kourdistoportocali.comMagazineΑπέναντι στη Δικτατορία των Κρατιστών

Ο Ευάγγελος Μυτιληναίος στον ΣΕΒ

Απέναντι στη Δικτατορία των Κρατιστών

Μια "επαναστατική" επιλογή γεμάτη νοσταλγία και ελπίδες

Και ξαφνικά στη χώρα που κυριαρχεί η δικτατορία των Κρατιστών η είδηση ότι ένας από τους τελευταίους πραγματικούς βιομήχανους της Ελλάδας θα βρεθεί στην ηγεσία του ΣΕΒ αναπτερώνει τις ελπίδες μας για μια Ελλάδα της οποίας οι νέοι άνθρωποι θα θέλουν να μοιάσουν στον κ. Ευάγγελο Μυτιληναίο και όχι να τρουπώσουν στο Δημόσιο. Η ανάληψη του ΣΕΒ από τον κ. Μυτιληναίο είναι μια “επαναστατική” πρωτοβουλία γεμάτη νοσταλγία και ελπίδες ότι δεν έχουν ισοπεδωθεί τα πάντα γύρω μας κάτω από την μπότα του αδίστακτου και νοσηρού Κρατισμού. Είναι η απάντηση της ελληνικής βιομηχανίας στο σαθρό χρεοκοπημένο Κράτος.

1960

Ίδρυση της Αλουμίνιον της Ελλάδος ΒΕΑΕ

Υπογράφεται το Πρωτόκολλο για την ίδρυση εργοστασίου αλουμίνας-αλουμινίου, μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και των αναδόχων (Pechiney-Compadec-O.B.A.-Όμιλος Νιάρχου).

1963

Έναρξη κατασκευής των βιομηχανικών εγκαταστάσεων στον Άγιο Νικόλαο Βοιωτίας

07/04/1963 ο Πρωθυπουργός, Κωνσταντίνος Καραμανλής, συνοδευόμενος από τους υπουργούς Συντονισμού, Βιομηχανίας, Γεωργίας και τον Πρόεδρο της Βουλής, θεμελιώνει το εργοστάσιο.

1966

Εγκαίνια του εργοστασίου και έναρξη εργασιών

Το όραμα γίνεται πραγματικότητα. Εγκαινιάζεται και ξεκινά τη λειτουργία του το εργοστάσιο παραγωγής αλουμίνας και αλουμινίου από ελληνικό βωξίτη.

Tη θέση του νέου προέδρου του ΣΕΒ πρόκειται να καλύψει ο Ευάγγελος Μυτιληναίος αφού έγινε σχετική πρόταση από την Εκτελεστική Επιτροπή του Συνδέσμου.

Όπως έγινε γνωστό, η σχετική πρόταση προς τη Γενική Συνέλευση του ΣΕΒ αποφασίστηκε κατά την συνεδρίαση της Εκτελεστικής Επιτροπής του Συνδέσμου.

Ο κ. Μυτιληναίος αναμένεται να είναι ο πρώτος εκπρόσωπος της βαριάς βιομηχανίας που θα κληθεί να ηγηθεί του μεγαλύτερου εργοδοτικού και επιχειρηματικού συνδέσμου της χώρας, από το 2000 όταν και αποχώρησε από την προεδρία του Διοικητικού Συμβουλίου ο κ. Ανδρέας Κανελλόπουλος του ομίλου Τιτάν.

Ο κ. Μυτιληναίος είναι Πρόεδρος και Διευθύνων Σύμβουλος της ΜΥΤΙΛΗΝΑΙΟΣ Α.Ε. Όμιλος Επιχειρήσεων, ενός από τους κορυφαίους Βιομηχανικούς Ομίλους στην Ελλάδα.
Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1954. Είναι απόφοιτος του Οικονομικού Τμήματος της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, ενώ κατέχει και μεταπτυχιακό τίτλο στα Οικονομικά από το London School of Economics. Το 1978 ανέλαβε την οικογενειακή επιχείρηση, η οποία με έτος ίδρυσης το 1908 εκπροσωπούσε κατασκευαστές προϊόντων μετάλλου και χάλυβα.
Το 1990 ίδρυσε τον Όμιλο ΜΥΤΙΛΗΝΑΙΟΣ ο οποίος σήμερα αποτελεί τον μεγαλύτερο ιδιωτικό Όμιλο στον τομέα της Ενέργειας και του Φυσικού Αερίου, της Μεταλλουργίας και των Μεταλλείων, αλλά και των Έργων EPC, με κύκλο εργασιών που ξεπερνάει τα 1,5 δισεκατομμύρια δολάρια και περισσότερους από 2.700 εργαζόμενους.
Το 1998 ο Όμιλος ΜΥΤΙΛΗΝΑΙΟΣ απέκτησε το πλειοψηφικό πακέτο μετοχών της κατασκευαστικής εταιρείας ΜΕΤΚΑ Α.Ε. και την μετέτρεψε σε έναν διεθνώς καταξιωμένο ανάδοχο έργων EPC και σε έναν όμιλο βιομηχανικής παραγωγής, με ένα δυναμικό χαρτοφυλάκιο έργων EPC σε Ευρώπη, Μέση Ανατολή και Αφρική.
Έξι χρόνια αργότερα, το 2005, ο Όμιλος απέκτησε την Αλουμίνιον της Ελλάδας, τον μεγαλύτερο καθετοποιημένο παραγωγό αλουμίνας και αλουμινίου στην Ευρώπη.
Στις αρχές της προηγούμενης δεκαετίας, ο Όμιλος Μυτιληναίος εισήλθε στον τομέα της Ενέργειας και, σε λιγότερο από μια δεκαετία, έχει εξελιχθεί στον δεύτερο μεγαλύτερο παραγωγό ηλεκτρικής ενέργειας στην Ελλάδα με ναυαρχίδα την Protergia, η οποία, από το 2014, δραστηριοποιείται δυναμικά και στην λιανική αγορά προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας.
Τέλος, το 2010, ο Όμιλος ένωσε τις δυνάμεις του με τη MOTOR OIL, μία από τις κορυφαίες ελληνικές εταιρείες διύλισης πετρελαίου. Από κοινού ίδρυσαν την M&M Gas Α.Ε., εταιρεία που δραστηριοποιείται στην προμήθεια και εμπορία φυσικού αερίου και έθεσε τις βάσεις για την απελευθέρωση της εγχώριας αγοράς φυσικού αερίου.

English version

Mr. Mytilineos is the Chairman and Managing Director of MYTILINEOS HOLDINGS S.A., one of Greece’s leading Industrial Groups.
Born in Athens in 1954, Mr. Mytilineos holds both a BSc in Economics from the University of Athens, and a MSc in Economics from the London School of Economics.
In 1978 he took over the family business, which was founded in 1908 and represented metal and steel product manufacturers. In 1990 he established MYTILINEOS Holdings Group, which is today the leading private group in Power and Gas, Metallurgy and Mining, and EPC Projects, with a turnover over 1,5 billion USD and more than 2.700 employees.
In 1998, MYTILINEOS Holdings acquired the majority shareholding of the metal construction company METKA S.A, and turned it to an internationally established EPC Contractor and industrial manufacturing group, with dynamic EPC portfolio in Europe, Middle East and Africa. Six years later, in 2005, the Group acquired Aluminium of Greece, the largest fully vertically integrated producer of alumina and aluminium in Europe.
In the beginning of the century, MYTILINEOS Holdings entered the Energy sector, and in less than a decade has become the 2nd largest power producer in Greece, following the Public Power Corporation, with Protergia as the Group’s flagship company which, since 2014, is dynamically active in the retail energy market.
In 2010, the Group joined forces with MOTOR OIL, one of the leading Greek petroleum refining Companies. Together they established M&M Gas S.A., a company that engages in the supply and trading of natural gas and has paved the way for the liberalization of the domestic natural gas market.

Oι 100 Κηπουροί της ΕΡΤ και ένα ζευγάρι παπούτσια 50.000!

Διάβασα ότι η τρίτη αξιολόγηση από τους «σκληρούς» δανειστές μας περιλαμβάνει και τον «απογαλακτισμό των δημόσιων επιχειρήσεων από την εκάστοτε κυβέρνηση και τον εκάστοτε αρμόδιο ή αρμόδιους υπουργούς , αφού οι εταιρείες, οι διοικήσεις τους, οι αποφάσεις τους, η υλοποίηση των business plan αλλά και η στρατηγική τοποθέτηση στην αγορά, όπως και η ευρύτερη στελέχωσή τους θα παρακολουθούνται από το «υπερταμείο» στο οποίο έχουν τοποθετηθεί και ξένοι παρατηρητές από τους πιστωτές που επιπλέον διαθέτουν βέτο.

Αυτό σημαίνει, όπως διάβασα, ότι δεν θα μπορεί ο εκάστοτε υπουργός ή η εκάστοτε κυβέρνηση να τις χρησιμοποιεί για ίδιον πολιτικό όφελος, όπως η τακτοποίηση ημετέρων στη διοίκησή τους, αλλά και οι πελατειακές προσλήψεις γενικώς.

Απίστευτη σπατάλη στο δημόσιο τομέα σα να είναι … πλατανόφυλλα…

 

Του Δημήτρη Στεργίου

 

Ένας ζεύγος παπουτσιών που εξήχθη στις ΗΠΑ μέσω ΟΠΕ κόστισε 50.000 δραχμές και δεκάδες άλλα εξοργιστικά ντοκουμέντα λεηλασίας της Ελλάδος. Μπορεί, μπορεί και παραμπορεί. Στην Ελλάδα, τη χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας ζούμε και, όπως γνωρίζουν και οι πέτρες, τέτοιες αποφάσεις ή μεταρρυθμίσεις έρχονται σε «αντιπαράθεση με την παραδοσιακή κουλτούρα, η οποία δεν θέλει ανοιχτούς ορίζοντες, φοβάται το καινούργιο, θέλει το κεκτημένο και την προστασία του κράτους, και της μεταρρυθμιστικής κουλτούρας, η οποία είναι οι κοινωνικές δυνάμεις που έχουν αποδεχτεί ότι ο τόπος πρέπει να αλλάξει», όπως είχε επισημάνει κατά την παρουσίαση του βιβλίου μου «Η μεγάλη φούσκα της οικονομίας 1981-2001» στην Στοά του Βιβλίου το 2002 ο Γεράσιμος Αρσένης. Έτσι, λέξεις, όπως «αξιολόγηση», «παραγωγικότητα», «ανταγωνιστικότητα», «βαθμολογία», «διαγωγή», «αριστεία» και άλλες δεν είναι μόνο λυσσαλέα ξορκισμένες από την αθάνατη παραδοσιακή κουλτούρα, αλλά λοιδορούν και όλες τις ελληνικές κυβερνήσεις, προμνημονιακές και μνημονιακές, για το εκάστοτε «στρίβειν» δια της «δημιουργικής ασάφειας», η «δημιουργικής ακινησίας» ή «δημιουργικής αναβολής» ή «δημιουργικής εμπλοκής» με την Ευρωπαϊκής Ένωση παλιότερα και τους δανειστές μας μετά το 2010.

Ο πίνακας της ντροπής και της οργής και επί Μνημονίων

Τα λέμε όλα αυτά, διότι για τον «απογαλακτισμό» ή τον «οργανωτικό εκσυγχρονισμό» των δημόσιων επιχειρήσεων έχουν ανακοινωθεί με βαρύγδουπο τρόπο και με νόμους πολλές φορές στον παρελθόν, αλλά στο τέλος κυριαρχούσε η παραδοσιακή κουλτούρα, η οποία λοιδορώντας έριχνε όλα αυτά στον κάλαθον των αχρήστων ή ανικάνων κυβερνήσεων και αρμόδιων υπουργών.

Αναφέρω μόνο τούτο το πρόσφατο ευτράπελο της πολυετούς φαιδρής ιστορίας των «ελέγχου» τάχα των επιχορηγούμενων από τους φορολογούμενος δημόσιων οργανισμών. Στα μέσα Οκτωβρίου του 2016, δηλαδή επί του Μνημονίου που θα «έσκιζε» ο κ. Τσίπρας, όπως υποσχόταν προεκλογικά, με νέα του εγκύκλιο το υπουργείο Εσωτερικών, Δημόσιας Διοίκησης και Αποκέντρωσης (ουφ!) υπενθύμιζε ότι όσοι φορείς του Δημοσίου επιχορηγούνται από το Κράτος πρέπει να καταθέσουν τα απολογιστικά τους στοιχεία δαπανών έως την 31η Οκτωβρίου 2016, ειδάλλως, «… η μη δημοσίευση των απολογιστικών στοιχείων δαπανών έως την καταληκτική ημερομηνία έχει ως συνέπεια τον αποκλεισμό του υπόχρεου φορέα από κάθε επιχορήγηση στο μέλλον», όπως χαρακτηριστικά επισημαινόταν στην ίδια εγκύκλιο. Αλλά, ματαίως. Διότι, 22 χρόνια από τότε που ψηφίστηκε ο Νόμος 2271/1994 για το ίδιο σχεδόν θέμα και είκοσι χρόνια από τότε που ψηφίστηκε ο Νόμο 2414/96 για τον «οργανωτικό εκσυγχρονισμό», τάχα, των αμέτρητων δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών που επιχορηγούνται από το κράτος, δηλαδή για το … ίδιο θέμα, έχουν σταλεί κι άλλες, πολλές, τέτοιες «παρακλητικές» εγκύκλιοι και έχουν ψηφιστεί κι άλλοι, ίδιοι, νόμοι, οι οποίοι μάλιστα είχαν προκαλέσει και κομματικές αναταράξεις, φαιδρά και ευτράπελα.

Τον Ιανουάριο του 1998, μετά το «γράψιμο» των δύο παραπάνω Νόμων «στα παλιά τα παπούτσια» των κυβερνήσεων και των αρμόδιων υπουργών», επιχειρήθηκε από την τότε κυβέρνηση του κ. Κώστα Σημίτη αλλαγή γενικών κανονισμών προσωπικού στις ζημιογόνες δημόσιες επιχειρήσεις, η οποία προκάλεσε αναταράξεις και μείζονα εσωκομματική κρίση στη Νέα Δημοκρατία. Ο τότε πρόεδρος του κόμματος Κώστας Καραμανλής αποφάσισε να διαγράψει τρία επιφανή στελέχη της παράταξης, τους Γιώργο Σουφλιά, Στέφανο Μάνο και Βασίλη Κοντογιαννόπουλο, διότι οι τρεις και ο πρώην πρωθυπουργός Κωνσταντίνος Μητσοτάκης είχαν απουσιάσει από την ψηφοφορία επί μιας ρύθμισης, την οποία είχε φέρει στη Βουλή ο τότε υπουργός Εθνικής Οικονομίας Γιάννος Παπαντωνίου και η οποία προέβλεπε την αλλαγή των γενικών κανονισμών προσωπικού στις ζημιογόνες δημόσιες επιχειρήσεις, είτε ύστερα από διαπραγματεύσεις μεταξύ των διοικήσεων είτε με νόμο, εάν εντός έξι μηνών οι διαπραγματεύσεις δεν κατέληγαν σε αποτέλεσμα. Δηλαδή, ζητούνταν να ψηφισθεί νέος Νόμος, ενώ υπήρχε ο … ανεφάρμοστος Νόμος 2271/1994!

Ο τότε πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας και αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης Κώστας Καραμανλής είχε χαρακτηρίσει τη διάταξη ανούσια και κενή περιεχομένου, επειδή με νόμο προανήγγελλε νόμο και προχώρησε στη διαγραφή των τριών στελεχών που είχαν εκφρασθεί υπέρ της ρύθμισης και κατά την ημέρα της ψηφοφορίας απουσίασαν και κατέθεσε στη Βουλή πρόταση για άμεση εφαρμογή, με τα ακόλουθα κυριότερα σημεία: Ταχεία διαδικασία αποκρατικοποίησης, κατάργηση των μονοπωλιακών προνομίων και άνοιγμα στον ανταγωνισμό, αξιοκρατική επιλογή των διοικήσεων με τις διαδικασίες του Νόμου 2414/96, «τον οποίο η ίδια κυβέρνηση ψήφισε και τον οποίο η ίδια έκτοτε παραβιάζει κατάφωρα», τόνισε ο Κώστας Καραμανλής, υποχρεωτική δημοσίευση ισολογισμών, που πιστοποιούνται από αξιόπιστους ελεγκτικούς φορείς έως τις 30 Ιουνίου του 1998, τριετή επιχειρησιακά προγράμματα μείωσης των ελλειμμάτων, Κανονισμός προμηθειών, που να εξασφαλίζουν τη διαφάνεια, οριστική κατάρτιση των γενικών κανονισμών προσωπικού με τη σύμφωνη γνώμη των δύο μερών (επιχείρηση – εργαζόμενοι) και του αρμόδιου υπουργού. Δηλαδή, οι κυβερνήσεις και τα κόμματα αγνοούσαν νόμους που είχαν ψηφίσει κι έφερναν νέους νόμους που ήταν οι … παλιοί! Κι όλα αυτά γίνονταν σε μια περίοδο κατά την οποία η Τράπεζα της Ελλάδος στις ετήσιες εκθέσεις συνεχώς επεσήμαινε ότι ενώ απειράριθμες δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμοί επιχορηγούνται από τον κρατικό προϋπολογισμό δεν ελέγχονται από το Δημόσιο Λογιστικό

Μετά τις προτάσεις που κατέθεσε στις 18 Ιανουαρίου 1998, ο τότε πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας Κώστας Καραμανλής και που όλες σχεδόν περιλαμβάνονταν σε … προηγούμενους νόμους, ο τότε υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Γιάννος Παπαντωνίου σε σχετικές δηλώσεις του υπογράμμισε ότι «οι προτάσεις της Νέας Δημοκρατίας είναι άνευ ουσιαστικής σημασίας, καθότι ήδη όλα αυτά εφαρμόζονται δια των υφισταμένων νόμων»!

