Δεκάδες Ισραηλινοί επιχειρηματίες από το χώρο της τεχνολογίας πέταξαν πρόσφατα στη Σαουδική Αραβία για συνομιλίες σχετικά με τις επενδύσεις του βασιλείου σε ισραηλινές εταιρείες και ισραηλινά επενδυτικά κεφάλαια, σύμφωνα με ρεπορτάζ της εφημερίδας Globes και των The Times of Israel.
Αν και το Ισραήλ και η Σαουδική Αραβία δεν έχουν επίσημες διπλωματικές σχέσεις, κρυφοί δεσμοί μεταξύ των δύο χωρών έχουν θερμανθεί τα τελευταία χρόνια, καθώς ο Σαουδάραβας διάδοχος, Mohammad bin Salman, φέρεται να θεωρεί το Ισραήλ στρατηγικό εταίρο στη μάχη κατά της ιρανικής επιρροής στην περιοχή.
Το βασίλειο του περσικού κόλπου απέφυγε να υπογράψει τα τις Συμφωνίες του Αβραάμ (Abraham Accords) με τη μεσολάβηση της Ουάσιγκτον το 2020, όπως ήλπιζαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ, αλλά το Ριάντ πιστεύεται ότι έδωσε το πράσινο φως στο Μπαχρέιν, όπου διατηρεί αποφασιστική επιρροή, να ενταχθεί στη συμφωνία εξομάλυνσης με το Ισραήλ παράλληλα με τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Μαρόκο και το Σουδάν.
Επιπλέον, μετά την υπογραφή των συμφωνιών, η Σαουδική Αραβία άρχισε να επιτρέπει στις ισραηλινές αεροπορικές εταιρείες να χρησιμοποιούν τον εναέριο χώρο της για πτήσεις από και προς τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το Μπαχρέιν. Ωστόσο, το Ισραήλ δεν έχει λάβει ακόμη τέτοια πρόσβαση για πτήσεις προς την Ινδία, την Ταϊλάνδη και την Κίνα, οι οποίες ως αποτέλεσμα είναι σημαντικά μεγαλύτερες από ό,τι χρειάζεται.
Οι επιχειρηματίες που πραγματοποίησαν πρόσφατες επισκέψεις στη Σαουδική Αραβία εισήλθαν στο βασίλειο με τα ισραηλινά διαβατήριά τους που περιείχαν ειδικές βίζες, σύμφωνα με το ρεπορτάζ της Globes.
Στο δημοσίευμα επισημαίνεται ότι μια σειρά συμφωνιών, τόσο στον πολιτικό όσο και στον αμυντικό τομέα, έχουν ήδη υπογραφεί μεταξύ Ισραηλινών και Σαουδάραβων σε ευρωπαϊκές και άλλες χώρες, συμπεριλαμβανομένης μιας συμφωνίας πολλών εκατομμυρίων δολαρίων στον τομέα της τεχνολογίας της γεωργίας και μιας δεύτερης συμφωνίας που αφορά νερό από το Ισραήλ. Αξιωματούχοι του Βασιλείου παρακολούν στενά τις εξελίξεις αυτών των δύο συμφωνιών, ανέφερε η Globes.
Οι Σαουδάραβες έχουν εκφράσει επίσης ενδιαφέρον για ισραηλινές ιατρικές και τεχνολογικές λύσεις υγείας, καθώς και για ισραηλινά «προϊόντα», ανέφερε το ρεπορτάζ χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.
Το δημοσίευμα έρχεται εβδομάδες αφότου ειπώθηκε ότι η Σαουδική Αραβία σχεδίαζε να διαθέσει εκατομμύρια δολάρια για επενδύσεις σε ισραηλινές εταιρείες τεχνολογίας μέσω της νέας εταιρείας ιδιωτικών κεφαλαίων του Jared Kushner.
Ο Kushner, γαμπρός του πρώην προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump και πρώην ανώτερος προεδρικός σύμβουλος, ίδρυσε την Affinity Partners στα τέλη του περασμένου έτους, συγκεντρώνοντας περίπου 3 δισεκατομμύρια δολάρια σε δεσμευμένη χρηματοδότηση από διεθνείς επενδυτές, συμπεριλαμβανομένων των Σαουδαράβων.
