Το χρέος της αμερικανικής κυβέρνησης ξεπέρασε τα 34 τρισεκατομμύρια δολάρια για πρώτη φορά, λίγες εβδομάδες πριν από τις προθεσμίες προκειμένου να συμφωνήσει το Κογκρέσο στα νέα σχέδια της ομοσπονδιακής χρηματοδότησης.
Από τις Hanna Ziady και Tami Luhby/CNN Business
Τα στοιχεία που δημοσιεύθηκαν από το Υπουργείο Οικονομικών έδειξαν ότι το «συνολικό δημόσιο χρέος» των ΗΠΑ ανήλθε στα 34,001 τρισεκατομμύρια δολάρια στις 29 Δεκεμβρίου. Αυτός ο αριθμός, γνωστός και ως εθνικό χρέος, είναι το συνολικό ποσό του ανεξόφλητου δανεισμού της ομοσπονδιακής κυβέρνησης των ΗΠΑ που έχει συσσωρευτεί καθόλη την πορεία του αμερικανικού κράτους.
Το συγκεκριμένο ορόσημο έρχεται μόλις τρεις μήνες αφότου το αμερικανικό εθνικό χρέος ξεπέρασε τα 33 τρισεκατομμύρια, καθώς το δημοσιονομικό έλλειμμα -η διαφορά μεταξύ των δαπανών της κυβέρνησης και αυτών που εισπράττει σε φόρους- αυξήθηκε.
Η Maya MacGuineas, πρόεδρος της Επιτροπής για έναν Υπεύθυνο Ομοσπονδιακό Προϋπολογισμό, ενός δημοσιονομικού φύλακα, χαρακτήρισε τον αριθμό ρεκόρ «ένα πραγματικά καταθλιπτικό “επίτευγμα”». «Αν και το επίπεδο του χρέους μας είναι επικίνδυνο τόσο για την οικονομία μας όσο και για την εθνική μας ασφάλεια, η Αμερική απλά δεν μπορεί να σταματήσει να δανείζεται», ανέφερε σε δήλωσή της την Τρίτη.
Ανησυχητικό είναι επίσης ότι το εθνικό χρέος των ΗΠΑ αυξάνεται σε μια περίοδο που η οικονομία είναι σχετικά ισχυρή και η ανεργία χαμηλή, μία περίοδος η οποία θεωρείται καλή στιγμή για να χαλιναγωγηθεί το ομοσπονδιακό έλλειμμα. Η κυβέρνηση συχνά ενισχύει τις δαπάνες κατά τη διάρκεια αδύναμων οικονομικών περιόδων και υψηλής ανεργίας σε μια προσπάθεια να τονώσει την ανάπτυξη.
Το εθνικό χρέος των ΗΠΑ έχει γίνει ένα σημαντικό σημείο διαμάχης μεταξύ Ρεπουμπλικανών και Δημοκρατικών, επιδεινώνοντας τις αντιπαραθέσεις σχετικά με τον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό που απειλούν να κλείσουν την κυβέρνηση περιοδικά.
Ωστόσο, το χρέος των ΗΠΑ έχει εκτοξευθεί και από τα δύο μέρη τα τελευταία χρόνια.
Οι Ρεπουμπλικάνοι λένε ότι τα ομοσπονδιακά προγράμματα δαπανών που υποστηρίζει η κυβέρνηση Biden είναι πολύ ακριβά και οι Δημοκρατικοί λένε ότι οι φορολογικές περικοπές που υποστηρίχθηκαν από το GOP το 2017 έχουν περιορίσει τα έσοδα. Στην αύξηση του χρέους συνέβαλαν επίσης τα δαπανηρά ομοσπονδιακά πακέτα αρωγής για την Covid-19, που ψηφίστηκαν κατά τη διάρκεια της κυβέρνησης Trump και Biden.
Όποιος κι αν ευθύνεται, το αυξανόμενο χρέος και η πολιτική αστοχία έχουν ήδη επηρεάσει την πιστοληπτική ικανότητα της Αμερικής.
Ο οίκος Fitch μείωσε την αξιολόγησή του για το δημόσιο χρέος των ΗΠΑ σε AA+ από AAA τον περασμένο Αύγουστο. Τον Νοέμβριο, ο Moody’s προειδοποίησε ότι θα μπορούσε επίσης να αφαιρέσει την τελευταία τέλεια βαθμολογία ΑΑΑ των ΗΠΑ.