Όμως η αλήθεια ήταν ότι δεν είχαν εφαρμοστεί σχεδόν ποτέ οι Νόμοι αυτοί, όπως και η παραπάνω ρύθμιση που προκάλεσε εσωκομματικές αναταράξεις. Διότι, παρά τη νέα επιταγή του νέου Νόμου, οι γενικοί κανονισμοί δεν … άλλαξαν και οι δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμοί συνέχισαν να βουλιάζουν στα χρέη τους, καθώς διοικήσεις και εποπτεύοντες υπουργοί συνέχισαν τη σπατάλη, εγκρίνοντας δαπάνες για αυξήσεις μεγαλύτερες της εισοδηματικής πολιτικής, για επιδόματα, πλασματικές υπερωρίες και άλλες έκτακτες αμοιβές, που αύξαιναν τις συνολικές αποδοχές τους κατά 30%, 40% και 50%!

Ένα περίπου μήνα αργότερα, τον Φεβρουάριο του 1998, διαπιστώθηκε ότι μάς κορόιδευαν κιόλας για το ίδιο θέμα. Ανακοινώθηκε ότι το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους θα πραγματοποιήσει «εξονυχιστικούς», τάχα, ελέγχους σε επιχορηγούμενους δημόσιους φορείς για να διαπιστωθεί κατά πόσον έχουν κάνει προσλήψεις και έχουν δικαιολογήσει τις δαπάνες τους, ενώ οι έλεγχοι προβλέπονταν από τους δύο Νόμους που αναφέρθηκαν κι από έναν άλλο, στη συνέχεια, το Νόμο 2469/1997! Προφανώς, να … αγνοούσε το υπουργείο Οικονομικών ότι υπήρχε … τέτοιος Νόμος!

Λίγους μήνες αργότερα, τον Απρίλιο του 1998, ανακοινώθηκε ότι στελέχη του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) θα συντάξουν ειδική έκθεση για την εξυγίανση και την ιδιωτικοποίηση δημόσιων επιχειρήσεων, αλλά η ελληνική οικονομία και οι ελληνικές κυβερνήσεις είχαν τους δικούς τους «νόμους» και τη δική τους νομοτέλεια: κατασπατάληση δανειακών κεφαλαίων, προγράμματα «εξυγίανσης» εκατοντάδων δισ. δραχμών για κοροϊδία, Οργανισμός Ανασυγκρότησης Επιχειρήσεων με κόστος τρισ. δραχμών για «πλάκα»!

Και κάτι άλλο ακόμα πιο προκλητικό: Στην παραπάνω έκθεσή της η Τράπεζα της Ελλάδος επεσήμαινε ότι αν εφαρμοζόταν ο Νόμος 2414/1996 «για τον «οργανωτικό και διοικητικό εκσυγχρονισμό» των δημόσιων αυτών επιχειρήσεων θα μειωνόταν δραστικά το δημόσιο έλλειμμα και, φυσικά, το χρέος. Αμ δε! Ίνα πληρωθεί ξανά το υπό του Εμμανουήλ Ροίδη ρηθέν: «Εις νόμος απαιτείται εις αυτήν την χώραν, ο οποίος να επιτάσσει την εφαρμογήν όλων των υπολοίπων»…

Όλα αυτά τα φαιδρά και ευτράπελα συνεχίσθηκαν και συνεχίζονται και κατά την περίοδο των σκληρών και ατέλειωτων Μνημονίων. Κι έτσι, το πολιτικό και οικονομικό δράμα της χώρας από τη συνέχιση της ίδιας τακτικής στο θέμα της διαχείρισης και συντήρησης πάμπολλων και πολυπληθών δημόσιων φορέων και υπηρεσιών συνεχίζεται. Σύμφωνα με στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών, το 2015 βρέθηκαν εκτός στόχων 31 από τους 55 φορείς της γενικής κυβέρνησης, με προϋπολογισμό άνω των 10 εκατ. ευρώ. Πρόκειται για ένα διαρκές οικονομικό έγκλημα όλων των κυβερνήσεων, οι οποίες, παρά τη συνεχή απειλή χρεοκοπίας και την ένταξη τελικά της χώρας μας σε τρία έως τώρα Μνημόνια, μετά το 2010, θεωρούσαν ως φέουδο τις δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμούς ή κρατικοποιούσαν ιδιωτικές επιχειρήσεις για να τις παραδίδουν στη συνέχεια στο δικό τους «Στρατό Κατοχής» που αποτελούνταν από κομματικά στελέχη τους, ενώ υποκριτικά προωθούσαν τάχα θεσμικά μέτρα για … εξυγίανσή τους, που δεν εφαρμόσθηκαν ποτέ…

Κι άλλα εξοργιστικά ντοκουμέντα «στρίβειν» για τη μη εφαρμογή μεταρρυθμιστικών νόμων!

Διαβάστε μερικά ακόμα εξοργιστικά ντοκουμέντα:

  1. Ο Κώστας Σημίτης (πρωθυπουργός από το 1996 έως το 2004) προσπάθησε, εξαιτίας των πιέσεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Μάαστριχτ και του εθνικού στόχου ένταξης της χώρας μας στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση (Ζώνη Ευρώ) το 2000, να προωθήσει μερικές διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις στο χώρο των δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών, αλλά στα … χαρτιά!. Απλώς υπενθυμίζουμε ξανά το Νόμο 2469/97 με τον οποίο δημιουργούνταν ένα πλαίσιο εξορθολογισμού και ελέγχου δημόσιων δαπανών και ιδιαίτερα των δαπανών των πολυπληθών δημόσιων φορέων, οι οποίοι χρηματοδοτούνταν μεν από τον κρατικό προϋπολογισμό, δεν ήταν όμως υποχρεωμένοι να ακολουθούν το Δημόσιο Λογιστικό! Πλήρης, λοιπόν, ασυδοσία! Τελικά, όπως ήδη αναφέρθηκε δεν είχε συνέχεια ούτε ο νόμος αυτός…
  2. 2. Σχεδόν επτά χρόνια αργότερα, τον Δεκέμβριο του 2005, ο τότε υπουργός Οικονομίας και Οικονομικών της κυβέρνησης Καραμανλή Γιώργος Αλογοσκούφης έφερε προς ψήφιση στη Βουλή ένα νομοσχέδιο για τις δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμούς , το οποίο περιείχε σχεδόν αυτούσια την ανενεργή ρύθμιση Παπαντωνίου του 1998. Ψηφίστηκε από τη Ν. Δ. (που προφανώς δεν θυμόταν τι έλεγε το 1998) και καταψηφίστηκε από το ΠΑΣΟΚ (που προφανώς δεν θυμόταν τι είχε ψηφίσει επτά χρόνια νωρίτερα). Τη ρύθμιση ψήφισε και ο Στέφανος Μάνος, ο οποίος προφητικά είχε πει ότι θα είναι μεταρρύθμιση, εάν εφαρμοστεί. Φυσικά, δεν εφαρμόστηκε ποτέ. Η ρύθμιση είχε ως εξής:

«Οι αλλαγές του προηγούμενου εδαφίου, με τη σύναψη συλλογικών συμβάσεων κατά τη διαγραφόμενη σ’ αυτό διαδικασία, πρέπει, ως προς Δημόσιες Επιχειρήσεις και Οργανισμούς που εμφανίζουν αρνητικά οικονομικά αποτελέσματα ή βρίσκονται στη φάση εξυγίανσης, να ολοκληρωθούν εντός αποκλειστικής προθεσμίας έξι (6) μηνών από τη δημοσίευση του παρόντος νόμου στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Η ως άνω διαδικασία ακολουθείται και για τους Κανονισμούς Εργασίας της παρ. 2 του άρθρου 4 του N. 2271/1994 και ολοκληρώνεται εντός αποκλειστικής προθεσμίας δύο (2) μηνών από τη δημοσίευση του παρόντος νόμου στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως. Αν, για οποιονδήποτε λόγο, οι παραπάνω προθεσμίες παρέλθουν άπρακτες, οι ως άνω αλλαγές γίνονται με το νόμο».

  1. Το τέλος Δεκεμβρίου του 1996, το μοιραίον για το Νόμο 1414/97 δεν απεφεύχθη, όπως είχαμε προβλέψει. Με Προεδρικό Διάταγμα, παρατάθηκε, τελικά, η εφαρμογή του … για ένα εξάμηνο! Τότε, είχε ανακοινωθεί ότι αναβλήθηκε για το 1997 η προσαρμογή των καταστατικών ορισμένων δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών στις διατάξεις του σημαντικού Νόμου 2414/96. Δηλαδή, ψηφίζονταν νόμοι από τους ίδιους που δεν τους εφάρμοζαν ή ανέβαλλαν την εφαρμογή τους με … Προεδρικό Διάταγμα, όπως ήδη αναφέρθηκε!!!
  2. Τον Φεβρουάριο του 1998, διαβάσαμε ότι η τότε κυβέρνηση ασκούσε τάχα ισχυρή πίεση προς τις διοικήσεις των κυριότερων δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών να εκπονήσουν και να υποβάλουν το γρηγορότερο τα επιχειρησιακά τους σχέδια, ενώ έπρεπε να είχε απολύσει τις διοικήσεις των ζημιογόνων δημόσιων επιχειρήσεων, οι οποίες δεν μπόρεσαν, σε διάστημα … 19 μηνών από τη δημοσίευση του Νόμου 2414/96, να καταρτίσουν και να υποβάλουν τα επιχειρησιακά αυτά σχέδια. Αλλά, κόρακας βγάζει μάτι κόρακα; Αφού οι διοικήσεις των επιχειρήσεων αυτών ήταν διορισμένες και προέρχονταν από τον κατάλογο των κομματικών φίλων… Σημειώνεται ότι τα σχέδια αυτά προβλέπονταν από το άρθρο 3, παρ. 1β του παραπάνω νόμου, ήταν τριετή ή πενταετή και εξειδίκευαν τους στόχους των στρατηγικών σχεδίων και τις μεθόδους πραγματοποίησής τους για κάθε έτος. Επρόκειτο προφανώς παράλειψη εφαρμογής νόμου, που είναι ποινικό αδίκημα. Πάρε αυγό και κούρευτο …
  3. Στις 11 Φεβρουαρίου του 1998, ο τότε πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης σε ομιλία του στην πανελλήνια συνδιάσκεψη του ΠΑΣΟΚ έδωσε τάχα αυστηρές εντολές στους αρμόδιους υπουργούς και κομματικά στελέχη για την «εξυγίανση» ή το κλείσιμο προβληματικών επιχειρήσεων και δημόσιων οργανισμών με την υλοποίηση, επιτέλους, των Νόμων 2414/96 και 2469/97.Τότε, οι εντολές αυτές χαρακτηρίσθηκαν ως «μαχαίρι στο κόκαλο» και ως μέτρα που θα «αναποδογύριζαν» ολόκληρο το δημόσιο τομέα, αφού θα καλούνταν να πληρώσουν «μαζεμένα» όλοι αυτοί που νόμιζαν ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι είναι ο ένας μήνας που τρέφεται από τους υπόλοιπους ένδεκα. Είδατε εσείς να «μπήκε μαχαίρι στο κόκαλο»! Όχι βέβαια! Γίνονται τέτοια πράματα στην τελευταία χώρα του υπαρκτού σοσιαλισμού…
  4. Και ο «πόλεμος» μεταξύ «κρατιστών» και «νεοφιλελεύθερων» για το μέγεθος του ελληνικού δημόσιου τομέα συνεχίζεται επί δεκαετίες με έναν προκλητικό αλληθωρισμό προς την πραγματικότητα, που είναι η αναποτελεσματικότητα και η χαμηλή ποιότητα της προσφοράς υπηρεσιών προς τον πολίτη. Στις αρχές Ιουνίου του 2016, το υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης κυκλοφόρησε μιαν «αριστερή» έκδοση, η οποία, όπως επισημαινόταν, είχε ως στόχο «την κατάρριψη των μύθων και την αποκατάσταση της αλήθειας», με την παράθεση στοιχείων, για τα «πραγματικά μεγέθη» του ελληνικού δημόσιου τομέα, αναφερόμενος ευθέως σε ανάλογη μελέτη, η οποία δημοσιεύθηκε στο εβδομαδιαίο Δελτίο του Συνδέσμου Ελληνικών Βιομηχανιών (ΣΕΒ) στις 5 Μαϊου 2016. Στη μελέτη αυτή, ο ΣΕΒ χαρακτήριζε τον ελληνικό δημόσιο τομέα ως «υπερτροφικό» και το υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης τη διαπίστωση αυτή ως «νεοφιλελεύθερη», σημειώνοντας ότι «κάνει επιλεκτική χρήση ανόμοιων και μη συγκρίσιμων μεταξύ τους στοιχείων, αλλά και παραποιεί δεδομένα και πηγές». Και επισημαίνονται όλα αυτά στην έκθεση του υπουργείου Διοικητικής Μεταρρύθμισης, ενώ αναφέρει, μεταξύ άλλων, ότι «βασίζεται σε δημοσιευμένα στοιχεία της Eurostat για τη μισθολογική δαπάνη το 2015», ότι «ο τρόπος υπολογισμού ανά χώρα διαφέρει και μπορεί να βασίζεται σε αναλογιστικές μελέτες ή σε πιο απλές μεθόδους που δεν υπάρχουν στην Ελλάδα»! Κι έτσι, το αριστερό υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης ισχυρίζεται ότι δεν είναι μεγάλο το μέγεθος του ελληνικού δημόσιου τομέα, ενώ ο «νεοφιλελεύθερος» ΣΕΒ ότι είναι «υπερτροφικός».

Αλλά, αυτή η διαμάχη σε «ανεμομύλους» δεν είναι σημερινή. Θυμήθηκα ότι πριν από 22 χρόνια ο ελληνικός δημόσιος τομέας εμφανιζόταν να κατέχει τη δεύτερη θέση στον παγκόσμιο πίνακα με βάση τις δαπάνες ως ποσοστό του ΑΕΠ, που είναι ένας αξιόπιστος τρόπος μέτρησης του μεγέθους του δημόσιου τομέα. Τότε, από πίνακα που είχε δημοσιευθεί στο Οικονομικό Δελτίο της Τράπεζας Πίστεως, της σημερινής AlphaBank (το 1995) , ο δημόσιος τομέας στην Ελλάδα αντιπροσώπευε το 58,2 % του ΑΕΠ, με πρώτη τη Σουηδία (68,8% του ΑΕΠ), έναντι μέσου παγκόσμιου 47% του ΑΕΠ. Είναι αξιοσημείωτο ότι από τον πίνακα αυτό καταδεικνυόταν ότι η Ελλάδα και το 1870 είχε το μεγαλύτερο μέγεθος δημόσιου τομέα (14,8% του ΑΕΠ), έναντι μέσου παγκόσμιου (τότε) όρου 8,3%. Το παγκόσμιο αυτό ρεκόρ η χώρα μας το «έχασε» λίγο μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, γύρω στο 1920, (25,2% του ΑΕΠ), έναντι 27,6% του ΑΕΠ της Γαλλίας, λίγο πριν από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, το 1937, με 26% του ΑΕΠ, έναντι 42,4% του ΑΕΠ της Γερμανίας, μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, το 1960, με 26,2%, έναντι 35,7% του ΑΕΠ της Αυστρίας, το 1980 με 39,8% του ΑΕΠ έναντι της πρώτης Σουηδίας 60,1% του ΑΕΠ και το 1990 με 54,6% του ΑΕΠ, έναντι της πρώτης Σουηδίας με 59,1% του ΑΕΠ.

Υπενθυμίζεται ότι τον Απρίλιο του 1998, από στοιχεία της βρετανικής Στατιστικής Υπηρεσίας προέκυπτε ότι η Ελλάδα είναι «πρωταθλήτρια» σε απεργίες στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης. Τότε, διαπιστωνόταν από τα στοιχεία αυτά ότι το 1996 ο συνολικός αριθμός απεργιών (ανά 1.000 εργαζομένους) ανερχόταν στη χώρα μας σε 364, έναντι … 59, κατά μέσον όρο, στην Ευρωπαϊκή Ένωση και 54 στον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης. Και τα στοιχεία αυτά αφορούσαν το 1996, όταν το ελληνικό (δημοσιοϋπαλληλικό κυρίως ) συνδικαλιστικό κίνημα βρισκόταν σε … κρίση. Αντιλαμβάνεσθε το ρεκόρ απεργιών παγκοσμίως κατά την περίοδο διακυβέρνησης της χώρας από τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη…

Σημειώνεται ότι σε συνέντευξή του στο ραδιοσταθμό «Αlpha 98,9», στις 6 Αυγούστου 2012, ο τότε κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΣΥΡΙΖΑ και σήμερα ευρωβουλευτής του Δ. Παπαδημούλης είπε για τις προωθούμενες ιδιωτικοποιήσεις : “Είμαστε αντίθετοι με το γενικό πωλητήριο, διότι ο δημόσιος- κρατικός τομέας στην Ελλάδα είναι ήδη ο μικρότερος στην ευρωζώνη , δεν έχουμε μεγάλο δημόσιο τομέα…».

Ο κόσμος το’ χει τούμπανο και ο Παπαδημούλης κρυφό καμάρι…

  1. Και το πολιτικό και οικονομικό δράματα της χώρας μας συνεχίζεται με διεθνή διασυρμό, με διεθνείς οικονομικούς ελέγχους, με Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, με Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, με Eurostat να πιέζουν και να απειλούν. Δώδεκα χρόνια μετά τη ρύθμιση Παπαντωνίου και πέντε μετά τη διάταξη Αλογοσκούφη, η μνημονιακή κυβέρνηση του Γιώργου Παπανδρέου προχώρησε το 2010 στην αλλαγή των κανονισμών προσωπικού των δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών στα … «χαρτιά» και πάλι….