Ρεπορτάζ της Wall Street Journal στις αρχές Μαΐου ανέφερε ότι το Riydah έχει προσεγγίσει δύο ισραηλινές εταιρείες για επενδύσεις, αν και τα ονόματα των εταιρειών δεν αποκαλύφθηκαν, ούτε οι τομείς στους οποίους δραστηριοποιούνται. Το ρεπορτάζ ανέφερε ότι η επένδυση αποτελεί «την πρώτη γνωστή περίπτωση που τα μετρητά του Ταμείου Δημοσίων Επενδύσεων της Σαουδικής Αραβίας θα κατευθυνθούν στο Ισραήλ, ένδειξη της αυξανόμενης προθυμίας του βασιλείου να συναλλάσσεται με τη χώρα, παρόλο που δεν έχουν διπλωματικές σχέσεις».
Σύμφωνα με το δημοσίευμα της Globes, οι Ισραηλινοί επιχειρηματίες πετούσαν για μήνες στη Σαουδική Αραβία με ειδικές βίζες εισόδου μετά από πρόσκληση σαουδαραβικών φορέων. Έχουν επισκεφθεί την πρωτεύουσα Riydah και επίσης το Neom, μια πόλη της Ερυθράς Θάλασσας όπου το βασίλειο έχει μεγάλα σχέδια να ενσωματώσει τεχνολογίες έξυπνων πόλεων που θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν ισραηλινές λύσεις. Το Neom αποτελεί μέρος του Σαουδικού Οράματος 2030 του βασιλείου, ενός εθνικού σχεδίου για οικονομική, κοινωνική και πολιτιστική πρόοδο.
Στα τέλη του 2020, ο πρώην πρωθυπουργός Benjamin Netanyahu και ο πρώην αρχηγός της Mossad, Yossi Cohen, μαζί με άλλους Ισραηλινούς αξιωματούχους και τον τότε υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ Mike Pompeo, λέγεται ότι επισκέφτηκαν την πόλη για να συναντηθούν με τον διάδοχο, στην πρώτη γνωστή συνάντηση υψηλού επιπέδου Ισραηλινού και Σαουδάραβα ηγέτη.
Ο Netanyahu και ο Cohen ταξίδεψαν στη Σαουδική Αραβία με το ιδιωτικό αεροπλάνο του επιχειρηματία Ehud Angel, με το ίδιο τζετ που χρησιμοποίησε ο τότε πρωθυπουργός για μια κρυφή επίσκεψη στο Ομάν το 2019, σύμφωνα με το δημόσιο τηλεοπτικό δίκτυο Kan.
Πηγές της Σαουδικής Αραβίας στην Globes ανέφεραν ότι οι αρχές έχουν ήδη δει μια αύξηση στα τοπικά αιτήματα για φιλοξενία Ισραηλινών επιχειρηματιών στο βασίλειο.
Αμερικανοί αξιωματούχοι στο Riydah
Ξεχωριστά, μια έκθεση του Axios την περασμένη εβδομάδα ανέφερε ότι δύο ανώτατοι Αμερικανοί αξιωματούχοι ταξίδεψαν στη Σαουδική Αραβία για μυστικές συνομιλίες σχετικά με μια συμφωνία που θα μπορούσε να ενισχύσει τους δεσμούς της Ουάσιγκτον με το Riydah, ενώ παράλληλα θα φέρει το βασίλειο πιο κοντά στην εξομάλυνση των σχέσεων με το Ισραήλ.
Ο συντονιστής του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας των ΗΠΑ για τη Μέση Ανατολή Brett McGurk και ο απεσταλμένος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για την ενέργεια Amos Hochstein έφτασαν στη Σαουδική Αραβία την Τρίτη για συναντήσεις με ανώτερους Σαουδάραβες αξιωματούχους, ανέφερε το Axios, επικαλούμενο τρεις νυν και πρώην αξιωματούχους των ΗΠΑ.
Δύο ημέρες νωρίτερα, το Axios ανέφερε ότι η κυβέρνηση Biden μεσολάβησε σε συνομιλίες με στόχο την οριστικοποίηση της μεταφοράς των νησιών Tiran και Sanafir στην Ερυθρά Θάλασσα από την Αίγυπτο στη Σαουδική Αραβία.
