Το Ηνωμένο Βασίλειο θα καταρρεύσει σε ύφεση διάρκειας ενός έτους μέχρι το τέλος του 2022 -τη μεγαλύτερη από την οικονομική κρίση του 2008 και τόσο βαθιά όσο αυτή της δεκαετίας του 1990- με τον πληθωρισμό να κορυφώνεται σε περισσότερο από 13%, υποκινούμενο από την εκτίναξη των τιμών του φυσικού αερίου και των καυσίμων, αποκάλυψε η Τράπεζα της Αγγλίας σε μια προειδοποίηση της για «Ημέρα Κρίσης».
Η μεγάλη συμπίεση της βρετανικής οικονομίας επιδεινώθηκε επίσης, αφού η Κεντρική Τράπεζα αύξησε τα επιτόκια κατά 0,5% στο 1,75% –στην υψηλότερη μεμονωμένη άνοδο από το 1997- προσθέτοντας £1.000 ετησίως ή περισσότερο στο μέσο μη προκαθορισμένο στεγαστικό δάνειο, μία νέα εστία πόνου για τους ιδιοκτήτες σπιτιού.
Τρόφιμα, καύσιμα, φυσικό αέριο και πολλά άλλα είδη έχουν ήδη εκτοξευθεί σε τιμές, εξαιτίας της πανδημίας και του πολέμου στην Ουκρανία, φτάνοντας σε επίπεδα ρεκόρ. Μάλιστα, ήδη, οικονομολόγοι υποστηρίζουν οι ενέργειες της BofE έρχονται πολύ αργά για να έχουν αποτελέσμα καθώς η Βρετανία κινείται προς ύφεση.
Οι τιμές της ενέργειας θα ωθήσουν τη βρετανική οικονομία σε ύφεση πέντε τριμήνων -με το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν (ΑΕΠ) να συρρικνώνεται κάθε τρίμηνο το 2023 και να υποχωρεί έως και 2,1%. «Η ανάπτυξη στη συνέχεια θα είναι πολύ ασθενής, σε ιστορικά πρότυπα», δήλωσε η Τράπεζα την Πέμπτη, προβλέποντας ότι θα υπάρξει μηδενική ή μικρή ανάπτυξη μετά το 2025.
Ο διοικητής της τράπεζας Andrew Bailey κατηγόρησε «τις ενέργειες της Ρωσίας» ότι ευθύνονται συντριπτικά για την οικονομική κρίση και το «ενεργειακό σοκ», το οποίο θα ωθήσει περισσότερα νοικοκυριά στη φτώχεια, ενώ πιο πολλοί άνθρωποι θα χάνουν τις δουλειές τους. «Οι χονδρικές τιμές μελλοντικής εκπλήρωσης φυσικού αερίου για το τέλος του τρέχοντος έτους… έχουν σχεδόν διπλασιαστεί από τον Μάιο». Είναι «σχεδόν επτά φορές υψηλότερες» από ό,τι είχαν υποδείξει οι προβλέψεις πριν από ένα χρόνο, προσθέτοντας: «Πρόκειται για συνέπεια του περιορισμού της ρωσικής προμήθειας φυσικού αερίου στην Ευρώπη και του κινδύνου περαιτέρω περικοπών».
Ο πληθωρισμός του δείκτη τιμών καταναλωτή θα φτάσει στο 13,3% τον Οκτώβριο, το υψηλότερο για περισσότερα από 42 χρόνια, εάν η ρυθμιστική αρχή Ofgem αυξήσει το ανώτατο όριο τιμών στους λογαριασμούς ενέργειας περίπου στις £3.450, δήλωσαν οι αναλυτές της Τράπεζας, προβλέποντας ότι ενδέχεται να μην υποχωρήσει από τα προηγούμενα επίπεδα. «Οι εγχώριες πληθωριστικές πιέσεις παρέμειναν επίσης ισχυρές. Οι εταιρείες γενικά αναφέρουν ότι αναμένουν να αυξήσουν σημαντικά τις τιμές πώλησής των προϊόντων τους, αντανακλώντας την απότομη αύξηση στα κόστη τους. Η αγορά εργασίας παραμένει σφιχτή με ποσοστό ανεργίας 3,8% το τρίμηνο έως τον Μάιο και οι κενές θέσεις είναι σε ιστορικά υψηλά επίπεδα. Η στενότητα της αγοράς εργασίας αντανακλά εν μέρει την πτώση του εργατικού δυναμικού από την έναρξη της πανδημίας, η οποία οφείλεται στη μεγάλη αύξηση της οικονομικής αδράνειας» ανέφερε ο διοικητής της Τράπεζας της Αγγλίας.
Οι άθλιες οικονομικές συνθήκες θα δουν τα πραγματικά εισοδήματα των νοικοκυριών να μειώνονται για δύο συνεχόμενα χρόνια, την πρώτη φορά που συμβαίνει αυτό από τότε που άρχισαν τα αρχεία τη δεκαετία του 1960. Θα μειωθούν κατά 1,5% φέτος και 2,25%, εξαλείφοντας τυχόν αυξήσεις στους μισθούς.
Θυμίζουμε πως η BofE ήταν η πρώτη από τις μεγάλες κεντρικές τράπεζες που ξεκίνησαν την πορεία σύσφιγξης της νομισματικής της πολιτικής από το Δεκέμβριο του 2021, ανοίγοντας έτσι το δρόμο στην αμερικανική Fed και μόλις πρόσφατα στην ΕΚΤ. Συνολικά έχει αυξήσει τα επιτόκια πέντε φορές, αλλά πάντα με έναν μετριοπαθή ρυθμό της τάξεως των 25 μονάδων βάσης.
Πλέον κρίθηκε επιβεβλημένη μια πιο δυναμική κίνηση, καθώς ο πληθωρισμός δεν δείχνει καμία τάση αποκλιμάκωσης. Οι εκτιμήσεις της Τράπεζας ήταν πως ο δείκτης θα «πιάσει» ταβάνι μέσα στο φθινόπωρο, γύρω στο 11% και θα αρχίσει κατόπιν να υποχωρεί. Πλέον ο στόχος αυτός ήταν ανέφικτος, με το συμβούλιο να αναθεωρεί σήμερα επί τα χείρω τις προβλέψεις της, με αποτέλεσμα να χρειάζονται πιο δραστικές κινήσεις. Ωστόσο, η απόφαση αυτή θα επιταχύνει την διολίσθηση που καταγράφεται ήδη στους ρυθμούς ανάπτυξης.