Ιδού πώς γινόταν και γίνεται η απίστευτη σπατάλη στο χώρο των δημόσιων επιχειρήσεων

Αλλά, όλα δικαιολογούνται σε αυτή τη χώρα των βολεμένων και της εγκληματικής σπατάλης εθνικών πόρων για κομματικούς λόγους και σκοπιμότητες. Από το αρχείο μου (βιβλίο μου «540 ιστορίες οικονομικής τρέλας, 1094-2013») παραθέτω δεκάδες περιπτώσεις σπατάλης εθνικών κεφαλαίων με στόχο την αρπαγή μόνο της εξουσίας:

  1. Κοινωνικοποιημένες επιχειρήσεις λειτουργούσαν … παράνομα! Τον Ιούλιο του 1986, σε μια μεγάλη έρευνά μου στον «Οικονομικό Ταχυδρόμο» (24 Ιουλίου 1986) τόνιζα ως εισαγωγή τα εξής: «Δεν μας σώζει τίποτε. Δεν πρόκειται να σώσουν την ελληνική οικονομία ούτε τα γνωστά μέτρα λιτότητας και ούτε άλλα ενδεχομένως πιο σκληρά που αναγκαστικά θα ληφθούν, αν οι αρμόδιοι θα εξακολουθήσουν σε μια περίοδο οικονομικής κρίσης να σπαταλάνε τα εθνικά κεφάλαια για προκλητικές σκοπιμότητες ή να κλείνουν τα μάτια τους μπροστά σε αδίστακτες παραβάσεις διατάξεων της ελληνικής νομοθεσίας περί ανωνύμων εταιρειών…». Τότε, από την ανάλυση ισολογισμών κοινωνικοποιημένων ή προβληματικών επιχειρήσεων (ΛΑΡΚΟ, ΠΥΡΚΑΛ, Ελληνικά Ναυπηγεία, «Ηρακλής», «Μιχαηλίδης, ΕΡΤ) και από τις σημειώσεις των ορκωτών λογιστών προέκυπτε ότι όλες αυτές οι αντίστοιχες οικονομικές καταστάσεις χαρακτηρίζονταν για ανακρίβειες και παράνομες εγγραφές! Δηλαδή διαπιστωνόταν ότι καταβαλλόταν προσπάθεια για ωραιοποίηση των ισολογισμών (συρρίκνωση κυρίως των ζημιών) με ενίσχυση των εσόδων με … ανείσπρακτα ή προβλεπόμενα για είσπραξη ποσά ή με την αποφυγή επιβάρυνσης των αποτελεσμάτων με διάφορα άλλα ποσά ή αποσβέσεις κατά παράβαση βασικών λογιστικών αρχών! Τότε, πολλές από τις κοινωνικοποιημένες ή προβληματικές (κρατικές) επιχειρήσεις λειτουργούσαν … παράνομα, αφού συνέτρεχε η περίπτωση ανάκλησης της άδειας λειτουργίας τους λόγω των υψηλών ζημιών. Κι όμως, μερικές από αυτές … λειτουργούν έτσι και σήμερα!
  2. Η «αυτοδιαχείριση» του Α. Παπανδρέου και οι σπατάλες: Πριν από 31 χρόνια, συνέβαιναν πράματα και θάματα σε μια από αυτές τις «κοινωνικοποιημένες» επιχειρήσεις, δηλαδή είχε και πλεονάζον προσωπικό και … υπερωρίες! Την περίοδο κατά την οποία επιζητούνταν μείωση του πλεονάζοντος προσωπικού στη ΛΑΡΚΟ, τότε, κατά την περίοδο 1.1.1984 – 31.7.1986, η εταιρεία πλήρωσε για υπερωρίες και υπερεργασίες … 215.606.333 δραχμές! Μόνο για τους πρώτους εννιά μήνες του 1986 πληρώθηκαν 89.967 ώρες πρόσθετης υπερωριακής εργασίας που αντιστοιχούσαν σε … 12.000 ημερομίσθια! Σημειώνεται ότι τότ η ΛΑΡΚΟ χρωστούσε στη ΔΕΗ 21.263.174.240 δραχμές! («Οικονομικός Ταχυδρόμος», 20 Νοεμβρίου 1986). Κι όμως, τότε, ο τότε πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ και πρωθυπουργός Ανδρέας Παπανδρέου σε ομιλία του στη γιορτή της Νεολαίας του ΠΑΣΟΚ («Βήμα» 21.9.1986) εμφανιζόταν ακόμα, παρά τις σπατάλες και τη σκληρή λιτότητα, υπέρμαχος της … «αυτοδιαχείρισης»: «Η Ελλάδα του 2000 οφείλει και πρέπει να είναι η Ελλάδα της Αυτοδιαχείρισης», τόνισε!
  3. Προκλητική σπατάλη σε περίοδο σκληρής λιτότητας: Πριν από 31 χρόνια , το 1986, βρισκόταν σε εξέλιξη ένα σκληρό πρόγραμμα λιτότητας για να πάρει η χώρα μας τη δεύτερη δόση του δανείου από την τότε ΕΟΚ και για να «εξυγιανθεί» η βαριά, όπως πάντοτε, άρρωστη ελληνική οικονομία. Κι ενώ θα περίμενε κανείς να γινόταν η ίδια λιτότητα και για το κράτος, η τότε κυβέρνηση έκανε τα ακριβώς αντίθετα. Ιδού μερικά παραδείγματα:
  • Σε έτος λιτότητας, δηλαδή καθήλωσης μισθών και ημερομισθίων, και με μηδενικό σχεδόν ρυθμό ανάπτυξης, ο κρατικός προϋπολογισμός πρόβλεπε για το 1986 αύξηση εσόδων κατά 32,5%!
  • Σε έτος λιτότητας και με συρρίκνωση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος, ο κρατικός προϋπολογισμός πρόβλεπε για το 1986 αύξηση των άμεσων φόρων κατά 53,4%
  • Σε έτος λιτότητας και με στόχο πληθωρισμού 16%, ο κρατικός προϋπολογισμός πρόβλεπε για το 1986 αύξηση δαπανών κατά 22,1%!
  • Σε περίοδο λιτότητας, ο τότε υπουργός Οικονομικών Δημήτρης Τσοβόλας με «περισσή εθνική υπερηφάνεια και λαϊκή ευαισθησία» ανακοίνωσε ότι κατά την περίοδο 1981 – 1988, η μέση ετήσια αύξηση των κοινωνικών δαπανών για την ενίσχυση του «κοινωνικού μισθού», με την επιχορήγηση των ελλειμμάτων του … ΙΚΑ κατά 137 δις. δραχμές, του … ΟΓΑ κατά 100 δις. δραχμές, των … συγκοινωνιακών φορέων κατά 36 δις. δραχμές, της διαχείρισης … λιπασμάτων κατά και … καπνού κατά 8 δις. δραχμές και άλλων πολλών, ήταν 34,7% %, δηλαδή πολλαπλάσια της αύξησης του τιμαρίθμου κατά την ίδια περίοδο!!!
  • Σε περίοδο λιτότητας και με γνωστό πρόβλημα της υπερχρέωσης της οικονομίας, προϋπολογίσθηκε να διατεθούν για τις προβληματικές επιχειρήσεις 30 δις. δραχμές που αργότερα ενισχύθηκαν με άλλα 18 δις. δραχμές!
  • Σε περίοδο λιτότητας και με γνωστό το πρόβλημα των πληθωριστικών ελλειμμάτων του Δημοσίου, πλακοστρώθηκαν όλα σχεδόν τα πεζοδρόμια και ανακατασκευάσθηκαν οι πλατείες μεγαλουπόλεων, κωμοπόλεων και χωριών!
  • Σε περίοδο λιτότητας και με γνωστή την προσπάθεια κάλυψης των ελλειμμάτων του Δημοσίου με χρήματα των καταθετών, οι προσλήψεις στο Δημόσιο με τους υπεράριθμους και αργόμισθους πήγαινε σύννεφο!
  • Σε περίοδο λιτότητας και με στόχο το σημαντικό περιορισμό της ρευστότητας και του πληθωρισμού (16%), η χρηματοδότηση των δημόσιων επιχειρήσεων παρουσίαζε το τέλος Μαρτίου του 1986 αύξηση κατά 20,3% και των δημόσιων οργανισμών κατά 56%!
  • Σε περίοδο λιτότητας και με γνωστό το πρόβλημα της χαμηλής παραγωγικότητας και ανταγωνιστικότητας της οικονομίας και του υψηλού κόστους ανά μονάδα προϊόντος, διατηρούνται οι υπερωρίες εκεί όπου υπήρχε … πλεονάζον προσωπικό και ωράριο κάτω των 40 ωρών!
  1. Απουσίαζαν μετ΄αποδοχών 1.000 υπάλληλοι της ΔΕΗ κάθε ημέρα! Πριν από 31χρόνια, το 1986, σε περίοδο λιτότητας και με εκρηκτικό το πρόβλημα της χαμηλής παραγωγικότητας και του επιπέδου παροχής υπηρεσιών από τις δημόσιες επιχειρήσεις, η ΔΕΗ λειτουργούσε σε άλλη χώρα. Τότε, διαπιστώθηκε ότι απουσίαζαν μετ΄ αποδοχών 1.000 περίπου υπάλληλοι κάθε ημέρα (οι δε 800 και πλέον συνδικαλιστές της χωρίς να εργάζονται να εισπράττουν τις «υπερωρίες» («Βήμα» 12.10.1986).
  2. Αναπτυξιακοί πόροι για τις … «κοινωνικοποιημένες αμαρτίες»: Πριν από 31 χρόνια, κυριαρχούσε μια «μαγική» εικόνα: Οι «κοινωνικές» δαπάνες του Προγράμματος Δημόσιων Επενδύσεων «βαπτίζονταν» … αναπτυξιακές! Από τον προϋπολογισμό του 1987, που είχε κατατεθεί στη Βουλή το Δεκέμβριο του 1986 προέκυπτε ότι το 35,5% των πόρων του Προγράμματος Δημόσιων Επενδύσεων, που είναι κατ΄ εξοχήν αναπτυξιακό, θα διετίθετο με τη μορφή … «κοινωνικών δαπανών» για κάλυψη ζημιών … προβληματικών επιχειρήσεων και άλλων δημόσιων οργανισμών! Σημειώνεται ότι τότε, το σύνολο σχεδόν των εσόδων του Προγράμματος Δημόσιων Επενδύσεων προερχόταν από κοινοτικούς πόρους (21,1%), από εσωτερικό δανεισμό (έντοκα γραμμάτια) κατά 27,5% και από εξωτερικό δανεισμό κατά … 58,8%!
  3. Απολύσεις για … κομματικούς λόγους σε δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμούς…Πριν από 31 χρόνια, διαπιστωνόταν, με αποφάσεις δικαστηρίων, ότι γίνονταν απολύσεις για πολιτικούς – κομματικούς λόγους! Από έρευνα του «Οικονομικού Ταχυδρόμου» (4 Δεκεμβρίου 1986) προέκυπταν τα εξής:
  • Με την υπ΄αριθμόν 886/1986 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών ακυρώθηκε απόλυση του προϊσταμένου του ηλεκτρολογικού κλάδου του εργοστασίου της ΛΑΡΚΟ στη Λάρυμνα ως «πολιτική: «Δεν δεχόταν να λειτουργεί στο πόστο του αρχιμηχανικού με βάση τις κομματικές επιλογές τοπικών κομματικών παραγόντων, αλλά με τεχνικοοικονομικά κριτήρια… Γι΄ αυτό, η καταγγελία της σύμβασης εργασίας έγινε όχι για υπηρεσιακούς αλλά για πολιτικούς λόγους…»
  • Με την υπ΄αριθμόν 2598/1986 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών ακυρώθηκε η απόλυση πρώην προέδρου του σωματείου «Τρίαινα» των Ελληνικών Ναυπηγείων ως «πολιτική»!
  • Με την υπ΄ αριθμόν 163/1986 (Τμήμα Β΄) απόφασή του ο Άρειος Πάγος έκρινε άκυρη την απόλυση υπαλλήλου του ΟΤΕ επειδή δεν ήταν «αρεστή στη διοίκηση η πολιτική του δραστηριότητα, η οποία όμως εκδηλωνόταν έξω από το χώρο της εργασίας χωρίς να θίγονται τα συμφέροντα της υπηρεσίας».
  • Με την υπ΄ αριθμόν 886/1986 απόφασή του το Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών έκρινε άκυρη την απόλυση στελέχους της ΛΑΡΚΟ. Το δικαστήριο έκρινε ότι ο απολυμένος «δεν δέχθηκε να κάνει εισηγήσεις για προαγωγές στελεχών με βάση τις κομματικές επιλογές των τοπικών οργανώσεων του κυβερνώντος κόμματος. Αντίθετα, πρότεινε την προαγωγή προσώπων από άλλους πολιτικούς χώρους, τις οποίες όμως αγνόησε ο διευθυντής της εταιρείας, που προώθησε όσους ανήκαν στο κυβερνητικό κόμμα».
  1. Η προκλητική εκδοχή της ιαχής «Νόμος είναι το δίκιο του … εργάτη»: Πριν από 28 χρόνια, στο περιοδικό «Αντί» (13 Ιανουαρίου 1989) δημοσιεύθηκε υπό τον τίτλο «Το συντεχνιακό σκάνδαλο της Ολυμπιακής» άρθρο του Ν. Μαυρομμάτη, το οποίο, όπως σχολιάζαμε τότε στον «Οικονομικό Ταχυδρόμο», παρουσίαζε «μια εκλεπτυσμένη εκδοχή του «νόμος είναι το δίκιο του εργάτη, το οποίο συνιστά δόγμα για όλους τους μαρξιστές – λενινιστές». Τότε, το «Αντί» στο άρθρο αυτό αποκάλυπτε, μεταξύ άλλων, τα εξής:
  • «Κορυφαίο δείγμα αυτής «ιδιοποιητικής τακτικής» ήταν η απόφαση της συντεχνίας των μελών της Ολυμπιακής Αεροπορίας να χρησιμοποιήσουν τα αεροσκάφη της εταιρείας για προσωπικές και συγγενικές μετακινήσεις κατά την περίοδο των εορτών (εφημερίδες 20 Δεκεμβρίου 1988. Όλοι όσοι δεν συνδέονται με πρώτο βαθμό συγγενείας με τα μέλη της συντεχνίας θα μπορούν να ελπίζουν μόνο σε κάποια θέση που θα έμεινε αζήτητη, πληρώνοντας φυσικά τα κανονικό εισιτήριο επαυξημένο κατά την πολλαπλή ταλαιπωρία αναμονής και εξασφάλισης θέσης. Σε αντίθεση με τους πληβείους, τα μέλη της συντεχνίας θα καταβάλουν μόνο 10% του ναύλου δεύτερης θέσης, απολαμβάνοντας όμως μεταχείριση επιβάτη πρώτης θέσης με τις απαραίτητες συναδελφικές σαμπάνιες κατά πτήση…»
  • «Πρόκειται για μιαν απροκάλυπτη μέχρι σήμερα απαλλοτρίωση δημόσιου πλούτου από μια συντεχνία που πληρώνεται για να τον διαχειρίζεται…»
  • «Παρά την προφανή αντισυνταγματικότητά τους, έχουν πλέον καθιερωθεί οι δωρεάν χρήσεις των υπηρεσιών και των περιουσιακών στοιχείων του οργανισμού όπου ανήκει η κάθε συντεχνία (δωρεάν τηλέφωνα, στον ΟΤΕ, δωρεάν ρεύμα στη ΔΕΗ, οικογενειακές εκδρομές με κρατικά αυτοκίνητα κλπ)… Όμως με την ενέργειά τους οι υπάλληλοι της Ολυμπιακής Αεροπορίας σηματοδοτούν μια νέα περίοδο μετεξέλιξης των συντεχνιών του δημόσιου τομέα ως συνεταιρισμών ιδιοκτησίας και αποκλειστικής χρήσης μέσων παραγωγής και υπηρεσιών που ανήκουν στο σύνολο της κοινωνίας…».
  • «Παράλληλα, με την επέκταση των προνομίων αυξήθηκε υπέρογκα και ο αριθμός των μελών της συντεχνίας, με αποτέλεσμα σήμερα η Ολυμπιακή Αεροπορία να πληρώνει διπλάσιο προσωπικό από την British Airways, η οποία έχει πολλαπλάσιο κύκλο εργασιών σε παγκόσμιο επίπεδο…»

Κι όμως, οι συντεχνίες αυτές ζουν και βασιλεύουν και με μνημόνια και χωρίς μνημόνια.