Το 2017, ο Πρόεδρος της Αιγύπτου Abdel-Fattah el-Sissi επικύρωσε μια συνθήκη που προβλέπει την παράδοση των νησιών στη Σαουδική Αραβία. Η συμφωνία άντεξε σε διαμαρτυρίες και νομικές προκλήσεις στην Αίγυπτο, αλλά δεν οριστικοποιήθηκε ποτέ. Τα δύο νησιά της Ερυθράς Θάλασσας κατέχουν εξέχουσα θέση στην ειρηνευτική συμφωνία Ισραήλ-Αιγύπτου που υπογράφηκε το 1979, η οποία υπόσχεται ασφαλή διέλευση σε ισραηλινά πολιτικά και στρατιωτικά πλοία μέσω των στενών πλωτών οδών των Στενών του Τιράν.
Ως μέρος της συμφωνίας του 1979, η Αίγυπτος συμφώνησε να αποστρατιωτικοποιήσει τα νησιά και να επιτρέψει την παρουσία μιας δύναμης πολυεθνικών παρατηρητών υπό την ηγεσία των ΗΠΑ για να τα περιπολεί. Η μεταφορά τους στη Σαουδική Αραβία, επομένως, απαιτεί ένα βαθμό ισραηλινής συναίνεσης για να προχωρήσουν.
Τα Στενά του Τιράν είναι το μόνο υδάτινο πέρασμα του Ισραήλ από το Εϊλάτ στην Ερυθρά Θάλασσα, επιτρέποντας την ισραηλινή ναυτιλία από και προς την Αφρική και την Ασία χωρίς να απαιτείται διέλευση από τη Διώρυγα του Σουέζ, καθώς και από το Εϊλάτ προς και από τη Διώρυγα του Σουέζ για ταξίδια στη Μεσόγειο.
Ωστόσο, το Ισραήλ προσέφερε την έγκρισή του επί της αρχής για τη μεταφορά των νησιών, ανέφερε το Axios, επικαλούμενο αμερικανικές και ισραηλινές πηγές.
Η Ιερουσαλήμ ζητά επίσης από τη Σαουδική Αραβία να κάνει ορισμένα βήματα προς την εξομάλυνση των σχέσεων με το εβραϊκό κράτος, επιτρέποντας, δηλαδή, επιπλέον ισραηλινές πτήσεις να χρησιμοποιούν τον εναέριο χώρο της Σαουδικής Αραβίας και τις απευθείας πτήσεις μεταξύ Ισραήλ και Σαουδικής Αραβίας, ώστε οι μουσουλμάνοι να μπορούν εύκολα να ταξιδέψουν στις ιερές πόλεις της Μέκκας και Medina από το αεροδρόμιο Ben Gurion.
Το New Fund του Jared Kushner σχεδιάζει να επενδύσει χρήματα από τη Σαουδική Αραβία στο Ισραήλ
Το Sovereign Wealth Fund της Σαουδικής Αραβίας δέσμευσε 2 δισεκατομμύρια δολάρια στους Affinity Partners του κ. Kushner, συμφωνώντας να επιτρέψει επενδύσεις σε ισραηλινές εταιρείες για πρώτη φορά
Ο Jared Kushner έχει αξιοποιήσει τις επαφές του σε όλη τη Μέση Ανατολή για να αναπτύξει την εταιρεία ιδιωτικών κεφαλαίων του.
By Dion Nissenbaum and Rory Jones/WSJ News
Το νέο private-equity fund του Jared Kushner σχεδιάζει να επενδύσει εκατομμύρια δολάρια από τα χρήματα της Σαουδικής Αραβίας σε ισραηλινές νεοφυείς επιχειρήσεις-Israeli startups, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν το επενδυτικό σχέδιο, σε ένδειξη θέρμανσης των δεσμών μεταξύ δύο ιστορικών αντιπάλων.
Η Affinity Partners, η οποία έχει συγκεντρώσει περισσότερα από 3 δισεκατομμύρια δολάρια, συμπεριλαμβανομένης μιας δέσμευσης 2 δισεκατομμυρίων δολαρίων από το Sovereign Wealth Fund του βασιλείου της Σαουδικής Αραβίας, έχει ήδη επιλέξει τις δύο πρώτες ισραηλινές εταιρείες για να επενδύσει.
