Ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump έφυγε την Τρίτη με νίκη και από τις προκριματικές εκλογές των Ρεπουμπλικανών στη Nevada χωρίς καν να περιλαμβάνεται στο ψηφοδέλτιο. Οι ψηφοφόροι ψήφισαν την επιλογή «κανένας από αυτούς τους υποψηφίους» έναντι της κύριας αντιπάλου του Trump, πρώην Πρέσβειρας του ΟΗΕ, Nikki Haley, η οποία δεν έκανε προεκλογική εκστρατεία στην πολιτεία, υποστηρίζοντας ότι οι εκλογές είναι «στημένες» υπέρ του πρώην προέδρου.
Στις 9:01 μ.μ., με καταμετρημένο το 50%, το 60,4% είχε ψηφίσει υπέρ του κανένα και το 33,2% τη Haley.
«Μια κακή βραδιά για τη Nikki Haley. Χάνοντας σχεδόν 30 πόντους στη Nevada από το “Κανένας από αυτούς τους Υποψηφίους”», παρατήρησε ο Trump με ανάρτηση του στο Truth Social το βράδυ της Τρίτης. «Προσέξτε, σύντομα θα υποστηρίξει ότι νίκησε!».
Σύμφωνα με την ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, πίσω από το παράδοξο βρίσκεται η διαμάχη ανάμεσα στις πολιτειακές αρχές και το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα της Νεβάδα για τον τρόπο επιλογής των προεδρικών υποψηφίων: Τυπικές εκλογές με κάλπη και ψηφοδέλτιο (primary) ή κομματικές συνελεύσεις (caucus). Μία διαμάχη που με τη συμπαράσταση Trump κατέληξε σε μία πρωτοφανή κατάσταση με τη διεξαγωγή δύο χωριστών αναμετρήσεων, τους ψηφοφόρους σε σύγχυση και την έκβαση προκαθορισμένη υπέρ του πρώην προέδρου. Ωστόσο, η χθεσινή ψηφοφορία που διοργάνωσαν οι πολιτειακές αρχές της Nevada, τυπικές εκλογές με ψηφοδέλτια και κάλπες, δεν «μετράει» επίσημα στην κούρσα για το χρίσμα του Ρεπουμπλικανικού Κόμματος.
Η αναμέτρηση που «μετράει» είναι οι κομματικές συνελεύσεις της Πέμπτης που διοργανώνει το ίδιο το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, στις οποίες ο Trump φιγουράρει μόνος και έχει εγγυημένη τη νίκη και τους 26 αντιπροσώπους που αντιστοιχούν στην πολιτεία.
Τα αποτελέσματα των προκριματικών καθορίζουν τη σύνθεση των αντιπροσώπων στο εθνικό συνέδριο κάθε κόμματος. Για την εξασφάλιση του ρεπουμπλικανικού χρίσματος στο συνέδριο του Ιουλίου στο Milwaukee απαιτείται η συγκέντρωση της πλειονότητας των ψήφων των συνολικά 2.429 αντιπροσώπων των αμερικανικών πολιτειών.
Στην κούρσα για το προεδρικό χρίσμα αμφότερων Ρεπουμπλικανών και Δημοκρατικών, οι αναμετρήσεις παραδοσιακά διεξάγονται είτε με τυπικές εκλογές, είτε μέσω κομματικών συνελεύσεων, τα αποκαλούμενα caucuses. Οι πρώτες διοργανώνονται από την εκάστοτε πολιτεία, οι δεύτερες από τα πολιτικά κόμματα. Οι περισσότερες αμερικανικές πολιτείες έχουν απομακρυνθεί από τη διαδικασία του caucus, κατά την οποία ψηφοφόροι συγκεντρώνονται σε προκαθορισμένους χώρους και κατόπιν ομιλιών και συζητήσεων χωρίζονται σε ομάδες και ψηφίζουν τον υποψήφιο της προτίμησής τους, κάποιες φορές με ανάταση χειρός.
Οι πολιτείες και τα εδάφη των ΗΠΑ όπου ακόμη ψηφίζουν μέσω caucus είναι Αϊόβα, Νεβάδα, Βόρεια Ντακότα, Ουϊόμινγκ, Κεντάκι (μόνο για τους Ρεπουμπλικάνους), Αμερικανική Σαμόα, Αμερικανικές Παρθένοι Νήσοι και Γκουάμ. Μετέχουν κυρίως εγγεγραμμένα μέλη του κόμματος, σε αντίθεση με τι προκριματικές που μπορεί να είναι ανοιχτές και σε ανεξάρτητους ψηφοφόρους, όπως στις πρόσφατες κάλπες του Νιου Χάμσαϊρ όπου και είχε εναποθέσει τις ελπίδες της η Haley για ένα πιο ευνοϊκό αποτέλεσμα από αυτό που τελικά εξασφάλισε. Η εκλογή μέσω caucus είναι διαδικασία απαρχαιωμένη και πιο χρονοβόρα, γεγονός που έχει αντίκτυπο στην προσέλευση, και συχνά μπορεί να καταλήξει χαοτική.
Από την άλλη ευνοεί υποψηφίους με πιο πιστούς και αποφασισμένους υποστηρικτές, διατεθειμένους να αφιερώσουν ώρες για να καταγραφεί η ψήφος τους, όπως ακριβώς η βάση του κινήματος του MAGA του Donald Trump.
Η Nikki Haley έχει εξ αρχής αρνηθεί να μετάσχει μιλώντας για διαδικασία «στημένη» από τους επικεφαλής του GOP στην πολιτεία ώστε να δώσουν τη νίκη στον Trump. Δεν διεξήγαγε εκστρατεία, ούτε και διέθεσε κονδύλια στη Νεβάδα.
Η πολιτεία των δυτικών ΗΠΑ δίνει εδώ και δεκαετίες το χρίσμα στους Ρεπουμπλικανούς υποψηφίους μέσω κομματικών συνελεύσεων. Ωστόσο, έπειτα από καθυστερήσεις στην έκδοση των αποτελεσμάτων στις προκριματικές του 2020, ψηφίστηκε το επόμενο έτος νομοθεσία για να περάσει η Nevada στο μοντέλο των τυπικών εκλογών.
Οι Ρεπουμπλικανοί της πολιτείας αντιτάχθηκαν στην αλλαγή επιμένοντας ότι οι Δημοκρατικοί νομοθέτες δεν θα καθόριζαν τη διαδικασία επιλογής των αντιπροσώπων τους. Προσέφυγαν δικαστικά και έχασαν, όμως χάρη σε μία καίρια παράλειψη στη νομοθεσία μπόρεσαν να ικανοποιήσουν τις επιθυμίες Trump.
Ο νόμος ορίζει ότι πρέπει να διεξαχθούν primaries, αλλά δεν ορίζει πώς το κόμμα κατανέμει τους αντιπροσώπους του. Και έτσι οι Ρεπουμπλικανοί αποφάσισαν ότι οι αντιπρόσωποι θα κατανεμηθούν μέσω caucus. Επέβαλαν δε ότι για να μετάσχει στην αναμέτρηση κάθε υποψήφιος πρέπει να καταβάλλει το ποσό των 55.000 δολαρίων. Πέραν της Haley, και άλλοι υποψήφιοι που εν τω μεταξύ αποσύρθηκαν, ανάμεσά τους οι Mike Pence και Tim Scott, είχαν εδώ και καιρό γνωστοποιήσει ότι δεν θα μετάσχουν στη διαδικασία.