  1. Ζημιές 282,6 δις. δραχμών μόνο σε 11 δημόσιες επιχειρήσεις! Πριν από 28 χρόνια, τον Αύγουστο του 1989, διαπιστωνόταν από έρευνά μου («Οικονομικός Ταχυδρόμος», 10 Αυγούστου 1989) ότι οι συσσωρευμένες ζημιές μόνο 11 κρατικών επιχειρήσεων, δημόσιων προβληματικών εταιρειών και άλλων δημόσιων οργανισμών έφταναν το 1988 τα 282,6 δις. δραχμές. Από την ίδια έρευνα προέκυπτε ότι οι ζημιές αυτές εξανέμισαν μετοχικά κεφάλαια, αποθεματικά, υπεραξία ακινήτων και κρατικές επιχορηγήσεις 223,9 δις. δραχμών και είχαν και αρνητικά κεφάλαια 52,2 δις. δραχμών…
  2. «Ωκεανός» ελλειμμάτων στις δημόσιες επιχειρήσεις: Πριν από 28 χρόνια, τον Αύγουστο του 1989, διαπιστωνόταν από έρευνά μου («Οικονομικός Ταχυδρόμος», 17 Αυγούστου 1989) ότι στη Βουλή παρουσιάσθηκε μια γενική εικόνα της θλιβερής πραγματικότητας, η οποία μπορεί να συνοψιζόταν στις ακόλουθες διαπιστώσεις:
  • Το συνολικό χρέος των δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών (ΔΕΚΟ) υπολογιζόταν ότι θα έφθανε το 1988 στα 840 δις. δραχμές, έναντι μόλις 78,3 δις. δραχμών το 1980.
  • Οι συνολικές υποχρεώσεις των γεωργικών συνεταιρισμών (που δεν δημοσίευαν ποτέ ισολογισμούς και απολογισμούς!!!) υπολογιζόταν ότι θα έφθαναν το 1988 τα 360 δις. δραχμές, από τα οποία 160 δις. δραχμές είχαν γίνει ληξιπρόθεσμα και τα οποία ρυθμίσθηκαν με απόφαση της προηγούμενης κυβέρνησης (ΠΑΣΟΚ).
  • Το 1988 η Τράπεζα της Ελλάδος χορήγησε στο Δημόσιο το αστρονομικό ποσό των 2,3 τρις. δραχμών, έναντι 2 τρις. δραχμών το 1987.
  • Οι κρατικές τράπεζες είχαν μεταβληθεί σε δημόσιο θησαυροφυλάκιο για την άντληση πόρων με σκοπό τη χρηματοδότηση των τεράστιων ελλειμμάτων του Δημοσίου και των δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών, όχι βέβαια για επενδύσεις, αλλά για την εξόφληση προηγούμενων δανείων!
  • Τότε, τις ημέρες του Αυγούστου του 1989, δηλαδή, η Τράπεζα της Ελλάδος ενέκρινε τη χρηματοδότηση του ΙΚΑ με 125 δις. δραχμές από τα οποία 115 δις. δραχμές θα διετίθεντο για την εξόφληση υποχρεώσεων από τοκοχρεολύσια!
  • Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας επέτρεψε στον ΟΣΕ να προσφύγει στην τραπεζική αγορά για άμεση άντληση κεφαλαίων ποσού 9,2 δις. δραχμών για να εξοφλήσει … υποχρεώσεις του!
  • Η ΕΥΔΑΠ δανείσθηκε 13,5 δις. δραχμές για τον ίδιο λόγο.
  • Με Πράξη του υπουργικού συμβουλίου της κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ επετράπη στη ΔΕΗ να συνάψει μακροπρόθεσμο δάνειο 16 δις. δραχμών από το τραπεζικό σύστημα!
  • Το 1988, τα χρέη του περιβόητου ΟΑΕ και των 23 επιχειρήσεών του ανέρχονταν το 1988 στα 390 δις. δραχμές με άγνωστο τότε το ποσό για το 1989!
  • Ο τότε διευθύνων σύμβουλος της ΔΕΗ Θεμιστοκλής Ξανθόπουλος είπε στους δημοσιογράφος ότι η προηγούμενη κυβέρνηση (ΠΑΣΟΚ) είχε προβλέψει ότι το 1989 θα είχε πλεόνασμα 25 δις. δραχμών, ενώ θα κλείσει με ζημία 13 δις. δραχμών! Δηλαδή, σπαταλούσαν πολλά δισεκατομμύρια, σα να ήταν πλατανόφυλλα…
  1. Έλεγχος των κρατικών εγγυήσεων προς δημόσιες επιχειρήσεις από την ΕΕ, αλλά…: Πριν από 28 χρόνια, ο τότε υπουργός Οικονομικών Αντώνης Σαμαράς αποκάλυψε ότι οι καταπτώσεις εγγυήσεων του Δημοσίου για τη χρηματοδότηση δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών αποτελούν «ένα μείζον πρόβλημα». Την ίδια ημέρα η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, κατά ευτυχή σύμπτωση, τον διευκόλυνε για να το αντιμετωπίσει! Με απόφαση την οποία κοινοποίησε και στην ελληνική κυβέρνηση, ο τότε αρμόδιος επίτροπος Μπρίτταν , σε σχετική επιστολή του προειδοποιούσε ότι η Κοινότητα θα εξέταζε κρατικές εγγυήσεις υπό ορισμένες προϋποθέσεις που παρέθετε λεπτομερώς. Σιγά το πράμα! Οι κρατικές εγγυήσεις δίδονταν αφειδώς και οι καταπτώσεις εγγυήσεων, τις οποίες πλήρωναν οι Έλληνες φορολογούμενοι, πήγαιναν … «σύννεφο» …Και μετά φταίει η Ευρωπαϊκή Ένωση…
  2. Σπατάλη δις. δραχμών σε ζημιογόνες κρατικές επιχειρήσεις σα να ήταν … τάληρα! Πριν από 24 χρόνια, στις 5 Σεπτεμβρίου 1989, πραγματοποιήθηκε στη Βουλή συζήτηση για την κατάσταση της ελληνικής οικονομίας. Από τις ομιλίες των αρμόδιων υπουργών και άλλων ομιλητών προέκυψαν τα εξής:
  • Η Ολυμπιακή Αεροπορία χορήγησε 31.000 δωρεάν εισιτήρια μόνο στο πρώτο εξάμηνο του 1989, όταν βούλιαζε από τα χρέη!
  • Το ΙΚΑ προσέλαβε λίγους μήνες πριν από τις εκλογές 1.500 νέους υπαλλήλους και ολόκληρο το Δημόσιο 100.000 υπαλλήλους!
  • Ο υπεύθυνος της ΠΡΟΜΕΤ (κρατικής εταιρείας) εξαφανίσθηκε στο εξωτερικό μαζί με ένα σεβαστό ποσό από τα ταμεία της εταιρείας κι ακόμα αναζητούνταν!
  • Ένα δημόσιο χρέος στο 117% του ΑΕΠ σήμαινε ότι θα έπρεπε όλοι οι Έλληνες να δουλεύουν τζάμπα παραπάνω από ένα χρόνο για να μπορέσουμε να εξοφλήσουμε αυτό το έλλειμμα!
  • Οι έως τότε μετοχοποιήσεις των ζημιών δημόσιων επιχειρήσεων είχαν φθάσει στα 204 δις. δραχμές. «Μιλάμε για δισεκατομμύρια σα να πρόκειται για τάληρα», είπε ο αρμόδιος υπουργός!
  • Μεθοδεύονταν πωλήσεις στο εξωτερικό σε τιμές κάτω του κόστους. Αλλά, δεν τους ενδιέφερε το κόστος ή το κέρδος της δημόσιας επιχείρησης, αλλά πώς να εισπράξουν το 3% του ειδικού λογαριασμού προώθησης εξαγωγών!!! Για παράδειγμα, ο διευθύνων σύμβουλος μιας ζημιογόνας (προβληματικής) κρατικής επιχείρησης εισέπραξε με δική του πρωτοβουλία 10 εκατ. δραχμές και με έγκριση του Διοικητικού Συμβουλίου άλλα 7,5 εκατ. δραχμές, δηλαδή σύνολο 17,5 εκατ. δραχμών από … ζημιογόνες εξαγωγές!!!
  • Σε άλλη προβληματική (κρατική) επιχείρηση γίνονταν προμήθειες χωρίς διαφανείς διαδικασίες, δίδονταν μεγάλες εκπτώσεις κατά σύστημα σε συγκεκριμένους πελάτες, χρησιμοποιούνταν υπεργολάβοι που πληρώνονταν χωρίς να … εκτελούν έργο!
  • Υπάρχουν και περιπτώσεις που διοικητικά στελέχη έπαιρναν χρήματα από προβληματικές επιχειρήσεις χωρίς να … επιστραφούν! Για παράδειγμα, τέως πρόεδρος προβληματικής κρατικής εταιρείας πήρε το 1987 περίπου 1,9 εκατ. δραχμές, τα οποία, σύμφωνα με αίτηση ορκωτού λογιστή, δεν είχαν επιστραφείς έως το τέλος Ιουλίου του 1989!
  • Σε προβληματική κρατική επιχείρηση (σημείωση: όλες αυτές οι επιχειρήσεις κατονομάζονται στη Βουλή), στις 26 Ιουνίου 1989, δηλαδή σε ημερομηνία μεταξύ της διεξαγωγής των εκλογών και του σχηματισμού της νέας κυβέρνησης, απολύθηκε μεγάλο διευθυντικό στέλεχος, το οποίο πήρε αποζημίωση 8.300.000 δραχμών και την επομένη επαναπροσλήφθηκε με σύμβαση έργου! «Απορώ, τηλεφωνώ και ζητώ εξηγήσεις», τόνιζε με αγανάκτηση ο αρμόδιος υπουργός. «Μου απαντάνε: Μα, αυτή είναι η συνήθης τακτική της επιχείρησης». «Δηλαδή, ρωτώ, πόσους φιλοδωρήσατε έτσι με 8.500.000 δραχμές»! Σημειώνεται ότι την επιχείρηση αυτή ο ελληνικός λαός πλήρωνε με 1,2 δις. δραχμές το μήνα!!!
  • Σε άλλη προβληματική, ζημιογόνα κρατική επιχείρηση, το 1988 οι εργαζόμενοι εισέπραξαν όλη την αποζημίωσή τους, 366 εκατ. δραχμών, η οποία πληρώθηκε από τον σφόδρα ζημιογόνο Οργανισμό … Ανασυγκρότησης Επιχειρήσεων! Σε λίγες ημέρες … επαναπροσλαμβάνονται όλοι με δίμηνες συνεχώς ανανεούμενες συμβάσεις, στο πλαίσιο της τακτικής των προεκλογικών παροχών και ομηρείας! Περιττό να αναφερθεί ότι ο κατάλογος τέτοιων περιπτώσεων ζημιογόνων κρατικών επιχειρήσεων σπατάλης που παρουσιάσθηκε στη Βουλή είναι ατέλειωτος.

Σημειώνεται τότε που γίνονταν όλα αυτά τα σημεία και τέρατα στον δημόσιο τομέα, το δημόσιο χρέος βρισκόταν στο 117% του ΑΕΠ, όπερ σήμαινε ότι θα έπρεπε όλοι οι Έλληνες να δουλεύουν τζάμπα παραπάνω από ένα χρόνο…

  1. Η ΕΡΤ των 100 κηπουρών … Πριν από 28 χρόνια, δημοσιεύθηκε στην «Καθημερινή» (12 Σεπτεμβρίου 1989) το ακόλουθο σχόλιο: «Το ερώτημα που θα πρέπει να απασχολήσει την κοινή γνώμη είναι με ποιο δικαίωμα η ΠΡΟΣΠΕΡΤ (συνδικαλιστική οργάνωση της ΕΡΤ) των 100 κηπουρών, των απειράριθμων φυλάκων, θυρωρών και δακτυλογράφων που δεν ξέρουν να γράφουν στη γραφομηχανή, αποστερεί από μας, τον ελληνικό λαό το δικαίωμά του να παρακολουθούμε τηλεοπτικές εκπομπές για τις οποίες πληρώνουμε αδρά και υποχρεωτικά την ΕΡΤ με τους λογαριασμούς της ΔΕΗ. Μήπως έφθασε επιτέλους η στιγμή να πάψουμε να ανεχόμαστε τους εκβιασμούς των κάθε είδους συντεχνιών». Ένα εύλογο ερώτημα στο οποίο, ύστερα από 2 χρόνια, δεν έχει δοθεί ακόμα… απάντηση!
  2. Ένα ζεύγος παπουτσιών κόστισε … 50.000 δραχμές! Πριν από 28 χρόνια, σε μια συνέντευξή του στον «Οικονομικό Ταχυδρόμο» (28 Σεπτεμβρίου 1989) ο τότε πρόεδρος του Συνδέσμου Προώθησης Εξαγωγών Γιώργος Κασιμάτης ματαίως επεσήμαινε ότι ο οργανισμός αυτός δεν είναι φιλανθρωπικό ίδρυμα. Συγκεκριμένα, αποκάλυπτε, για του λόγου το αληθές, ότι ο Οργανισμός Προώθησης Εξαγωγών δαπάνησε 20 εκατ. δραχμές για να εξαχθούν στις ΗΠΑ 400 ζεύγη παπουτσιών! Δηλαδή, το κάθε ζεύγος παπουτσιών που εξήχθη κόστισε … 50.000 δραχμές! Απίστευτα πράματα…
  3. Το 2% του προσωπικού σε δημόσιες επιχειρήσεις δεν εργαζόταν λόγω … συνδικαλιστικής ιδιότητας! Πριν από 24 χρόνια, τον Δεκέμβριο του 1989, δύο δειγματοληπτικοί έλεγχοι διαπίστωσαν ότι το 2% του προσωπικού σε κάθε δημόσιο οργανισμό δεν εργαζόταν διότι είχε… συνδικαλιστική ιδιότητα! Τότε, εφαρμοζόταν ο γνωστός συνδικαλιστικός νόμος 1264/1982, ο οποίος, πρόβλεπε όλες αυτές τις υπερβολές, τις οποίες αδυνατούσαν να αποτρέψουν οι διοικήσεις των δημόσιων οργανισμών από το φόβο … συνδικαλιστικών αντιδράσεων…
  4. Δάνεια 131 δις. σε ζημιογόνες δημόσιες επιχειρήσεις μέσα σε δύο εβδομάδες! Πριν από 28 χρόνια, τον Οκτώβριο του 1989 δημοσιεύθηκαν στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως δεκάδες περιπτώσεις παροχής εγγυήσεων για τη χρηματοδότηση ζημιογόνων δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών, γράφοντας στα παλιά τους τα παπούτσια τη γνωστή απόφαση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας για έλεγχο των εγγυήσεων αυτών, όπως ήδη αναφέραμε πιο πάνω! Μέσα σε δύο εβδομάδες δόθηκαν δάνεια 131 δις. δραχμών σε δημόσιες επιχειρήσεις και οργανισμούς με την εγγύηση, φυσικά, του Δημοσίου και εις βάρος, φυσικά, των φορολογουμένων, αφού αυτοί πληρώνουν τις καταπτώσεις των εγγυήσεων αυτών…

Τα ίδια και τα ίδια μέχρι και μετά την κρίση και σήμερα

Η συνέχιση της παράθεσης κι άλλων τέτοιων εξοργιστικών ντοκουμέντων θα απαιτούσε τόμους! Διότι, συνεχίσθηκε αδιαλείπτως η ίδια τακτική και η ίδια λεηλασία της Ελλάδος μέσω των δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών και σε όλα τα επόμενα χρόνια. Πεταγόμαστε, για παράδειγμα, στο 2013, επί δεύτερου Μνημονίου, δηλαδή ύστερα από … 25 χρόνια, όταν στην Εισηγητική Έκθεση επί του Προϋπολογισμού του 2013 δημοσιευόταν ο … ίδιος και χειρότερος πίνακας . Συγκεκριμένα στις σελίδες 148 και 149 δημοσιεύονταν δύο πίνακες με ένα γαλαξία δημόσιων επιχειρήσεων και οργανισμών , οι οποίοι εκπλήσσουν τόσο για την αποτύπωση (κεφαλαία γράμματα ) των τίτλων τους (αρχικά τους) όσο και για τα προκλητικά τους οικονομικά αποτελέσματα και την επιβάρυνση των φορολογουμένων με την επιχορήγησή τους από τον κρατικό προϋπολογισμό. Στις δύο αυτές σελίδες της Εισηγητικής Έκθεσης παρουσιάζονται 128 διάφορες δημόσιες επιχειρήσεις με τα χαρακτηριστικά κεφαλαία γράμματά τους από τις οποίες 69 το 2011 παρουσίαζαν αρνητικό αποτέλεσμα λειτουργίας τους. Από τις δημόσιες αυτές επιχειρήσεις το υψηλότερο αρνητικό αποτέλεσμα παρουσίαζαν το 2011 ο ΟΣΕ (581 εκατ. ευρώ), η Αττικό Μετρό (342 εκατ. ευρώ, ο ΟΣΥ (139,8 εκατ. ευρώ, η ΕΑΣ (84,4 εκατ. ευρώ και πολλές άλλες. Το αρνητικό οικονομικό αποτέλεσμα της πληθώρας αυτής δημόσιων επιχειρήσεων το 2011 διαμορφώθηκε σε 1,2 δις. ευρώ, ενώ οι επιχορηγήσεις από τον κρατικό προϋπολογισμό σε 506 εκατ. ευρώ!

 Τα Τέρατα του Δημοσίου

7 Χρόνια Μνημόνια και δεν τους ακούμπησαν. Υπάρχουν μάλιστα και δημόσιοι υπάλληλοι καμουφλαρισμένοι σε πολυτελείς θέσεις-λαγούμια που πήραν μάλιστα και αυξήσεις. Η ρίζα του κακού και της αέναης χρεοκοπίας είναι εδώ, ανέπαφη και έτοιμη να απολαύσει την ολοσχερή καταστροφή του κράτους. Αρκεί να μην αξιολογηθούν.

Σκιτσογραφικό «εγερτήριο» του Κώστα Μητρόπουλου

Δημοσιεύθηκε πριν από 27 χρόνια στον «Οικονομικό Ταχυδρόμο» (1 Νοεμβρίου 1990)

Για πολλοστή φορά οι δημόσιοι υπάλληλοι της ελληνικής «Σοβιετίας» βρέθηκαν πάλι στους δρόμους αντιδρώντας στην ψήφιση στη Βουλή τροπολογίας για την αξιολόγηση στο Δημόσιο, η οποία έχει καταντήσει μετά το 2011 ένα «πανί του αργαλειού της Πηνελόπης». Σημειώνεται ότι σε όλα αυτά τα μνημονιακά χρόνια, που η αξιολόγηση των δημόσιων υπαλλήλων αποτελεί υποχρέωση που μόνιμα υπάρχει σε όλα τα Μνημόνια που έχουν υπογράψει μετά το 2010 «σοσιαλιστικές», «δεξιές» και «αριστερές» κυβερνήσεις, η ΑΔΕΔΥ, η κορυφαία συνδικαλιστική οργάνωση των δημόσιων υπαλλήλων, χαρακτήρισε, όπως πάντοτε, σε πρόσφατη ανακοίνωσή της, ως … «εκβιαστική, διασπαστική, αντισυνταγματική και απεργοσπαστική τροπολογία της … «αριστεροδεξιάς » κυβέρνησης για την αξιολόγηση στο Δημόσιο.

Έτσι, τα τελευταία δύο χρόνια, η … «αριστεροδεξιά» κυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ θυμίζει τη γίδα, της οποίας, όπως διδάσκει ο θυμόσοφος λαός, «τραβάει το τομάρι της όσα κάνει στο πουρνάρι», αφού ήταν ανέκαθεν σφόδρα αντίθετοι προς κάθε απόπειρά η προσπάθεια εφαρμογής της μνημονιακής υποχρέωσης για αξιολόγηση στο Δημόσιο. Σημειώνεται ότι οι λυσσαλέες αντιδράσεις των «αντιμνημονιακών» κομμάτων (στην αρχή η Νέα Δημοκρατία και στη συνέχεια ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ και ΑΝΕΛ) , ως αντιπολίτευσης , είχαν αποθαρρύνει την εκάστοτε κυβέρνηση νε εφαρμόζει τους σχετικούς νόμους που ψηφίζονταν ασμένως τάχα στη Βουλή και, για το λόγο αυτό, είχαν προκαλέσει πολλάκις μάλιστα πολλάκις εμπλοκές κατά τους ελέγχους από τους εκπροσώπους των δανειστών που έρχονταν στην Αθήνα για να αξιολογήσουν την εφαρμογή των Μνημονίων.