Η απόφαση σηματοδοτεί την πρώτη γνωστή περίπτωση που τα μετρητά του Ταμείου Δημοσίων Επενδύσεων της Σαουδικής Αραβίας θα κατευθυνθούν στο Ισραήλ, ένδειξη της αυξανόμενης προθυμίας του βασιλείου να συναλλάσσεται με τη χώρα, παρόλο που δεν έχουν διπλωματικές σχέσεις. Αυτό θα μπορούσε να βοηθήσει να τεθούν οι βάσεις για μια σημαντική συμφωνία ομαλοποίησης μεταξύ των δύο χωρών.
Το Ισραήλ εμβαθύνει τους επιχειρηματικούς δεσμούς και την ασφάλεια με αραβικά κράτη, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, σχεδόν δύο χρόνια μετά τις ιστορικές συμφωνίες εξομάλυνσης με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ.
Ο κ. Kushner, γαμπρός του πρώην προέδρου Donald Trump και πρώην ανώτερος σύμβουλος του Λευκού Οίκου, έπαιξε καθοριστικό ρόλο στις λεγόμενες Abraham Accords. Έχει επίσης δημιουργήσει ισχυρούς δεσμούς με τον διάδοχο του θρόνου της Σαουδικής Αραβίας Mohammed bin Salman τον de facto ηγέτη του βασιλείου. Από τότε που έφυγε από τον Λευκό Οίκο, ο κ. Kushner έχει αξιοποιήσει τις επαφές του με τον Λευκό Οίκο σε όλη τη Μέση Ανατολή για να αναπτύξει την εταιρεία ιδιωτικών κεφαλαίων του, ένα εγχείρημα που ενδέχεται να του αποφέρει προσοδοφόρες αμοιβές ανεξάρτητα από την επιτυχία ή την αποτυχία των επενδύσεών της.
Meeting in Saudi Arabia in 2017, from left, Prince Mohammed bin Salman, then-President Donald Trump, Jared Kushner and chief economic adviser Gary Cohn.
Στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων για την εξασφάλιση της χρηματοδότησης του βασιλείου, οι Σαουδάραβες αξιωματούχοι συμφώνησαν ότι η Affinity Partners θα μπορούσε να επενδύσει σε ισραηλινές εταιρείες, είπαν άνθρωποι που γνωρίζουν τα σχέδια της εταιρείας. Το βασίλειο θα μπορούσε επίσης να ανοίξει την οικονομία του στις ισραηλινές επιχειρήσεις μέσω της συνεργασίας με τον κ. Kushner, σημείωσαν.
Σε συνομιλίες με τους ηγέτες της Σαουδικής Αραβίας, ο κ. Kushner και η ομάδα του τους προειδοποίησαν ότι η χώρα τους θα μπορούσε να χάσει την πρόσβαση και τις ευκαιρίες σε αυτό που αποκαλούσαν «the Silicon Valley of the Middle East» σε γείτονες που είχαν υπογράψει τις Abraham Accords-Συμφωνίες του Αβραάμ με τη χώρα.
Σε συνέντευξή του, ο κ. Kushner είπε ότι θεωρεί τα επενδυτικά του σχέδια ως επέκταση της δουλειάς του στον Λευκό Οίκο για την προώθηση των δεσμών μεταξύ του Ισραήλ και των Αράβων γειτόνων του, οι οποίοι εδώ και καιρό αρνούνται να εξομαλύνουν τις σχέσεις με το Ισραήλ έως ότου οι ηγέτες του συμφωνήσουν στη δημιουργία ενός παλαιστινιακού κράτους.
«Εάν καταφέρουμε να κάνουμε Ισραηλινούς και Μουσουλμάνους στην περιοχή να συνεργαστούν, θα επικεντρώσουμε τους ανθρώπους σε κοινά συμφέροντα και κοινές αξίες», είπε. «Ξεκινήσαμε την ιστορική περιφερειακή αλλαγή που πρέπει να ενισχυθεί και να καλλιεργηθεί για να αξιοποιήσει τις δυνατότητές της».
