Αν πιστέψετε τον θόρυβο που επικρατεί, ο μεγαλύτερος κίνδυνος από την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI) είναι ο αφανισμός του ανθρώπινου γένους. Ωστόσο, σύμφωνα με δύο μεγάλες εταιρείες ερευνών της Wall Street, ένα πολύ πιο πιθανό σενάριο είναι ότι αυτή η εξαιρετική τεχνολογία θα μπορούσε να εκμηδενίσει την αξία των συνταξιοδοτικών αποταμιεύσεών (όπως οι λογαριασμοί 401(k) στις ΗΠΑ).
Από τον Benjamin Curry/The Daily Mail
Σύμφωνα με τους αναλυτές τεχνολογίας της Gartner, τα κέντρα δεδομένων που υποστηρίζουν την Τεχνητή Νοημοσύνη πρέπει να αποφέρουν έσοδα ύψους 8,5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων μέσα στην επόμενη τετραετία ώστε να καλύψουν το κόστος τους. Ωστόσο, οι εταιρείες που τα κατέχουν αναμένεται να εισπράξουν μόλις 3,6 τρισεκατομμύρια δολάρια κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου.
Πρόκειται για ένα τεράστιο «κενό» εσόδων, ύψους 5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, ποσό που αντιστοιχεί περίπου στο σύνολο των εσόδων που συγκεντρώνει η αμερικανική κυβέρνηση από φόρους και άλλες πηγές σε διάστημα ενός έτους.
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι, εάν οι εταιρείες δεν καταφέρουν να καλύψουν αυτό το τεράστιο έλλειμμα, μια μεγάλη κατάρρευση της αγοράς θεωρείται σχεδόν αναπόφευκτη.
Ο αναλυτής της TS Lombard, Dario Perkins, προειδοποιεί ότι μια κατάρρευση των δαπανών για την Τεχνητή Νοημοσύνη, κάτι πιθανό, εάν οι εταιρείες που διαχειρίζονται τα κέντρα δεδομένων AI αποτύχουν να τηρήσουν τις υποσχέσεις τους, θα μπορούσε να προκαλέσει πτώση 30% στον δείκτη S&P 500, «εξαφανίζοντας» αξία έως και 20 τρισεκατομμυρίων δολαρίων.
Ο Perkins επισημαίνει και άλλα ανησυχητικά στοιχεία που θα μπορούσαν να προκύψουν από μια τέτοια κατάρρευση της αγοράς λόγω της Τεχνητής Νοημοσύνης, όπως η απώλεια 800.000 θέσεων εργασίας στις ΗΠΑ και η πτώση των περισσότερων μετοχών τεχνολογίας κατά 40% ή και περισσότερο.
Τα σενάρια αυτά αποτελούν τεκμηριωμένες εκτιμήσεις, όχι βεβαιότητες, αλλά ακόμη και μια ηπιότερη εκδοχή τους θα μπορούσε να πλήξει σοβαρά τις επενδύσεις εκατομμυρίων Αμερικανών, πολλοί από τους οποίους βρίσκονται ήδη υπό πίεση λόγω της οικονομικής στασιμότητας, της ραγδαίας αύξησης των επιτοκίων και της επιδείνωσης του πληθωρισμού.
Παράλληλα, εντείνονται οι φόβοι ότι η κατάσταση ενδέχεται να φτάσει σύντομα σε κρίσιμο σημείο.
«Μια αίσθηση ανησυχητικής αβεβαιότητας πλανάται στη Wall Street, καθώς πλησιάζουμε στο Halloween και στην τελευταία πλήρη εβδομάδα του Οκτωβρίου», δήλωσε στη Daily Mail ο Jay Woods, επικεφαλής στρατηγικός αναλυτής της Freedom Capital Markets.
«Υπάρχει η αίσθηση ότι κάτι πρόκειται να συμβεί, κάτι πρόκειται να “σπάσει” και πολύ πιθανόν αυτό να συμβεί ακριβώς αυτή την εβδομάδα».
Η Gartner εκτιμά ότι επενδύσεις ύψους άνω των 3,5 τρισεκατομμυρίων δολαρίων σε υποδομές Τεχνητής Νοημοσύνης (AI) ενδέχεται να υποστούν απομείωση αξίας έως το 2030, εάν οι εταιρείες συνεχίσουν να επενδύουν με τον τρέχοντα ρυθμό.
Για το σύνολο του 2026, οι εταιρείες αναμένεται να δαπανήσουν σχεδόν 1 τρισεκατομμύριο δολάρια σε κέντρα δεδομένων και hardware που υποστηρίζουν την Τεχνητή Νοημοσύνη, ενώ, σύμφωνα με την Gartner, προβλέπονται επιπλέον δαπάνες ύψους 6 τρισεκατομμυρίων δολαρίων για την περίοδο 2027-2030.
Το πρόβλημα είναι το εξής: η Gartner προειδοποιεί ότι τα έσοδα που θα προκύψουν από όλες αυτές τις επενδύσεις δεν θα επαρκούν για την επίτευξη κερδοφόρων αποδόσεων.
«Η έρευνά μας δείχνει ότι τα έσοδα από την Τεχνητή Νοημοσύνη, τόσο στον εταιρικό όσο και στον καταναλωτικό τομέα, δεν θα είναι αρκετά ώστε να διασφαλίσουν κερδοφόρες αποδόσεις για το σύνολο των προγραμματισμένων κεφαλαιουχικών δαπανών στον τομέα αυτό, κατά τη συγκεκριμένη περίοδο», έγραψε ο Will Sommer, ανώτερος αναλυτής στην Gartner.