Σε όλο αυτό το διάστημα (έως τον Αύγουστο του 2015) καταρτίζονταν νομοσχέδια επί νομοσχεδίων που ουδέποτε έφταναν στη Βουλή λόγω εκλογών, ανασχηματισμών και άλλων πολιτικών εξελίξεων, αλλά και όταν ψηφίζονταν έμεναν ανεργά ως νόμοι! Το «στρίβειν» είναι γνωστό για τη μη προώθηση μιας μεταρρύθμισης, η οποία άρχισε με το ΠΔ 318/1992 του θαρραλέου μεταρρυθμιστή Κωνσταντίνου Μητσοτάκη, αλλά συνεχώς αναβαλλόταν ή συντριβόταν από εσοκομματικές και αντιπολιτευτικές αντιδράσεις: Διαβουλεύσεις επί διαβουλεύσεων των εκάστοτε υπουργών Διοικητικής Μεταρρύθμισης με συνδικαλιστικούς φορείς, τεχνικά κλιμάκια της τρόικας και λοιποί εμπλεκόμενοι, αποφάσεις που παρέμεναν απλώς αποτυπωμένες «στο χαρτί» ή στο «γόνατο»! Πλήθος δικαστικών προσφυγών και αποφάσεων. Αξιολόγηση στο Δημόσιο, που ζητήθηκε πολλάκις και ζητείται επιμόνως από την τρόικα και εξαγγέλθηκε ισάριθμες φορές από τους αρμόδιους κατά καιρούς υπουργούς, αλλά τα τελευταία χρόνια ουδέποτε υλοποιήθηκε, με αποτέλεσμα οι δημόσιοι υπάλληλοι να παραμένουν στη συντριπτική τους πλειονότητα «άριστοι» και επί του πρακτέου στο απυρόβλητο. Σημειώνεται ότι επί τρία χρόνια, έως τον Αύγουστο του 2015, αναμένεται να κατατεθεί στη Βουλή το νέο σύστημα αξιολόγησης των δημοσίων υπαλλήλων, η οποία καταγράφεται ως όρος ή ως προαπαιτούμενο σε όλα τα Μνημόνια, χωρίς ωστόσο να έχει υλοποιηθεί.

Επί υπουργίας Αντώνη Μανιτάκη, όταν τέθηκε το ζήτημα απολύσεων δημοσίων υπαλλήλων, η κατάρτιση ενός νέου συστήματος αξιολόγησης θεωρούνταν φάνταζε ως λύση για ένα «ξεσκαρτάρισμα» των απασχολούμενων στο Δημόσιο. Αμ δε! Μέχρι τότε, η αξιολόγηση υπήρχε αλλά στην πράξη ήταν ανενεργή, αφού στη συντριπτική τους πλειονότητα οι υπάλληλοι βαθμολογούνταν με άριστα. Τότε, ο Μανιτάκης, πιεζόμενος από τις προθεσμίες, «εφηύρε» μιαν αξιολόγηση μέσω … ερωτηματολογίων, η οποία απέτυχε παταγωδώς, με αποτέλεσμα ο ίδιος να αναστείλει τη διαδικασία. Το νέο νομοσχέδιο ξεκίνησε να γράφεται, ωστόσο μεσολάβησε το… κλείσιμο της ΕΡΤ και η αποχώρηση της ΔΗΜΑΡ από την κυβέρνηση, με αποτέλεσμα ο κ. Μανιτάκης να αντικατασταθεί από τον Κυριάκο Μητσοτάκη.

Η εκκίνηση ενός νέου συστήματος αξιολόγησης αποτέλεσε προτεραιότητα για τον νέο υπουργό Διοικητικής Μεταρρύθμισης, ο οποίος μάλιστα αντιμετώπισε έντονες αντιδράσεις και πολιτικές αντιξοότητες για τη θέσπισή του. Ο ΣΥΡΙΖΑ, η ΟΛΜΕ, η ΠΟΕ – ΟΤΑ και η ΑΔΕΔΥ υπήρξαν πολέμιοί του, υποστηρίζοντας μεταξύ άλλων ότι το νέο σύστημα αποτελεί «όχημα για απολύσεις». Ο Μητσοτάκης ήρθε σε αντιπαράθεση ακόμα και με τον τότε αντιπρόεδρο της κυβέρνησης Ευάγγελο Βενιζέλο, καθώς το ΠΑΣΟΚ αντιδρούσε έντονα στο θέμα της ποσόστωσης του 15% των δημοσίων υπαλλήλων, οι οποίοι θα βαθμολογούντο με χαμηλή βαθμολογία. Η κυβερνητική κρίση αποσοβήθηκε με μια τροπολογία «στρίβειν» στην οποία αναφερόταν ρητώς ότι η κακή βαθμολογία δεν θα είχε δυσμενείς επαγγελματικές ή οικονομικές συνέπειες ούτε θα οδηγούσε σε απόλυση. Μετά όμως ήρθαν η ΑΔΕΔΥ, η περιφερειάρχης Αττικής κυρία Δούρου, αλλά και οι δήμαρχοι που αρνούνταν να συνεργαστούν για την αξιολόγηση των απασχολουμένων στους Δήμους. Το θέμα, ως συνήθως στην Ελλάδα, έφτασε στη Δικαιοσύνη. Το Πρωτοδικείο αλλά και το Εφετείο απεφάνθησαν τότε ότι η αποχή που είχε κηρύξει η ΑΔΕΔΥ από τη διαδικασία της αξιολόγησης ήταν παράνομη, ενώ και το Συμβούλιο της Επικρατείας απέρριψε την προσφυγή κατά των σχετικών υπουργικών αποφάσεων. Και σιγά τα λάχανα! Τελικά, το σχέδιο καταρτίστηκε, τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση και επρόκειτο να κατατεθεί στη Βουλή τον περασμένο Δεκέμβριο του 2014. Για άλλη μία φορά όμως παρέμεινε στο συρτάρι καθώς εξαγγέλθηκαν εκλογές.

Μετά τη νίκη του ΣΥΡΙΖΑ, τον Κυριάκο Μητσοτάκη διαδέχθηκε στο υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης ο Γιώργος Κατρούγκαλος, ο οποίος με τη σειρά του κατάρτισε ένα νέο νομοσχέδιο, απορρίπτοντας αυτό του προκατόχου του. Ούτε και τότε όμως αυτό έφτασε μέχρι τη Βουλή, καθώς μεσολάβησαν σφοδρότατες πολιτικές εξελίξεις, capital controls, και ένας ακόμη ανασχηματισμός, ο οποίος είχε ως αποτέλεσμα τη μετακίνηση του κ. Κατρούγκαλου στο υπουργείο Εργασίας και τη διαδοχή του από τον Χριστόφορο Βερναρδάκη.

Η κατάρτιση, και κυρίως η εφαρμογή, ενός νέου συστήματος αξιολόγησης στο Δημόσιο, βρισκόταν και πάλι στα βασικά ζητούμενα της τρόικας. Μπορεί να μην αποτελούσε προαπαιτούμενο για την εκταμίευση της δόσης, ωστόσο υπέκειτο σε «σφικτά» χρονοδιαγράμματα, καθώς σύμφωνα με τα όσα αναφέρονταν στο Μνημόνιο, το νέο σύστημα θα πρέπει να είχε θεσμοθετηθεί μέχρι τον Νοέμβριο του 2015!!! Αμ δε! Επίσης, θα έπρεπε έπρεπε να είχε προηγηθεί σειρά άλλων νομοθετημάτων που θα αφορούσαν το νέο Μισθολόγιο, αλλά και το σύστημα επιλογής προϊσταμένων στο Δημόσιο, το οποίο επίσης αποτελούσε παγίως ζητούμενο των δανειστών, αλλά… χαιρέτα μας τον πλάτανο…

Τότε ο Βερναρδάκης, είχε προαναγγείλει ότι θα καταθέσει το σχετικό νομοσχέδιο εντός του Σεπτεμβρίου του 2015, αλλά έγιναν εκλογές… Και έτσι φτάσαμε στη σημερινή αρμόδια υπουργό Όλγα Γεροβασίλη με μόνη πρόοδο τις ακατάπαυστες έριδες γύρω από ποια πρόσωπα ή κόμματα ή κυβερνήσεις φταίνε για την πολύχρονη αυτή «φαγούρα» και αναξιοπιστία της χώρας μας.

Οι έριδες γύρω από την αξιολόγηση – «ρετσινιά»

Τέσσερις μήνες μετά την ψήφιση στη Βουλή τον Ιούνιο του 2014 του Νόμου 4275, για το νέο τρόπο επιλογής προϊσταμένων στο Δημόσιο, ύστερα από εκτεταμένη δημόσια διαβούλευση, επί υπουργίας Κυριάκου Μητσοτάκη, ο πρώην υπουργός Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Γιάννης Ραγκούσης, με ανάρτησή του στο Facebοοκ σχολίασε το νόμο, με σκληρό μάλιστα τρόπο. Τότε, το υπουργείο Διοικητικής Μεταρρύθμισης, Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης απάντησε στον Ραγκούση, με το ακόλουθο Δελτίο Τύπου:

«Η Βουλή των Ελλήνων, μετά από εκτεταμένη δημόσια διαβούλευση, ψήφισε τον περασμένο Ιούνιο, το Νόμο 4275/2014, για το νέο τρόπο επιλογής προϊσταμένων στο Δημόσιο. Ο Γιάννης Ραγκούσης ως πρώην υπουργός Εσωτερικών, Αποκέντρωσης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, προσεκλήθη προσωπικά από τον υπουργό Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, Κυριάκο Μητσοτάκη, να συμμετάσχει στη διαβούλευση καταθέτοντας τις απόψεις του. Ουδέποτε το έπραξε. Σήμερα, τέσσερις μήνες αργότερα, αποφάσισε να σχολιάσει στο Facebοοκ το νόμο, με σκαιότατο μάλιστα τρόπο.

Ο Νόμος 3839/2010 (νόμος Ραγκούση) για την επιλογή προϊσταμένων ψηφίστηκε το Μάρτιο του 2010 και ουδέποτε -με ευθύνη της τότε πολιτικής ηγεσίας- εφαρμόστηκε, παρά μόνο στις μεταβατικές του διατάξεις. Μέχρι και την ψήφιση του νέου νόμου, τον Ιούνιο του 2014, καμία πολιτική ηγεσία, και ιδίως αυτής του κ. Ραγκούση, δεν ξεκίνησε ούτε καν τις προπαρασκευαστικές ενέργειες για την πλήρη εφαρμογή του. Με το “νόμο Ραγκούση” οι φερόμενες ως “αξιοκρατικές” κρίσεις των προϊσταμένων έγιναν με απλή άθροιση αυθαίρετων μορίων, βάσει μεταβατικών διατάξεων. Θεωρούσε ο νόμος, στις μεταβατικές του διατάξεις, ότι ένας κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος είναι κατ’ ανάγκη καλύτερος από όλους τους άλλους για να διοικήσει, ανεξαρτήτως των πραγματικών προσόντων και της δυνατότητας να ασκεί αποτελεσματική διοίκηση.

Με το Νόμο 4275/2014 η κυβέρνηση εισήγαγε διαδικασίες επιλογής προϊσταμένων στο Δημόσιο που συνάδουν με τις ανάγκες της αναδιοργάνωσης των δομών και των νέων Οργανογραμμάτων που αποκτά η Δημόσια Διοίκηση μετά από 40 χρόνια. Η παρούσα πολιτική ηγεσία, όχι μόνο ψήφισε ένα νέο, σύγχρονο τρόπο επιλογής προϊσταμένων, ο οποίος προάγει την αξιοκρατία, αλλά άμεσα και σε μικρό χρονικό διάστημα ξεκίνησε την εφαρμογή του νόμου με βάσει τις πάγιες διατάξεις. Σε αντίθεση με τον κ. Ραγκούση που δεν είχε την πολιτική βούληση να προχωρήσει στην υλοποίηση του νόμου που ο ίδιος έφερε στη Βουλή.

Στο πλαίσιο αυτό, μέσα στις επόμενες ημέρες θα αναρτηθεί στην ιστοσελίδα του ΑΣΕΠ η πρώτη προκήρυξη για την κάλυψη των θέσεων γενικών διευθυντών. Στο μεταξύ, και μέχρι να επιλεγούν με το νέο σύστημα όλοι οι νέοι γενικοί διευθυντές, διευθυντές και τμηματάρχες, παραμένουν μεταβατικά στις θέσεις ευθύνης όσοι τις κατείχαν. Μόνο στις περιπτώσεις όπου οι θέσεις ευθύνης μειώνονται, κάποιοι απομακρύνονται, με αιτιολογημένη απόφαση του αρμοδίου Υπουργού.

Το παράδειγμα στο οποίο αναφέρεται ο κ. Ραγκούσης και το οποίο χαρακτηρίζει “πολιτικό κακούργημα σε βάρος του τόπου”, αναφέρεται στην αιτιολογημένη μεταβατική απομάκρυνση ενός γενικού διευθυντή! Ας σημειωθεί ότι ο συγκεκριμένος μπορεί, συμμετέχοντας στο νέο σύστημα αξιολόγησης, να επιλεγεί ως γενικός διευθυντής, σε μερικούς μήνες.

Η λογική και το ύφος του κ. Ραγκούση εκφράζουν την παρωχημένη νοοτροπία της επετηρίδας στη διοίκηση του κράτους. Εμείς απέναντι στην επετηρίδα των μορίων αντιπαρατάσσουμε ένα νέο, σύγχρονο σύστημα αξιολόγησης που προάγει την αξιοκρατία.

Η ταχύτατη εφαρμογή του Νόμου 4275/2014, που ενσωματώνει τις βέλτιστες διεθνείς πρακτικές στην ελληνική πραγματικότητα, αποτελεί σαφές δείγμα της αντίληψης για ένα νέο Δημόσιο και αποδεικνύει το ποιοι βαδίζουν στο δρόμο των μεταρρυθμίσεων και ποιοι απλώς τις επικαλούνται επιφανειακά.

Και κάτι τελευταίο. Από τους πρωτεργάτες του “λεφτά υπάρχουν”, οποιαδήποτε αναφορά σε “πολιτικά κακουργήματα” μόνο γέλιο μπορεί να προκαλέσει».

Η ανταπάντηση Ραγκούση έχει ως εξής: «Σημασία δεν έχουν τα ψέματα του κ. Μητσοτάκη για το τι συνέβη στον αγώνα για την καθιέρωση της αξιοκρατίας στο δημόσιο, ούτε η ανύπαρκτη πολιτική του ευθιξία που αν την διέθετε θα έπρεπε να τον έχει οδηγήσει σε παραίτηση. Σημασία έχει η ομολογία και παραδοχή του πως πράγματι είναι αυτός που έπαψε τους πρώτους, στην ιστορία του ελληνικού κράτους, αξιοκρατικά επιλεγμένους προϊσταμένους για να τους αντικαταστήσει με τους κομματικά αρεστούς. Σημασία έχει το γεγονός οτι ο κ.Μητσοτάκης γυρίζει το κράτος στις πρακτικές της σκοτεινής πλευράς της μεταπολίτευσης που μας χρεοκόπησε. Το πολιτικό αυτό στίγμα θα τον συνοδεύει για πάντα».

Αλλά, ο δύσμοιρος αυτός νόμος, όπως και όλοι σχεδόν οι νόμοι στη χώρα της φαιδράς πορτοκαλέας, προκάλεσε την αντίδραση και των αποφοίτων της Σχολής Δημόσιας Διοίκησης, οι οποίο σε σχετική ανακοίνωσή τους, ανέφεραν τότε τα ακόλουθα:

«Πίσω ολοταχώς: Το κομματικό κράτος κάνει ρεσάλτο στη Δημόσια Διοίκηση. Ο υπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης αμύνεται της αξιοκρατίας στη θεωρία καταργώντας την στην πράξη. Έχει φροντίσει, βέβαια, να περιβάλλει την απροσχημάτιστη παρέμβασή του στην διοικητική ιεραρχία με τον μανδύα της νομιμότητας, χάρη σε μια μεταβατική «διάταξη» κρυμμένη κάτω από το μανδύα μιας ακόμα “αριστοτεχνικής έμπνευσης μεταρρύθμισης”.

Όταν εν μέσω θέρους κατατέθηκε στη Βουλή το σχέδιο νόμου για το νέο σύστημα επιλογής προϊσταμένων, οι Απόφοιτοι της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης, είχαν εγκαίρως και με σαφήνεια επισημάνει τις συνέπειες της πρότασης για τη λειτουργία του πολύπαθου ελληνικού δημοσίου. (βλ. Δελτίο Τύπου από 9-7-2014). Παρά την έντονη κριτική, η “μεταρρύθμιση” προχώρησε με την ψήφιση του Νόμου 4275/2014. Σήμερα, ήρθε η ώρα της “υπερβατικής μεταρρύθμισης” που λοξοκοιτά την λαμπρή παράδοση της οθωμανικής αυτοκρατορίας δημιουργώντας σύγχρονα βιλαέτια σε ολόκληρη την ελληνική διοικητική επικράτεια. Με πρόσχημα την έναρξη ισχύος των νέων οργανογραμμάτων των υπουργείων, λήγουν οι θητείες όλων των προϊσταμένων κάθε ιεραρχικού επιπέδου (Τμήματος, Διεύθυνσης και Γενικής Διεύθυνσης) και ορίζονται νέοι αποκλειστικά και μόνο με απόφαση του οικείου Υπουργού.