Ο κ. και η ομάδα του αρνήθηκαν να συζητήσουν με ποιες εταιρείες συνεργάζονται ή πόσα μετρητά είναι πιθανό να κατευθυνθούν στο Ισραήλ. Ο κ. Kushner αρνήθηκε επίσης να σχολιάσει τις συνομιλίες του με τον πρίγκιπα Mohammed, ο οποίος επιβλέπει τις στρατηγικές αποφάσεις του σαουδαραβικού επενδυτικού ταμείου. Άτομα που γνωρίζουν τις συνομιλίες είπαν ότι ο πρίγκιπας Mohammed θα έπρεπε να εγκρίνει οποιαδήποτε απόφαση για απευθείας επένδυση στο Ισραήλ.
Ένας εκπρόσωπος του Ταμείου Δημοσίων Επενδύσεων-Public Investment Fund (PIF) της Σαουδικής Αραβίας 600 δισεκατομμυρίων δολαρίων, του οποίου το διοικητικό συμβούλιο προεδρεύεται από τον πρίγκιπα Mohammed και περιλαμβάνει ανώτερους υπουργούς της κυβέρνησης, αρνήθηκε να σχολιάσει. Το γραφείο ΜΜΕ της κυβέρνησης δεν απάντησε σε αιτήματα της The Wall Street Journal για σχολιασμό.
Το PIF είναι επιφορτισμένο με τον μετασχηματισμό της εγχώριας οικονομίας της Σαουδικής Αραβίας μέσω επενδύσεων σε νέες βιομηχανίες και εκτεταμένες εξελίξεις στον τομέα των ακινήτων, όπως μια φουτουριστική πόλη-κράτος 500 δισεκατομμυρίων δολαρίων που ονομάζεται Neom.
Ο πρίγκιπας Mohammed είπε σε συμβούλους και διπλωμάτες ότι ελπίζει ότι οι Ισραηλινοί θα παίξουν μεγάλο ρόλο στην ανάπτυξη του Neom, με πιθανές επενδύσεις στη βιοτεχνολογία και την ασφάλεια στον κυβερνοχώρο. Τον Νοέμβριο του 2020, ο πρίγκιπας συναντήθηκε στο Neom με τον τότε πρωθυπουργό του Ισραήλ Benjamin Netanyahu σε ένδειξη ότι η Σαουδική Αραβία θα μπορούσε να προσχωρήσει στις Συμφωνίες του Αβραάμ. Αλλά οι νέες κυβερνήσεις στις ΗΠΑ και το Ισραήλ επιβράδυναν τις διαδικασίες.
Αφού εξασφάλισαν τις επενδύσεις στη Σαουδική Αραβία, ο κ. Kushner και η ομάδα του ταξίδεψαν τον Μάρτιο στο Ισραήλ για να συναντηθούν με δεκάδες ισραηλινές εταιρείες που αναζητούσαν οικονομική υποστήριξη από το Affinity, σύμφωνα με όσους συμμετείχαν στις συναντήσεις. Ο κ. Kushner πραγματοποίησε συναντήσεις με ισραηλινές νεοφυείς επιχειρήσεις που εργάζονταν σε όλα, από την υγειονομική περίθαλψη και τη γεωργία μέχρι το λογισμικό και τον κυβερνοχώρο, είπαν.
«Η αύξηση της ευημερίας στην περιοχή και η οικοδόμηση επιχειρηματικών γεφυρών σε ολόκληρη την περιοχή έχει τη δυνατότητα να εδραιώσει τις μακροπρόθεσμες σχέσεις που αναπτύχθηκαν όταν υπογράφηκαν οι Συμφωνίες του Αβραάμ», δήλωσε ο Elie Wurtman, συνιδρυτής της PICO Venture Partners, ο οποίος βοήθησε στην οργάνωση συναντήσεων για τον κ. Kushner και την ομάδα του.
Ο κ. Kushner έστειλε την επενδυτική του εταιρεία και σε άλλα πλούσια σε πετρέλαιο αραβικά κράτη, συμπεριλαμβανομένων των U.A.E και του Qatarρ, το οποίο δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος στις Abraham Accords, ανέφερε η Wall Street Journal.
