτώβριο και το ποσοστό συμμετοχής στην εργασία μειώθηκε, διατηρώντας τον ανταγωνισμό για τους εργαζόμενους και τους μισθούς σε υψηλά επίπεδα.
Τον περασμένο χρόνο, ο Powell προώθησε την αισιόδοξη ιδέα ότι η αύξηση των μισθών θα μπορούσε να μειωθεί χωρίς να επιβραδυνθεί η οικονομία και να οδηγηθεί σε ύφεση. Το τέλος της πανδημίας θα έφερνε τους εργαζόμενους πίσω από το περιθώριο, στην αγορά εργασίας, είπε, μειώνοντας την εργασιακή ανισορροπία και αμβλύνοντας τις πληθωριστικές πιέσεις.
Η σκέψη βγήκε κατευθείαν από το σημειωματάριο της κεντρικής τράπεζας του 1994, όταν η Fed μετρίασε τον πληθωρισμό και εκτέλεσε με επιτυχία μια ήπια προσγείωση. Αλλά η απασχόληση σήμερα δεν είναι αυτή που ήταν τότε. Οι «baby boomers» βρίσκονταν στο απόγειο της καριέρας τους τη δεκαετία του 1990 και ο αριθμός της μετανάστευσης ήταν ισχυρός. Όλα αυτά οδήγησαν σε αύξηση του εργατικού δυναμικού που διατήρησε την ανεργία σε χαμηλά επίπεδα ακόμη και όταν τα επιτόκια αυξάνονταν.
Η έκθεση για τις θέσεις εργασίας της περασμένης εβδομάδας δείχνει ότι οι Αμερικανοί απλώς δεν επιστρέφουν στην αγορά εργασίας.
Ο Powell φάνηκε να το παραδέχεται τελικά, κατά τη διάρκεια της ομιλίας του την περασμένη εβδομάδα, επικαλούμενος υπερβολικές μόνιμες συνταξιοδοτήσεις καθώς οι baby boomers εγκαταλείπουν το εργατικό δυναμικό και οι επιπτώσεις της μακροχρόνιας Covid γίνονται αισθητές. Η βραδύτερη ανάπτυξη του πληθυσμού σε ηλικία εργασίας, η βουτιά της μετανάστευσης και η αύξηση των θανάτων κατά τη διάρκεια της πανδημίας αποτελούν επίσης μακροπρόθεσμες βλάβες στην ανισορροπία προσφοράς εργασίας, είπε.
Εν ολίγοις, οι εργαζόμενοι είναι περιζήτητοι επειδή υπάρχουν… λιγότεροι εργαζόμενοι να δουλέψουν. Ο Powell επίσης αναγνώρισε εμμέσως ότι το όνειρό του για μια ξαφνική αύξηση της προσφοράς εργασίας είχε τελειώσει και ότι ο δρόμος για τη μείωση των επιτοκίων, αποφεύγοντας την εκτεταμένη απώλεια θέσεων εργασίας είχε περιοριστεί σημαντικά. «Παρά ορισμένες ελπιδοφόρες εξελίξεις, έχουμε πολύ δρόμο μπροστά μας για την αποκατάσταση της σταθερότητας των τιμών», είπε.