Την αρχή έκανε ο υπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης, ο οποίος επέλεξε να μην τοποθετήσει σε θέση Γενικού Διευθυντή τον μόνο εν υπηρεσία Γενικό Διευθυντή του Υπουργείου που τοποθετήθηκε στη θέση αυτή μετά από κρίση του Ειδικού Συμβουλίου Επιλογής Προϊσταμένων (ΕΙΣΕΠ). Τι κι αν ο νόμος, που ο ίδιος ο Υπουργός εισηγήθηκε, προέβλεπε την προτεραιότητα εκείνων των προϊσταμένων που είχαν τοποθετηθεί έπειτα από κρίση του ΕΙΣΕΠ; Συμπτωματικά ή μη, ο εν λόγω προϊστάμενος, ήταν ο μόνος ο οποίος είχε εκφράσει την αντίθεσή του στην εισαγωγή ποσοστώσεων στην αξιολόγηση.

Είναι ηλίου φαεινότερο ότι κάτω από το εκσυγχρονιστικό περίβλημα, επιχειρείται η εμπέδωση μιας σχέσης άμεσης εξάρτησης της διοικητικής ιεραρχίας από την πολιτική ηγεσία, που θέτει εν αμφιβόλω την κατεύθυνση των υλοποιούμενων μεταρρυθμιστικών παρεμβάσεων με πρώτη εξ αυτών την αξιολόγηση του προσωπικού της δημόσιας διοίκησης, η οποία θα διεκπεραιωθεί από προϊσταμένους που αναδεικνύονται από παρόμοιες μεθοδεύσεις. Όσο για τις πάγιες διατάξεις και την πλήρη εφαρμογή του Νόμου αρκεί μόνο να αναφερθεί ότι αυτές προϋποθέτουν την έκδοση δεκατριών (13) δευτερογενών ρυθμίσεων και την σύσταση τριάντα (30) επιτροπών.

Εν κατακλείδι, Τί χρείαν έχομεν εις την πόλιν ταύτην, αξιοκρατικά επελεγμένων και αρτίως καταρτισμένων στελεχών; Άραγε, η πολιτική ηγεσία δεν γνωρίζει να επιλέγει τους καλύτερους για εμάς; Ίσως γι αυτό, εμφυτεύτηκε άλλη μια “μεταρρυθμιστική” διάταξη στο έτερο “θερινό” νομοσχέδιο του ΥΔΜΗΔ, με την οποία επιχειρείται να απαξιωθεί πλήρως ο εισαγωγικός διαγωνισμός της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης.

Οι απόφοιτοι της Εθνικής Σχολής Δημόσιας Διοίκησης και Αυτοδιοίκησης, έχοντας πλήρη αίσθηση της αποστολής και της ευθύνης τους σε αυτή την συγκυρία και παραμένοντας απόλυτα προσηλωμένοι στην προάσπιση των αρχών της νομιμότητας και του δημοσίου συμφέροντος:

  • Καταδικάζουν όλες τις προσπάθειες αποδόμησης μιας διοίκησης, η οποία πρέπει επιτέλους να αποτελέσει το θεσμικό αντίβαρο σε ανάλογες “εμπνεύσεις”.
  • Υποστηρίζουν την αξιοκρατική και πολιτικά αμερόληπτη τοποθέτηση προϊσταμένων, ασκώντας κάθε ενδεδειγμένο και πρόσφορο διοικητικό και ένδικο μέσο».

Λυσσαλέες αντιδράσεις στη μεταρρύθμιση Κυριάκου Μητσοτάκη το 2014

Στις 18 Ιουλίου 2014 έληγε η παράταση που είχε δώσει ο υπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης Κυριάκος Μητσοτάκης σε 105 γενικούς διευθυντές και 325 δημάρχους, απειλώντας με πειθαρχικές διώξεις όσους δεν θα συμμορφώνονταν με το Νόμο! Κι έγινε πάλι χαλασμός με την εμμονή του υπουργού Διοικητικής Μεταρρύθμισης τόσο σε ότι αφορά τις απολύσεις, όσο και στα θέματα με την αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων. Οι δημόσιοι υπάλληλοι που έπρεπε να αξιολογηθούν ανέρχονταν περίπου σε 300.000 (επί συνόλου περίπου 650.000), αφού ο νόμος προβλέπει την αξιολόγηση μόνο του πολιτικού προσωπικού και όχι των ενστόλων, των γιατρών – νοσηλευτών και των εκπαιδευτικών.

Την ίδια ώρα, η ΑΔΕΔΥ και “κλαδικές” ομοσπονδίες (πχ των εφοριακών) και οι κατά τόπους σύλλογοι συνέχιζαν να συλλέγουν ασυμπλήρωτα τα φύλλα αυτο-αξιολόγησης που είχαν διανεμηθεί σε όλο το πολιτικό προσωπικό του Δημοσίου από τις διευθύνσεις τους. Η αυτο-αξιολόγηση των υπαλλήλων έπρεπε να είχε ολοκληρωθεί στις 15 Ιουλίου 2014 Ωστόσο, στις 29 Ιουλίου, αναμενόταν η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας να αποφασίσει για την αναστολή ή μη της διαδικασίας της αξιολόγησης των δημοσίων υπαλλήλων μέχρι την τελική εκδίκαση της προσφυγής της ΑΔΕΔΥ για οριστική ακύρωση της (10 Οκτωβρίου 2014).

Η ΠΟΕ-ΟΤΑ σε ανακοίνωσή της παρέθετε τότε τα επιχειρήματα κατά της προωθούμενης αξιολόγησης με ποσοστώσεις του Νόμου 4250, επισημαίνοντας τα ακόλουθα:

Οι διατάξεις του Ν.4250/2014 που αφορούν στην τροποποίηση του Π.Δ. 318/1992 και εισάγουν την «αξιολόγηση» με ποσοστώσεις υποχρεωτικού χαρακτήρα, δεν πρέπει να εφαρμοστούν από κανένα Δημόσιο Υπάλληλο γιατί:

  1. Γιατί δεν επιλύουν κανένα υπαρκτό πρόβλημα, αφού τα όσα λέγονται για τα υποτιθέμενα «άριστα», αφενός δεν αποδείχτηκαν ποτέ από κανέναν (ο Υπουργός δεν έδωσε κανένα στοιχείο στη Βουλή…) και αφετέρου και να ισχύουν, δημιουργούν ασήμαντη επιβάρυνση σε ένα σύστημα με πολλά και σημαντικότερα προβλήματα… Τα μείζονα προβλήματα που υπάρχουν και τα οποία ούτε καν συζητούνται είναι: 1. Ότι δεν υπάρχουν στόχοι και 2. Ότι δεν μετριέται σχεδόν τίποτα…
  2. Γιατί συνιστά μια επιλογή αυταρχικού-βαλκανικού τύπου και όχι μια ορθολογική επιλογή. Αντί να διορθωθούν τα πραγματικά προβλήματα, έρχεται η εξουσία και επιβάλλει (με την απειλή πειθαρχικής δίωξης) μια αναγκαστική συμπεριφορά είτε αυτή είναι δίκαιη είτε άδικη. Θα γίνει όχι επειδή είναι σωστό αλλά επειδή το διατάζει/επιβάλλει η εξουσία…
  3. Γιατί αν εφαρμοστούν θα δημιουργηθούν πολύ χειρότερα προβλήματα από αυτά που υποτίθεται ότι έρχονται να επιλύσουν, δηλητηριάζοντας τις σχέσεις μεταξύ των υπαλλήλων και υποδαυλίζοντας τον ανταγωνισμό αντί της συνεργασίας…
  4. Γιατί σε καμία Δημόσια Διοίκηση αναπτυγμένου κράτους δεν εφαρμόζεται αυτό το σύστημα, αλλά αντίθετα, οι υπάλληλοι αξιολογούνται με βάση επαρκή στοιχεία, γνωστά εκ των προτέρων κριτήρια και από αξιόπιστους αξιολογητές.
  5. Γιατί αυτό το σύστημα, εφαρμόζεται μόνο στον ιδιωτικό τομέα, ο οποίος λειτουργεί με άλλα δεδομένα και άλλα κριτήρια, ενώ επιδιώκει άλλους σκοπούς από τη Δημόσια Διοίκηση. Το πλέον πρόσφατο παράδειγμα είναι το Βρετανικό BBC, όπου έγινε προσπάθεια εφαρμογής του συστήματος μόλις αυτό ιδιωτικοποιήθηκε αλλά δεν πέτυχε, γιατί οι εργαζόμενοι απέργησαν επί μια εβδομάδα και η διοίκηση το πήρε πίσω…
  6. Γιατί όλα τα βιβλία που αφορούν στη διοίκηση και αξιολόγηση του προσωπικού, περιγράφουν το σύστημα αυτό ως άδικο και προβληματικό, με τάση εγκατάλειψής του ακόμα και από τις ιδιωτικές εταιρίες… Συγκεκριμένα:

-Βιβλίο Παρασκευής Χατζηπαντελή (ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, εκδόσεις Μεταίχμιο 1999) «Ακόμη και αν υποθέσουμε ότι οι ικανότητες κατανέμονται κανονικά σε έναν τυχαίο πληθυσμό (υπόθεσης αμφίβολης εγκυρότητας)… το σύστημα έχει το μειονέκτημα ότι συχνά αδικεί τους υπαλλήλους».

-Βιβλίο Ευγενίας Μπιτσάνη (ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ, εκδόσεις Διόνικος 2004) «…να επισημάνουμε ότι το κριτήριο αυτό (να πλησιάζει η κατανομή των αξιολογήσεων την κλίμακα Γκάους) δεν μπορεί να θεωρείται απόλυτο. Δεν είναι υποχρεωτικό το 15% των υπαλλήλων να αξιολογείται μέτριο ή ανεπαρκές».

Μάλιστα, το βιβλίο του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ (ΑΝΘΡΩΠΙΝΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ, ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ και ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΗ) λέει ότι η αξιολόγηση γίνεται πάντα «σε σχέση με τους στόχους που έχουν τεθεί».

  1. Γιατί όλα τα κριτήρια που υπάρχουν είναι ασαφή και δεν μπορούν να μετρηθούν. Το χειρότερο όμως είναι, ότι γενικά, δεν γίνονται μετρήσεις…
  2. Γιατί οι διορισμένοι με κυβερνητική εύνοια Προϊστάμενοι-κριτές είναι παντελώς αναξιόπιστοι…
  3. Γιατί το σύστημα αυτό, της συγκριτικής ή δυναμικής αξιολόγησης, απαιτεί μεγάλους αριθμούς για να εφαρμοστεί (άνω των 500 ατόμων) και δεν μπορεί να εφαρμοστεί σε Δήμους που έχουν μερικές δεκάδες υπαλλήλων…
  4. Γιατί παρά τις πολιτικές εξαγγελίες είναι σε όλους φανερό ότι με την εφαρμογή τους θα δημιουργηθούν δεξαμενές υπαλλήλων, από όπου εύκολα και ανώδυνα για την πολιτική ηγεσία (χωρίς ελπίδες δικαστικής δικαίωσης) θα διοχετεύονται υπάλληλοι προς την έξοδο… Η κα Χριστοφιλοπούλου το έχει ήδη πει: Γιατί να μένει στη Δημόσιο ένας ανεπαρκής υπάλληλος;

Σημείωση δική μας: Στο σημείο αυτό κρύβεται όλο το πολιτικό και οικονομικό δράμα της Ελλάδος. Δηλαδή, πρέπει να μείνει στο Δημόσιο ένας ανεπαρκής δημόσιος υπάλληλος, σύμφωνα με τους δημοσιοϋπαλληλικούς συνδικαλιστές…

Οι σημερινές έριδες γύρω από την αξιολόγηση – φάντασμα

Υπενθυμίζουμε όλα αυτά τα αηδιαστικά και προκλητικά, διότι τώρα επιτίθεται, δικαιολογημένα, η Νέα Δημοκρατία κατά της «αριστεροδεξιάς» κυβέρνησης για την αποτυχία της, όπως επισημαίνει σε σχετική ανακοίνωση, να εφαρμόσει την αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων. Συγκεκριμένα, αναφέρει τα ακόλουθα:

“Οι προθεσμίες, που οι ίδιοι έβαλαν, έχουν παρέλθει και αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων δεν έγινε. Η Κυβέρνηση σκόνταψε στις αντιλήψεις που εξέφραζε, απέτυχε παταγωδώς και, τώρα, πελαγοδρομεί χωρίς να ξέρει τι πρόκειται να κάνει. Η Νέα Δημοκρατία έχει ξεκάθαρες θέσεις. Από τη θέση του υπουργού Διοικητικής Μεταρρύθμισης, ο Πρόεδρός της κ. Κυριάκος Μητσοτάκης είχε καταθέσει συγκεκριμένη μεταρρυθμιστική πρόταση για πάγιο σύστημα αξιολόγησης που περιελάμβανε: Σύνδεση της αξιολόγησης με συγκεκριμένα και συμφωνημένα παραδοτέα, αυτοαξιολόγηση του υπαλλήλου, μόνιμο μηχανισμός κινητικότητας, επιβράβευση των καλύτερων με ταχύτερη μισθολογική και βαθμολογική προαγωγή, θεσμοθέτηση ατομικού πλάνου ανάπτυξης των αδύναμων υπαλλήλων με έμφαση στην επιμόρφωση.

Παράλληλα, η πρόταση αυτή θα αποτελέσει και τη βάση της πολιτικής που θα ακολουθήσει η αυριανή κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας. Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ δεν μπορεί να ολοκληρώσει ούτε καν αυτά που η ίδια τώρα εξαγγέλλει. Δε μπορεί και δεν θέλει να προωθήσει καμιά μεταρρύθμιση, που βελτιώνει το Κράτος και υπηρετεί ολόκληρη την κοινωνία”.

Και το σημερινό υπουργείο Διοικητικής Ανασυγκρότησης απάντησε με ανακοίνωσή του υπό τον τίτλο «Ο νέος εφιάλτης Μητσοτάκη στη Δημόσια Διοίκηση θα μείνει όνειρο θερινής νυκτός”, ως εξής:

«Ο ελληνικός λαός θυμάται την απαξίωση της Δημόσιας Διοίκησης επί υπουργίας Κυρ. Μητσοτάκη.Η Δημόσια Διοίκηση θα αναβαθμιστεί και η αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων θα γίνει πράξη, μετά φυσικά και την απολύτως αναγκαία διορθωτική θεσμοθέτηση κανόνων αξιοκρατίας, δικαίου και διαφάνειας. Ξεκάθαρες θέσεις της ΝΔ για την αξιολόγηση των Δημοσίων Υπαλλήλων, είναι αυτές που έκανε πράξη ο σημερινός Πρόεδρος της κ. Κυριάκος Μητσοτάκης ως υπουργός των απολύσεων της συγκυβέρνησης ΝΔ –ΠΑΣΟΚ. Χαιρόμαστε, που παρά τις προσπάθειες αναβάπτισής του σε “μεταρρυθμιστή”, ο κ. Μητσοτάκης με παρρησία ομολογεί ότι θα επαναλάβει το ίδιο “μεταρρυθμιστικό” του έργο, δηλαδή τις τυφλές απολύσεις, την καρατόμηση δημοσίων υπαλλήλων με υψηλά τυπικά προσόντα, τη διαθεσιμότητα και τόσα άλλα, με μοναδικό γνώμονα την κατεδάφιση του κοινωνικού κράτους και την απαξίωση της ελληνικής Δημόσιας Διοίκησης και του ανθρώπινου δυναμικού της” προσθέτει στην ανακοίνωσή του το υπουργείο Διοικητικής Ανασυγκρότησης.

Οι πιο σιχαμερές λέξεις στην ελληνική μακάρια Δημόσια διοίκηση

Και φτάσαμε στον Σεπτέμβριο του 2017, όταν η σημερινή αρμόδια υπουργός Όλγα Γεροβασίλη προώθησε νομοθετική ρύθμιση για να «ξεπαγώσει» η αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων, όπως με αφοπλιστική ειλικρίνεια παραδέχθηκε μιλώντας την 1η Σεπτεμβρίου 2017 σε ραδιοφωνικό σταθμό. Δηλαδή, φιλοδοξεί να «ξεπαγώσει» μία μεταρρύθμιση, την οποία η ίδια, το κόμμα της, τα άλλα κόμματα και οι δημόσιοι υπάλληλοι την «πάγωσαν» επί χρόνια, παρουσιάζοντας τη διαδικασία αυτή ως μορμολύκειο για διαθεσιμότητες και απολύσεις, οι οποίες, μαζί με την αξιολόγηση, την παραγωγικότητα, την κινητικότητα και την αποδοτικότητα είναι οι πιο σιχαμερές λέξεις στην ελληνική «Σοβιετία».

Όλα αυτά μού θύμισαν μιαν ανακοίνωση που έκανε τον Απρίλιο του 1997 ο τότε υφυπουργός Οικονομικών Νίκος Χριστοδουλάκης σχετικά με την εισαγωγή του διπλογραφικού λογιστικού συστήματος στους επιχορηγούμενους δημόσιους οργανισμούς για τη σωστή παρακολούθηση των οικονομικών συναλλαγών. «Με το διπλογραφικό σύστημα θα είναι δυνατή η καταγραφή της περιουσιακής κατάστασης, η ανάπτυξη διαχειριστικών διαδικασιών, η παροχή πληροφόρησης στη διοίκηση σχετικά με την παραγωγικότητα και την αποδοτικότητα των οργανισμών», τόνιζε τότε ο Χριστοδουλάκης.

Κι έγινε πάλι χαλασμός ή δεν εφαρμόσθηκε ποτέ τέτοιο σωτήριο λογιστικό σύστημα, διότι θα έδινε «πληροφόρηση για παραγωγικότητα και αποδοτικότητα», για δύο «ξορκισμένες» και «σιχαμερές» λέξεις στον ελληνικό δημόσιο τομέα …

Η «αποθέωση» της παραγωγικότητας στο δημόσιο τομέα σε … σάτιρα!

Θα κλείσω το σημείωμα αυτό με ένα σπαρταριστό «ντοκουμέντο» για την «αποθέωση» της παραγωγικότητας και αποδοτικότητας στον ελληνικό δημόσιο τομέα, το οποίο δημοσιεύθηκε στον «Οικονομικό Ταχυδρόμο» (8 Νοεμβρίου 1990). Στο βιβλίο του Παναγιώτη Παπαδούκα «Εθνικόν Απόρρητον» δημοσιεύθηκε το ακόλουθο σατιρικό ποίημα υπό τον τίτλο «Γραφείον Δημοσίας Υπηρεσίας εις ώρας εργασίας»:

«Ο Αλέκος έχει ανάψει τσιγαράκι./ Ο Χαρίλαος γλεντάει το καφεδάκι./ η Λιλή φυλλομετράει τη «Γυναίκα»./ ο Κωστής δεν ήρθε ακόμα κι είναι δέκα!