Την κατάσταση επιδεινώνει το γεγονός ότι τα τσιπ και ο εξοπλισμός πληροφορικής που γεμίζουν τα κέντρα δεδομένων χάνουν την αξία τους σχετικά γρήγορα, καθώς αναπτύσσονται συνεχώς νέα, βελτιωμένα τσιπ και υλικό.
Υπάρχει ο φόβος ότι οι υποδομές Τεχνητής Νοημοσύνης, τσιπ και κέντρα δεδομένων, ενδέχεται να καταστούν παρωχημένες προτού προλάβουν να αποφέρουν επαρκή έσοδα για την απόσβεση του κόστους τους.
Κατά συνέπεια, οι εταιρείες που κατέχουν υποδομές οι οποίες απαξιώνονται ραγδαία, πιθανότατα θα αναγκαστούν να προχωρήσουν σε απομείωση της αξίας των περιουσιακών τους στοιχείων.
Η Gartner εκτιμά ότι περιουσιακά στοιχεία αξίας άνω των 4 τρισεκατομμυρίων δολαρίων ενδέχεται να υποστούν απομειώσεις έως το 2032. Εάν καταστεί αναγκαία μια τέτοιας κλίμακας απομείωση, οι επιπτώσεις για τις εταιρείες που διαχειρίζονται κέντρα δεδομένων θα μπορούσαν να είναι καταστροφικές.
Ο Woods επισημαίνει ότι ένας από τους βασικούς μοχλούς του χρηματιστηριακού πυρετού γύρω από την Τεχνητή Νοημοσύνη (AI) υπήρξαν οι μετοχές εταιρειών κατασκευής τσιπ, με πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα τη Nvidia, οι οποίες παράγουν τα βασικά εξαρτήματα που τροφοδοτούν τα κέντρα δεδομένων για την Τεχνητή Νοημοσύνη.
«Οδήγησαν την αγορά σε ιστορικά υψηλά, όταν η Nvidia, η μεγαλύτερη μετοχή στον κλάδο, αλλά και παγκοσμίως, σημείωσε ραγδαία άνοδο και έφτασε στο ζενίθ της στις 6 Οκτωβρίου», δήλωσε ο Woods.
Έκτοτε, οι μετοχές της Nvidia έχουν υποχωρήσει κατά περισσότερο από 13%, ενώ ο ευρύτερος δείκτης ημιαγωγών (SMH), ο οποίος παρακολουθεί ένα ευρύτερο καλάθι σχετικών μετοχών, έχει καταγράψει πτώση 18,5%, και βρίσκεται πλέον πάνω από 22% χαμηλότερα από το ιστορικό υψηλό του Ιουνίου.
Γιατί όμως έχουν σημασία όλα αυτά;
Οι μετοχές των εταιρειών ημιαγωγών αποτελούν τη ραχοκοκαλιά του επενδυτικού ρεύματος γύρω από την Τεχνητή Νοημοσύνη. Δεδομένου μάλιστα ότι οι μετοχές που περιλαμβάνονται στον δείκτη SMH αντιστοιχούν περίπου στο 16,5% του δείκτη αναφοράς S&P 500, η επιρροή τους εκτείνεται πολύ πέρα από τον κλάδο των τσιπ, εξηγεί ο Woods.
Πρόκειται ακριβώς για τις εταιρείες που προκαλούν τη μεγαλύτερη ανησυχία στην Gartner· αν αρχίσουν να παρουσιάζουν ρωγμές, θα μπορούσαν να αποτελέσουν το πρώτο «ντόμινο» σε μια πολύ ευρύτερη διόρθωση της αγοράς.
Ο Perkins, αναλυτής της TS Lombard, εξέτασε διεξοδικά το σενάριο κατάρρευσης της επενδυτικής έκρηξης στην Τεχνητή Νοημοσύνη, αναλύοντας τις πιθανές απώλειες για τις αμερικανικές μετοχές καθώς και τις επιπτώσεις στην ευρύτερη οικονομία.
Τα συμπεράσματά του είναι ανησυχητικά: ο δείκτης S&P 500 θα μπορούσε να υποχωρήσει κατά 30% και οι μετοχές του τεχνολογικού κλάδου κατά 40%, οδηγώντας σε απώλεια χρηματιστηριακής αξίας περίπου 20 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, ενώ οι ζημίες από χρέη και πιστωτικά ανοίγματα θα μπορούσαν να κυμανθούν μεταξύ 125 και 190 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Ο Perkins προβλέπει επίσης ύφεση στις ΗΠΑ, με το ΑΕΠ να συρρικνώνεται κατά 2% σε σχέση με τις προηγούμενες εκτιμήσεις.
«Το ερώτημα δεν είναι αν οι ΗΠΑ θα βιώσουν ύφεση, αλλά ποιο θα είναι το βάθος και η διάρκεια αυτής της κάμψης», γράφει ο Perkins.
Διευκρινίζει, επίσης, ότι η συζήτηση δεν αφορά τόσο το αν βρισκόμαστε σε μια «φούσκα», όσο το πότε θα μπορούσε να σκάσει μια τέτοια φούσκα στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης και ποιες θα ήταν οι πιθανές συνέπειες.
Τι θα σήμαινε όμως αυτό για την αγορά εργασίας των ΗΠΑ; Καθώς οι επενδύσεις στην Τεχνητή Νοημοσύνη (AI) και οι κεφαλαιουχικές δαπάνες θα εξανεμίζονταν, θα σημειώνονταν τεράστιες απώλειες θέσεων εργασίας στον κατασκευαστικό τομέα, έγραψε ο Perkins.
Υπάρχει μια θετική πτυχή στην ανάλυση του Perkins: ο ίδιος πιστεύει ότι, όσον αφορά τις υφέσεις, «δεν θεωρούμε ότι αυτή θα είναι ιδιαίτερα σοβαρή».