Ακόμη και πριν από τις συμφωνίες, τα U.A.E-Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα επέτρεψαν την πρόσβαση της εγχώριας αγοράς σε ισραηλινές εταιρείες με δραστηριότητες εκτός άλλων χωρών. Το κράτος του Περσικού Κόλπου είναι πλέον σε θέση να κάνει άμεσες επενδύσεις στο Ισραήλ και έχει κάνει συμφωνίες. Η Mubadala Investment Co. του Abu Dhabi, η οποία διαχειρίζεται περιουσιακά στοιχεία 250 δισεκατομμυρίων δολαρίων, επένδυσε έως και 20 εκατομμύρια δολάρια σε έξι εταιρείες επιχειρηματικών κεφαλαίων που εδρεύουν στο Ισραήλ ή επικεντρώνονται σε εταιρείες επιχειρηματικού κεφαλαίου. Ένα άλλο κρατικό επενδυτικό ταμείο του Abu Dhabi, η ADQ, οδήγησε σε μια επένδυση 105 εκατομμυρίων δολαρίων στην Aleph Farms, μια ισραηλινή εταιρεία που παράγει κρέας που καλλιεργείται στο εργαστήριο.
Η Σαουδική Αραβία δεν είναι η μόνη χώρα χωρίς διπλωματικές σχέσεις με το Ισραήλ που προσεγγίζει ο κ. Kushner.
Το Affinity προσπαθεί επίσης να φέρει την ισραηλινή τεχνολογία στην Ινδονησία, το μεγαλύτερο έθνος με μουσουλμανική πλειοψηφία στον κόσμο, σύμφωνα με άτομα που γνωρίζουν τις συζητήσεις. Πριν φύγει από τον Λευκό Οίκο, ο κ. Kushner και η ομάδα του εργάζονταν για να εξασφαλίσουν μια συμφωνία εξομάλυνσης με την Ινδονησία και το Ισραήλ, αλλά η συμφωνία δεν συνάφθηκε πριν από την ανάληψη των καθηκόντων του Προέδρου Βiden.
Οι Ινδονήσιοι αξιωματούχοι δεν απάντησαν στα αιτήματα για σχολιασμό.
Το Affinity αντιμετωπίζει ανταγωνισμό μεταξύ των επενδυτών για τις καλύτερες νεοφυείς επιχειρήσεις-startups του Ισραήλ. Το πλεόνασμα παγκόσμιου κεφαλαίου έχει οδηγήσει σε έκρηξη στην τεχνολογική σκηνή του Ισραήλ τα τελευταία χρόνια, με το 2021 να αποτελεί έτος ρεκόρ για τη συγκέντρωση κεφαλαίων, αν και η αγορά κρύωσε το πρώτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους.
Η Ayelet Frish, Ισραηλινή στρατηγική σύμβουλος και εμπειρογνώμονας επωνυμίας που βοήθησε στη διευθέτηση συναντήσεων για το Affinity, είπε ότι η πρόταση του κ. Kushner είχε απήχηση σε πολλές εταιρείες.
«Jared Kushner can open doors for you», είπε η κ. Frish, η οποία υπηρέτησε ως επικεφαλής στρατηγικός σύμβουλος του εκλιπόντος ισραηλινού προέδρου Shimon Peres. «Μπορεί να ανοίξει πόρτες για ισραηλινές εταιρείες ακόμη και σε χώρες όπου δεν έχουμε πραγματικές σχέσεις, όπως η Σαουδική Αραβία και η Ινδονησία».
Ο κ. Kushner είπε ότι η προοπτική εξομάλυνσης των σχέσεων της Σαουδικής Αραβίας με το Ισραήλ θα επιταχυνθεί με την εμβάθυνση των οικονομικών δεσμών.
«Όσο περισσότερο μπορούμε να δημιουργήσουμε επιχειρηματικούς δεσμούς και να φέρουμε σε επαφή τους καινοτόμους από την περιοχή μεταξύ τους, τόσο περισσότερο ενισχύουμε τους ανθρώπους που θέλουν να ακολουθήσουν αυτό το νέο μονοπάτι, ενώ αποδυναμώνουμε όσους έχουν κολλήσει στο παλιό παράδειγμα», πρόσθεσε ο κ. Kushner.