Ο Θρασύβουλος διαβάζει εφημερίδα./ Η Κική ψιλοχτενίζει μια κοτσίδα.? Ο Σταμάτης βασανίζει το μυαλό του,/ να συντάξει το δελτίο του Προ-Πό του.

Ο Κυριάκος συζητεί με τον Αντώνη./Το σταυρόλεξο ο Δημήτρης συμπληρώνει./ Η Μιμή χαμογελάει στο Βασίλη/ κι η Φωφώ τηλεφωνάει σε κάποια φίλη.

Ο Μηνάς γράμμα δικό του κάπου γράφει./ Η Σωσώ με προσοχή τα νύχια βάφει./Η Ζωζώ στο καθρεφτάκι της κοιτάζει/ κι ο Μιχάλης στο παράθυρο ρεμβάζει.

Ο Γρηγόρης ένα σάντουϊτς μασάει./ Ο Γιωργής τι μέρα έχουμε ρωτάει./ Ο Γιαννάκης χασμουριέται – και παρέκει/ένα μάλλινο καινούργιο η Λέλα πλέκει.

Μια εικόνα όλο δράση και ουσία. /Με δυό λόγια: Δημοσία Υπηρεσία./ Υ.Η – Και για όσους έχουν ίσως απορίες:/Μερικοί λαμβάνουν και υπερωρίες!

 Όταν οι οικονομικοί Νόμοι λοιδορούν τους παραβάτες τους

Πως οι οικονομικοί νόμοι λοιδορούν όλες τις ελληνικές κυβερνήσεις που τους ποδοπατούν και χλευάζουν τα «παραμύθια» για «ανάκαμψη», για «ανάπτυξη» και «αλλαγή σελίδων, χωρίς επενδύσεις και χωρίς μεταρρυθμίσεις!

O αείμνηστος καθηγητής μου Άγγελος Αγγελόπουλος συνεχώς μού έλεγε ότι οι οικονομικοί νόμοι είναι πολύ φιλέκδικοι, με την επισήμανση, όμως, ότι, δυστυχώς, τιμωρούν όχι εκείνους που τους κακοποιούν, αλλά τους αθώους, δηλαδή τους φορολογούμενους, τις επιχειρήσεις και τη χώρα ολόκληρη, η οποία συνεχώς γίνεται ανυπόληπτη και αναξιόπιστη. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια και ιδιαίτερα μετά την καταιγίδα της οικονομικής κρίσης που ξέσπασε στη χώρα μας ήδη από 2008 και συνεχίζεται ολοένα και πιο εφιαλτικά, οι οικονομικοί νόμοι έχουν αρχίσει να λοιδορούν όλους εκείνους που τους κακοποιούν ή θέλουν να τους θυσιάσουν στο βωμό των περιβόητων κομματικών ή ιδεοληπτικών σκοπιμοτήτων.

Ήδη, για πολλοστή φορά τα τελευταία τριάντα χρόνια συνετρίβησαν οι προβλέψεις ελληνικών κυβερνήσεων και διεθνών οργανισμών για την εξέλιξη του ΑΕΠ στη χώρα μας. Μάλιστα, η μεγαλύτερη συντριβή μεγαλοστομιών για «επιστροφή στην ανάπτυξη», για «ισχυρή ανάκαμψη» κι άλλα τέτοια ηχηρά δημαγωγικά έγινε και γίνεται και κατά την περίοδο των επαίσχυντων Μνημονίων κατά την οποία υποτίθεται ότι οι κυβερνήσεις που τα υπέγραφαν (σοσιαλιστικές, δεξιές, αριστεροδεξιές) θα ήταν πιο σοβαρές και πιο υπεύθυνες.

Η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) ανακοίνωσε ότι αναθεωρήθηκε η πρόβλεψη για μηδενική μεταβολή το 2016 και ότι συνεχίσθηκε η ύφεση (0,2%) με το ΑΕΠ να μειώνεται κατά την περίοδο διακυβέρνησης της χώρας από τον ΣΥΡΙΖΑ κατά 4,4 δις. ευρώ! Σύμφωνα με την επίσημη ανακοίνωση, η αρνητική εξέλιξη αποδίδεται στη μείωση της καταναλωτικής δαπάνης, δηλαδή ενός από τους βασικούς παράγοντες που προσδιορίζουν το ΑΕΠ κάθε χρόνο. Επίσης, αναθεώρηση του ΑΕΠ ανακοινώθηκε και για το 2015 επί τα χείρω, έστω και οριακή από το -0,2% στο -0,3%.

Αξίζει, πάντως, να σημειωθεί ότι αναθεώρηση ανακοινώθηκε και για την ανάπτυξη το 2014, η οποία τελικά ήταν υψηλότερη φτάνοντας το 0,7% αντί για 0,3% της προηγούμενης εκτίμησης, αλλά, σε καμιά περίπτωση, δεν έχει καμιά σχέση με «μια μεγάλη έκρηξη –big bang ανάκαμψης και ευημερίας», που ήταν ο στόχος του τότε πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά, όπως τον παρουσίασε σε συνέντευξή του στον «Ελεύθερο Τύπο» στις 16 Μαρτίου του 2013, επισημαίνοντας ότι “έχουμε εξασφαλίσει τις προϋποθέσεις για ανάπτυξη»!

Μάλιστα, έθετε τότε ο Σαμαράς αυτόν τον εκκωφαντικό στόχο, όταν, στην ίδια συνέντευξη, αντιφάσκοντας, είπε ότι «τώρα κυνηγάμε την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και την προσέλκυση επενδύσεων», όταν επί τρία χρόνια όλοι μιλούσανε για «μεταρρυθμίσεις», αλλά δεν είχε πραγματοποιηθεί ούτε μία! Τρανή απόδειξη ότι στα τρία αυτά χρόνια έως τότε δεν είχε γίνει ούτε μία σχεδόν ιδιωτικοποίηση. Διότι και οι ιδιωτικοποιήσεις είναι μείζων διαρθρωτική αλλαγή. Τρανή απόδειξη ότι στα τρία αυτά χρόνια έως τότε των «παραμυθιών» για μεταρρυθμίσεις δεν είχε γίνει κανένας ουσιαστικός εξορθολογισμός του σπάταλου και άναρχου δημόσιου τομέα, ο οποίος εξακολουθεί να «ρουφάει» λαίμαργα σημαντικούς πόρους που εισρέουν στα δημόσια ταμεία με τη μορφή φόρων, περικοπών μισθών και συντάξεων, «κουρεμάτων, παρεμβάσεων και δανείων από την τρόικα. Διότι, και ο οργανωτικός και λειτουργικός εξορθολογισμός του δημόσιου τομέα είναι σημαντική διαρθρωτική αλλαγή. Είχαν προηγηθεί οι δηλώσεις των Γιάννη Στουρνάρα και Γιώργου Προβόπουλου για ανάκαμψη το 2014, η οποία πράγματι έγινε, αλλά δεν ήταν «εκρηκτική» (μόνο 0,7%).

Υπενθυμίζεται ότι, σε επιβεβαίωση της διαπίστωσής μας ότι η ιστορία στην Ελλάδα επαναλαμβάνεται ως … ιλαροτραγωδία, τότε ο ΣΥΡΙΖΑ – ΕΚΜ για το «ανέκδοτο» αυτό του Σαμαρά για «big bang ευημερίας και δημιουργίας» σε σχετική ανακοίνωσή του, σχολιάζοντας τη συνέντευξη αυτή του τότε πρωθυπουργού, τόνιζε τα εξής: «Δεν γνωρίζουμε από πού ακριβώς αντλεί αυτή του την αισιοδοξία περί ανάκαμψης και big bang δημιουργίας ο πρωθυπουργός. Από τους εκατομμύρια ανέργους, τα εκατοντάδες χιλιάδες λουκέτα στις επιχειρήσεις, τα υπερχρεωμένα νοικοκυριά; Ή μήπως από τις προβλέψεις για χειροτέρευση της κατάστασης μέσα στο 2013;»!

Αλλά, η γλώσσα κόκαλα δεν έχει και κόκαλα τσακίζει. Τέσσερα χρόνια ακριβώς αργότερα (αρχές Μαρτίου του 2017), ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Γιάννης Δραγασάκης επανέλαβε κι εκείνος στον Guardian τα ίδια, δηλαδή ότι «αυτό που χρειάζεται η Ελλάδα είναι σοκ ανάπτυξης». Αμ δε! Μετά από λίγο «εισέπραξε» τα απογοητευτικά στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ) για την εξέλιξη του ΑΕΠ το τέταρτο τρίμηνο του 2016, τα οποία συνέτριψαν τις υπεραισιόδοξες προβλέψεις των πάντων, του πρωθυπουργού, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) για έναρξη της ανάκαμψης στην Ελλάδα από το 2016, που στηρίζονταν στα ευνοϊκά στοιχεία των τριών προηγούμενων τριμήνων. Και το «ανέκδοτο» αυτό για ανάκαμψη το 2016 συνέχισε να λέει και ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας για το τέλος της ύφεσης και την έναρξη της αναπτυξιακής πορείας της χώρας στο υπουργικό συμβούλιο στη συνέχεια, χωρίς να έχουν εξασφαλιστεί τα προαπαιτούμενα για την ανάκαμψη, δηλαδή οι παράγοντες που προσδιορίζουν το ΑΕΠ, όπως κατανάλωση, επενδύσεις, για παράδειγμα, δηλαδή χωρίς να έχουν εφαρμοσθεί οι οικονομικοί νόμοι, οι οποίοι ορίζουν τους παράγοντες που διαμορφώνουν το ΑΕΠ μιας χώρας.

Όταν οι οικονομικοί Νόμοι λοιδορούν τους παραβάτες τους

Στις 6 Μαρτίου του 2017 ο Τσίπρας στην ομιλία του κατά τη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου, χωρίς να έχει ενημερωθεί για τις δυσμενείς εξελίξεις στο ΑΕΠ το τέταρτο τρίμηνο, είπε μεταξύ άλλων, τα εξής: «Η επόμενη μέρα είναι εδώ. Οι εκτιμήσεις όλων είναι ότι για πρώτη φορά, μετά από πολλά χρόνια ύφεσης, η ελληνική οικονομία θα γυρίσει σε εξαιρετικά υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης, τους υψηλότερους σε επίπεδο Ευρωζώνης. Αυτή η αδήριτη πραγματικότητα μας υποχρεώνει να σχεδιάσουμε με σοβαρότητα την επόμενη μέρα για τη χώρα, την επόμενη μέρα για την ελληνική οικονομία. Μας υποχρεώνει αυτή την επόμενη μέρα να μην την αφήσουμε στην τύχη. H Ελλάδα έχει γυρίσει σελίδα και το αληθινό διακύβευμα για το αύριο της ελληνικής οικονομίας και του τόπου δεν παίζεται στο χώρο της συνεδρίασης τεχνικών κλιμακίων, αλλά στο πεδίο της πραγματικής οικονομίας. Μπορεί τα φώτα της δημοσιότητας να πέφτουν ακόμα στις διαπραγματεύσεις των τεχνικών κλιμακίων και στις γνωστές και συνήθεις δυσκολίες στα συνήθη εμπόδια και τις καθυστερήσεις που θέτουν κάθε φορά γνωστοί μας φίλοι, ωστόσο είναι πλέον σαφές πως όσο κι αν θελήσουν να κωλυσιεργήσουν τις διαπραγματεύσεις σε τεχνικό επίπεδο, το ποτάμι δεν γυρίζει πίσω. Η Ελλάδα έχει ήδη γυρίσει σελίδα. Γιατί, είτε αρέσει σε κάποιους είτε όχι, η οικονομία άντεξε, η οικονομία ανέκαμψε. Και όλοι πλέον καταλαβαίνουν ότι το αληθινό διακύβευμα για το αύριο της οικονομίας και του τόπου δεν παίζεται στο χώρο συνεδρίασης τεχνικών κλιμακίων, αλλά παίζεται στο πεδίο της πραγματικής οικονομίας».

Αμ δε! Την ίδια ημέρα το απόγευμα, ξεπετάχτηκαν οι οικονομικοί νόμοι και «είπαν» την πραγματικότητα για την επόμενη ημέρα. «Είπαν», μέσω των στοιχείων της ΕΛΣΤΑΤ που έδωσε στη συνέχεια στη δημοσιότητα, ότι λόγω της αβεβαιότητας, των εκκρεμοτήτων στη διαπραγμάτευση, των εμπλοκών, των επιπλοκών και των συνήθων κυβερνητικών λεονταρισμών , κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2016 το ΑΕΠ της χώρας συρρικνώθηκε κατά 1,2% σε σχέση με το τρίτο τρίμηνο, έναντι αρχικής εκτίμησης για μείωση μόνο 0,4! Ακόμη και σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2015, το ΑΕΠ μειώθηκε κατά 1,1% τελικά, αν και η ΕΛΣΤΑΤ εκτιμούσε αύξηση κατά 0,2%. Η αρνητική εξέλιξη οφείλεται στο γεγονός ό, όπως προκύπτει από τον παρατιθέμενο πίνακα, στο τέταρτο τρίμηνο, σε σχέση με το τρίτο τρίμηνο, όλοι οι παράγοντες που προσδιορίζουν το ΑΕΠ, δηλαδή η κατανάλωση, οι επενδύσεις και οι εξαγωγές συνετρίβησαν. Ακόμα και οι εισαγωγές που ευνοούν τη διαμόρφωση του ΑΕΠ όταν συρρικνώνονται, αυξήθηκαν σημαντικά. Τελικά, μετά τη σχετική ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ και της Eurostat το ΑΕΠ το 2016 δεν παρουσίασε μόνο μία μεγαλοπρεπή μηδενική μεταβολή (0,0%) του ΑΕΠ, αλλά ένα ηχηρό ραπιστικό -0,2% (ύφεση).

Το εκπληκτικό είναι ότι, επειδή η ιστορία επαναλαμβάνεται, όπως είπαμε, ως … ιλαροτραγωδία, η Νέα Δημοκρατία σχολίασε τότε με τον ίδιο περίπου τρόπο την αισιόδοξη πρόβλεψη του πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα στο υπουργικό συμβούλιο ότι η χώρα «αλλάζει σελίδα» και το «ποτάμι δεν γυρίζει πίσω». Το ίδιο έκανε και τώρα. Σε σχετική ανακοίνωσή της επισημαίνει τα ακόλουθα: Η ΕΛΣΤΑΤ ανακοίνωσε ύφεση για το 2016 ύψους -0,2%, έναντι προηγούμενης εκτίμησης για στασιμότητα (0,0%). Ταυτόχρονα, αναθεώρησε προς τα πάνω το Α.Ε.Π. του 2014, με αποτέλεσμα να διαμορφώνει πλέον την ανάπτυξη στο +0,7%, αντί προηγούμενης εκτίμησης για +0,4%, και προς τα κάτω το Α.Ε.Π. του 2015 ανεβάζοντας την ύφεση στο -0,3%, αντί προηγούμενης εκτίμησης για -0,2%.Δυστυχώς, από ιδεοληψία και ανικανότητα χάνεται για την ελληνική οικονομία η μία ευκαιρία μετά την άλλη Όπως αναδεικνύει η πρόσφατη Έκθεση του Δ.Ν.Τ. για τις Παγκόσμιες Οικονομικές Προοπτικές (WEO O.c.t. 2017) την ώρα που όλες οι προηγμένες χώρες αναπτύσσονται ταχύτερα από ό,τι προβλεπόταν, η Ελλάδα καταγράφεται ως η μόνη αρνητική αναπτυξιακή έκπληξη. Η υπερφορολόγηση, η αλλεργία στις μεταρρυθμίσεις και στις αποκρατικοποιήσεις, η αβεβαιότητα και η έλλειψη εμπιστοσύνης που προκαλεί αυτή η Κυβέρνηση, δυστυχώς, οδήγησε το Δ.Ν.Τ. να αναθεωρήσει προς τα κάτω τις προβλέψεις του για το 2017 από +2,8% σε +1,8%. Επιπρόσθετα υποβάθμισε τις προβλέψεις του για το μεσοπρόθεσμο ρυθμό ανάπτυξης της Ελλάδας στο καταθλιπτικό +1%. Συμπερασματικά, επί της προηγούμενης Κυβέρνησης με κορμό τη Νέα Δημοκρατία η ύφεση -9,1% του 2011, μετατράπηκε σε ανάπτυξη +0,7% σε δύο χρόνια. Αντίθετα, τη διετία ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ η ανάπτυξη + 0,7% έγινε ύφεση -0,2%. Και σήμερα, μετά από 3 χρόνια οπισθοχώρησης, ζημιά 100 δις ευρώ και μέτρα 14,5 δις ευρώ ο «πρωθυπουργός των φόρων» πανηγυρίζει εάν πιάσουμε το μισό ρυθμό ανάπτυξης από όσο θα είχαμε, αν δεν είχε κυβερνήσει ο ίδιος».

Αλήθεια, πότε θα σταματήσουν να λένε και οι νεώτεροι πολιτικοί τέτοια συνθήματα του παρελθόντος με τα οποία «πνίξανε» τη χώρα όλα τα «ποτάμια» της δημαγωγίας και του λαϊκισμού…

Η ανάπτυξη ουκ έρχεται μόνη της

Σε σχόλιό μου που αναρτήθηκε στις 18 Ιουνίου του 2016 διερωτώμουνα μελαγχολικά αν μπορεί να γίνουν αυτά που προτείνονταν τότε για μιαν ακόμη φορά τα τελευταία τριάντα χρόνια από τη διοίκηση της Τράπεζας της Ελλάδος για να έρθει η ανάπτυξη και να μη μας προσπεράσει ξανά στη χώρα της πολιτικής και κομματικής φαιδράς πορτοκαλέας. Διερωτώμουνα αν μπορεί να γίνουν τέτοια πράματα που χρειάζονται λογική, σύνεση, υπευθυνότητα, ικανότητα και, κυρίως, θαρραλέα πολιτική βίωση για τη δημιουργία μιας ισχυρής και, κυρίως, με αξιοπιστία και κύρος, Ελλάδος. Και διαπίστωνα ότι, δυστυχώς, όλα κατά έχουν εκλείψει τα τελευταία σαράντα χρόνια στη χώρα μας, διότι όλοι οι «αγώνες» γίνονταν «περί πάρτης» κομματικής, πολιτικής, συνδικαλιστικής, ρουσφετολογικής, δανειοβίωτης, μακάριας και αποθέωσης της ισοπέδωσης και θεοποίησης της ανικανότητας, της μετριότητας, του ρουσφετιού και του κομματισμού.