Οι νομοθέτες στην Ουάσιγκτον αντιμετωπίζουν τις προθεσμίες για την ψήφιση των προϋπολογισμών των τμημάτων του οικονομικού έτους 2024, τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο, αφού το Κογκρέσο ενέκρινε δύο νομοσχέδια χρηματοδότησης για να αποφευχθούν οι κυβερνητικές διακοπές λειτουργίας. Το οικονομικό έτος ξεκίνησε την 1η Οκτωβρίου.
Το πιο πρόσφατο νομοσχέδιο, που ψηφίστηκε στα μέσα Νοεμβρίου, παρέτεινε τη χρηματοδότηση έως τις 19 Ιανουαρίου για προτεραιότητες όπως η γεωργία, η στρατιωτικές κατασκευές, οι υποθέσεις βετεράνων, οι μεταφορές, η στέγαση και το υπουργείο Ενέργειας. Το υπόλοιπο της κυβέρνησης χρηματοδοτήθηκε μέχρι τις 2 Φεβρουαρίου. Δεν περιελάμβανε την πρόσθετη βοήθεια για την Ουκρανία ή το Ισραήλ.
Οι Ρεπουμπλικάνοι νομοθέτες της Βουλής πιέζουν για μείωση των δαπανών κάτω από τα επίπεδα που συμφωνήθηκαν στη συμφωνία ανώτατου ορίου χρέους του Ιουνίου, η οποία επέτρεψε στην ομοσπονδιακή κυβέρνηση να συνεχίσει να πληρώνει τους λογαριασμούς της πλήρως και έγκαιρα και να αποτρέψει μια πρώτη χρεοκοπία. Η συμφωνία ανέστειλε το ανώτατο όριο του χρέους έως την 1η Ιανουαρίου 2025.
Η Γερουσία υπό την ηγεσία των Δημοκρατικών, ωστόσο, απέρριψε τις εκκλήσεις του GOP για περικοπές. Οι ηγέτες του Κογκρέσου διαπραγματεύονται επί του παρόντος ένα υψηλότατο επίπεδο χρηματοδότησης για το οικονομικό έτος 2024 καθώς ο κίνδυνος διακοπής λειτουργίας διαφαίνεται ξανά.
Ξεχωριστά, ο πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων Mike Johnson θέλει να δημιουργήσει μια δικομματική επιτροπή χρέους για να αντιμετωπίσει αυτό που αποκάλεσε «τη μεγαλύτερη απειλή για την εθνική μας ασφάλεια». «Είμαστε αισιόδοξοι ότι οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής θα λάβουν περαιτέρω μέτρα για τη μείωση του δανεισμού μας είτε αυξάνοντας τους φόρους, μειώνοντας τις δαπάνες ή δημιουργώντας μια δημοσιονομική προμήθεια —είτε ιδανικά κάνοντας όλα τα παραπάνω», είπε η MacGuineas η πρόεδρος της Επιτροπής.
Σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών, το χρέος που συνυπολογίζεται στο ανώτατο όριο του χρέους -το οποίο περιορίζει το ποσό που επιτρέπεται στην κυβέρνηση να δανείζεται και είναι επίσης μια συχνή πηγή πολιτικών κρίσεων- αυξήθηκε στα 33,89 τρισεκατομμύρια δολάρια.
Σύμφωνα με το Ίδρυμα Peter G. Peterson, μια αμερικανική δικομματική ομάδα που υποστηρίζει τη δημοσιονομική ευθύνη, η κυβέρνηση των ΗΠΑ ξοδεύει 2 δισεκατομμύρια δολάρια την ημέρα μόνο για πληρωμές τόκων χρέους. Το Υπουργείο Οικονομικών αναμένει να δανειστεί σχεδόν 1 τρισεκατομμύριο δολάρια περισσότερο μέχρι το τέλος Μαρτίου.
«Το υψηλό και αυξανόμενο χρέος της Αμερικής έχει σημασία γιατί απειλεί το οικονομικό μας μέλλον», ανέφερε το ίδρυμα σε δήλωση του την Τρίτη. Σημείωσε ότι εντός 10 ετών, η ομοσπονδιακή κυβέρνηση θα δαπανήσει περισσότερα για πληρωμές τόκων από ό,τι παραδοσιακά για έρευνα και ανάπτυξη, υποδομές και εκπαίδευση, μαζί.