Σε επίρρωση, λοιπόν, των σκέψεων αυτών, παρέθετα τις προϋποθέσεις για επιστροφή σε βιώσιμη ανάπτυξη, τις οποίες απαριθμούσε στη νέα έκθεσή του για τη Νομισματική Πολιτική 2015-2106 ο άνθρωπος, ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννης Στουρνάρας. Διαβάστε και «τσιμπηθείτε» μήπως είσθε σε κατάσταση ονείρου:

Πρώτον, εμπέδωση της εμπιστοσύνης και ενίσχυση της εκτίμησης ότι η ελληνική οικονομία έχει επανέλθει στην κανονικότητα και δεν επιφυλάσσει ανεπιθύμητες παλινδρομήσεις. Για να συμβεί αυτό, πρέπει το πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων να εφαρμόζεται με συνέπεια και συνέχεια. Μπρρρ…

Δεύτερον, αξιοποίηση της δημόσιας περιουσίας, ταυτόχρονα με την υλοποίηση των απαιτούμενων μεταρρυθμίσεων, η αξιοποίηση της αδρανούσας δημόσιας περιουσίας και η ταχεία προώθηση των ιδιωτικοποιήσεων είναι τα ισχυρότερα μέσα όχι μόνο για την τόνωση της επενδυτικής δραστηριότητας και την επίτευξη διατηρήσιμων ρυθμών ανάπτυξης, αλλά και για την υποβοήθηση της δημοσιονομικής προσαρμογής, καθώς συμβάλλουν στην αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους. Συνεχώς ακούμε: απελθέτω το ποτήριον τούτο…

Τρίτον, αντιμετώπιση του υψηλού αποθέματος μη εξυπηρετούμενων δανείων, η οποία αποτελεί τη σημαντικότερη πρόκληση για το τραπεζικό σύστημα. Καλά κρασιά…

Τέταρτον, μεταρρυθμίσεις για τόνωση της εξωστρέφειας. Η υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων στις αγορές προϊόντων και υπηρεσιών και στη λειτουργία του δημόσιου τομέα θα οδηγήσει σε αύξηση των επενδύσεων και της απασχόλησης, ενώ παράλληλα αναμένεται να διευκολύνει την καινοτομία και την εισαγωγή νέων τεχνολογιών μέσω της ενίσχυσης του ανταγωνισμού. Χαιρέτα μας τον … πλάτανο…

Πέμπτον, ελάφρυνση των φορολογικών βαρών με παράλληλη περικοπή των μη παραγωγικών δαπανών του Δημοσίου. Η ίδια πρόταση έχει γίνεις σε όλες τις ελληνικές κυβερνήσεις μετά τη μεταπολίτευση, δηλαδή τάχα «φιλελεύθερες», τάχα «σοσιαλιστικές», τάχα «νεοφιλελεύθερες», αλλά, όπως καταδείχθηκε, ήταν όλες σκέτες… «αριστερές»…

Το παραμύθι των χαζοχαρούμενων προβλέψεων

Ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας σε άρθρο του στην ετήσια έκδοση του Economist «Ο Κόσμος το 2017», που κυκλοφόρησε στα ελληνικά η εφημερίδα «Αγορά», και υπό τον τίτλο «Η Ελλάδα παράγοντας σταθερότητας, συνεργασίας και ανάπτυξης το 2017» για την ελληνική οικονομία μού θύμισαν τον… Αντώνη Σαμαρά και την τρόικα της εποχής με τα καλά λόγια και τις «προφητείες» με τις οποίες μας παραμύθιαζαν. Συγκεκριμένα, ο Τσίπρας επεσήμαινε ότι η χώρα βρίσκεται στο μέσο μιας σταθερής πορείας ανάκαμψης και υπέρβασης της οικονομικής κρίσης, με υπερκάλυψη -για δεύτερη συνεχή χρονιά το 2016 και με αναμενόμενα ανάλογα αποτελέσματα τα επόμενα δύο έτη- των συμφωνηθέντων με τους πιστωτές δημοσιονομικών στόχων, ενώ το 2017 «θα είναι έτος ανάπτυξης με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να προσδιορίζει το ύψος της στο 2,7% και το 2018 στο 3,1%». Τα ίδια λέει και σήμερα, επαναλαμβάνοντας για το … 2017, επαναλαμβάνοντας τον Αντώνη Σαμαρά. Σε επιβεβαίωση του διδακτικού μύθου για τον λύκο και τον βοσκό, παραθέτω δηλώσεις, με αφορμή στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, του τότε πρωθυπουργού Αντώνη Σαμαρά στις 14 Νοεμβρίου 2014, στις οποίες περιχαρής κι εκείνος, επεσήμαινε, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα: «Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, η ανάκαμψη άρχισε ήδη για την ελληνική οικονομία. Και μάλιστα με μεγαλύτερους ρυθμούς απ’ ό,τι περίμεναν και οι πιο αισιόδοξοι… Όσοι, λοιπόν, αμφισβητούσαν την ανάκαμψη, διαψεύστηκαν πανηγυρικά… Σας υπόσχομαι σήμερα ότι η ανάπτυξη θα συνεχιστεί με ακόμα ταχύτερους ρυθμούς. Αυτό, άλλωστε, προβλέπουν όλοι οι διεθνείς οργανισμοί…». Είναι αλήθεια ότι ύστερα από ύφεση έξι ετών, το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 0,7% το 2014, αλλά βλέπετε τι έγινε έως σήμερα …Σημειώνεται ότι τότε όλα τα κόμματα και ο ΣΥΡΙΖΑ (βεβαίως, βεβαίως!) σχολίασαν επικριτικά τις δηλώσεις αυτές.

Επίσης, παραθέτω μερικά σημεία της έκθεσης αξιολόγησης, την οποία έδωσε στη δημοσιότητα Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 25 Απριλίου 2014 και με την οποία τότε απελευθερώθηκε η δόση των 6,3 δις. ευρώ:

-Πρόβλεπε επιστροφή στην ανάπτυξη το 2014, με ρυθμό +0,6%, ο οποίος θα επιταχυνόταν στο +2,9% το 2015 και στο +3,7% το 2016.

-Επεσήμαινε ότι «Η Ελλάδα ….κάνοντας μια εντυπωσιακή προσπάθεια δημοσιονομικής προσαρμογής τα τελευταία χρόνια, ξεπέρασε τον δημοσιονομικό της στόχο το 2013, καθώς καταγράφηκε πρωτογενές πλεόνασμα βάσει των όρων του προγράμματος» (τα ίδια λένε και σήμερα!)

–Τότε το υπουργείο Οικονομικών, όπως και σήμερα, σε ανακοίνωσή του τόνιζε περιχαρές τα ακόλουθα: «H Ελλάδα βρίσκεται πια στο δρόμο της ανάκαμψης, σύμφωνα με τη σημερινή ανακοίνωση της Κομισιόν. Η χώρα μας γυρίζει πλέον σελίδα και μπαίνει στο δρόμο της ανάκαμψης. Το παραδέχονται πια και επίσημα οι πιο αυστηροί κριτές, με τα πιο συντηρητικά κριτήρια».

Ήταν πράγματι αδικαιολόγητα υπεραισιόδοξες οι προβλέψεις για ανάκαμψη το 2016

10/3/17«Η δική μας απαισιοδοξία ότι δεν θα έρθει το «σεφέρι» της ανάπτυξης, τουλάχιστον, στα επίπεδα που συνεχώς προβλέπονται και συνεχώς συντρίβονται, ούτε το 2016, εδράζεται (στην Ελλάδα ζούμε!) στην παταγώδη διάψευση όλων των προηγούμενων για το ΑΕΠ και στη διαπίστωση ότι όλοι σχεδόν οι παράγοντες που επικαλείται ως προϋπόθεση ο κ. Στουρνάρας ή που προσδιορίζουν τη διαμόρφωση του ΑΕΠ εξακολουθούν να είναι αρνητικοί ή προβληματικοί».

Αυτά, μεταξύ άλλων, γράφαμε στο σχόλιο μας που αναρτήθηκε στις 28 Ιανουαρίου του 2016 υπό τον εύγλωττο τίτλο «Γιατί είναι υπεραισιόδοξη η πρόβλεψη του κ. Στουρνάρα γα ηπιότερη ύφεση το 2015 και ανάκαμψη το 2016». Και αμ έπος, αμ πραγματικότητα, όπως την παρουσίαζε η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) και στη συνέχεια και η Eurostat, για το ΑΕΠ της χώρας μας που από πρόβλεψη για οριακή αύξηση 0,1% αρχικά και μεγαλοπρεπή μηδενική μεταβολή, τελικά διαμορφώθηκε στο -0,2%.

Στη συνέχεια, σε σχόλιό μας που αναρτήθηκε στις 10 Μαρτίου του 2017 με τον παρατιθέμενο πίνακα, επισημαίναμε ότι η αρνητική αυτή εξέλιξη πρέπει να αναζητηθεί στους ίδιους παράγοντες που προσδιορίζουν τη διαμόρφωση του ΑΕΠ, δηλαδή στις εξαγωγές, τις επενδύσεις και την κατανάλωση της γενικής κυβέρνησης που υποχώρησαν. Απογοητευτική είναι η διαπίστωση ότι οι ίδιοι παράγοντες παρουσίαζαν επιδείνωση και κατά τους πρώτους μήνες του 2017, γεγονός που ενίσχυαν τη δική μου εκτίμηση ότι θα συντρίβονταν και οι προβλέψεις για αύξηση του ΑΕΠ κατά (υπεραισιόδοξο κι αυτό ) 2,7%!

Και μια και μιλήσαμε για προβλέψεις, υπενθυμίζουμε ότι έως σήμερα και επί δεκάδες χρόνια, ουδεμία τέτοια «προφητεία» για την εξέλιξη βασικών οικονομικών μεγεθών και, φυσικά, του ΑΕΠ, επαληθεύθηκε. Ιδιαίτερα, για το ΑΕΠ του 2016 είχαν κατά καιρούς γίνει οι ακόλουθες προβλέψεις, οι οποίες απέτυχαν όλες. Συγκεκριμένα:

-Το υπουργείο Οικονομικών με τους προϋπολογισμούς του είχε προβλέψει ύφεση μεταξύ 0,3% και 1,3%!

-Η Τράπεζα της Ελλάδος εμφανιζόταν πιο αισιόδοξη με προβλέψεις αρχικά για ύφεση -0,3% και τελευταία για οριακή ανάκαμψη κατά 0,1%.

-Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με τις γνωστές (εποχικές) εκθέσεις της εμφανίζεται με προβλέψεις που κυμαίνονται μεταξύ ανάπτυξης … 3,6% και ύφεσης -0,3%.

-Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο με τις εκθέσεις του πρόβλεπε στην αρχή ύφεση -0,6% και τελευταία ανάπτυξη κατά 0,4%.

-Ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης στην αρχή εμφανιζόταν υπεραισιόδοξο με πρόβλεψη για ανάπτυξη 2,3%, αλλά στη συνέχεια «προσγειώθηκε» με πρόβλεψη για ύφεση -0,2%.

Τα ίδια θα γίνουν και το 2017 για τους ίδιους λόγους

Τι θα γίνει το 2017; Τα ίδια Παντελάκη μου! Διότι, όπως έχουμε επισημάνει, όλες οι ελληνικές κυβερνήσεις και ιδιαίτερα η σημερινή αριστεροδεξιά, μισούν τους οικονομικούς νόμους, ποδοπατούν όλες τις προϋποθέσεις για ανάπτυξη που έχει απαριθμήσει ο Γιάννης Στουρνάρας και, κυρίως, κακοποιούν όλους τους παράγοντες που διαμορφώνουν το ΑΕΠ ναι χώρα, όπως είναι η κατανάλωση, οι επενδύσεις, οι εξαγωγές, αφού έχουν «ρουφήξει» όλο το χρήμα, δηλαδή το «αίμα» που είναι το αίμα για μιαν οικονομία που λειτουργεί σωστά και χωρίς ιδεολογικές ή κομματικές σκοπιμότητες.

Η ιστορία, λοιόν, επαναλαμβάνεται στη χώρα μας ως ιλαροτραγωδία. Και διαβάστε την ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ για το πώς διαμορφώθηκε, ύστερα από διάφορες προβλέψεις και «μύθους», το ΑΕΠ το 2016 και η χώρα μας εξακολουθεί να βρίσκεται σε εφιαλτική ύφεση:

Σύμφωνα, λοιπόν, με την ανακοίνωση της ΕΛΣΤΑΤ, με βάση τα αναθεωρημένα στοιχεία, το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ) του έτους 2016 σε όρους όγκου παρουσίασε μείωση κατά 0,2% σε σχέση με το 2015, έναντι μεταβολής 0,0% που είχε ανακοινωθεί στην πρώτη εκτίμηση, τον Μάρτιο 2017, διότι:

-Η τελική καταναλωτική δαπάνη του έτους 2016 σε όρους όγκου παρουσίασε μείωση κατά 0,3% σε σχέση με το έτος 2015, έναντι αύξησης 0,6% που είχε ανακοινωθεί στην πρώτη εκτίμηση, τον Μάρτιο 2017.

-Οι εισαγωγές αγαθών και υπηρεσιών του έτους 2016 σε όρους όγκου παρουσίασαν αύξηση κατά 0,3% σε σχέση με το έτος 2015, έναντι μείωσης 0,4% που είχε ανακοινωθεί στην πρώτη εκτίμηση, τον Μάρτιο 2017.

-Οι εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών έτους του 2016 σε όρους όγκου παρουσίασαν μείωση κατά 1,8% σε σχέση με το έτος 2015, έναντι μείωσης 2,0% που είχε ανακοινωθεί στην πρώτη εκτίμηση, τον Μάρτιο 2017.

– Με βάση τα αναθεωρημένα στοιχεία, το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ) του έτους 2016 σε τρέχουσες τιμές παρουσίασε μείωση κατά 1,2% σε σχέση με το 2015, έναντι αύξησης 0,1% που είχε ανακοινωθεί στην πρώτη εκτίμηση, τον Μάρτιο 2017.

-Η τελική καταναλωτική δαπάνη του έτους 2016 σε τρέχουσες τιμές παρουσίασε μείωση κατά 1,2% σε σχέση με το έτος 2015, έναντι αύξησης 0,3% που είχε ανακοινωθεί στην πρώτη εκτίμηση, τον Μάρτιο 2017.

Οι εισαγωγές αγαθών και υπηρεσιών του έτους 2016 σε τρέχουσες τιμές παρουσίασαν μείωση κατά 2,7% σε σχέση με το έτος 2015, έναντι μείωσης 2,9% που είχε ανακοινωθεί στην πρώτη εκτίμηση, τον Μάρτιο 2017.

Οι εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών έτους του 2016 σε τρέχουσες τιμές παρουσίασαν μείωση κατά 5,1% σε σχέση με το έτος 2015, έναντι μείωσης 5,4% που είχε ανακοινωθεί στην πρώτη εκτίμηση, τον Μάρτιο 2017.

Περιμένετε καμιά «σωτηρία» το 2017, όταν οι επενδύσεις στέλνονται τα «τσακίδια» και η κατανάλωση στα τάρταρα με την υπερφορολόγηση;

Εφιαλτική εξέλιξη παραγόντων που προσδιορίζουν το ΑΕΠ μετά το 2010

Παράγοντες 2006* 2006** 2010* 2010** 2011* 2011** 2012* 2012**
Ιδιωτική κατανάλωση 4,3 3,0 -6,4 -4,4 -9,9 -6,8 -7,9 -5,5
Δημόσια κατανάλωση 2,3 0,4 -4,2 -0,9 -7,0 -1,5 -7,2 -1,6
Επενδύσεις 20,4 4,2 -19,3 -0,4 -20,7 -3,6 -23,5 -3,6
Εγχώρια τελική ζήτηση 7,0 7,7 -8,3 -9,3 -11,0 -12,0 -10,0 -10,7
Εξαγωγές 3,1 0,7 4,5 0,9 0,7 0,2 1,0 0,3
Εισαγωγές 8,2 2,7 -3,4 1,0 -8,3 2,5 9,4 2,9
ΑΕΠ 5,5 5,5 -5,5 -5,5 -9,2 -9,2 -7,3 -7,3

 

Παράγοντες 2013 * 2013** 2014* 2014** 2015* 2015** 2016* 2016**
Ιδιωτική κατανάλωση -2,7 -1,9 0,6 0,4 -0,3 -0,2 1,4 0,9
Δημόσια κατανάλωση -5,5 -1,2 -1,2 -0,3 0,0 0,0 -2,1 -0,5
Επενδύσεις -8,4 -1,1 -4,6 -0,5 -0,1 0,0 -0,8 -0,2
Εγχώρια ζήτηση -4,0 -4,1 -0,4 -0,4 -0,2 -0,2 -0,3
Εξαγωγές 1,1 0,3 7,7 2,1 3,1 0,9 -2,0 -0,6
Εισαγωγές -3,4 1,0 7,6 -2,3 0,3 -0,1 -0,4 0,7
ΑΕΠ -3,2 -3,2 0,4 0,4 -0,3 -0,3 0,0 0,0

 

Πηγή: Ελληνική Στατιστική Αρχή, Έκθεση διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος για το 2016

* Μεταβολή σε %

**Συμβολή στη μεταβολή του ΑΕΠ σε εκατοστιαίες μονάδες

SHARE

Περισσότερα

MORE MAGAZINE