Δάσκαλε Γιωσαφάτ την επιστολή αυτή θέλω να την διαβάσεις πριν τη στείλω στις εξουσίες και να τη λογοκρίνεις εσύ που ξέρεις πιο πολύ απ’ όλους να συγχωρείς τα λάθη των ανθρώπων που ντιβανιάζονται για να εξομολογηθούν έναντι πινακίου φακής, συγκριτικά με τους δικηγόρους που η καρέκλα απέναντί τους γίνεται ηλεκτρική όταν σου στείλουν το λογαριασμό.
Δάσκαλε, περίμενα πως οι σοφοί εκπρόσωποί μας στη Βουλή θα σταθούν λίγο, λίγο μόνο, όχι πολύ και θα λυπηθούν τα αυτάκια και τα ματάκια μας αυτή την δύσκολη περίοδο που ο ξορκισμένος και ξιπασμένος ιός μας στέλνει αδιάβαστους εκεί που κανείς δεν θέλει να πάει, όσο δυστυχής και να’ ναι ο βίος στον πλανήτη Γη.
Περίμενα Δάσκαλε πως μια κάποια συμφωνία για τα αυτονόητα για την αντιμετώπιση της πανδημίας να έχει ήδη γίνει, αφού όπως έλεγαν και οι σοφοί πρόγονοι «ο θάνατος είναι το τυχαίο στη ζωή που σε κάνει να σκέφτεσαι την αιωνιότητα», κάτι όπως ο έρωτας, που σε βρίσκει χωρίς πολλές φορές να τον επιδιώκεις, στέλνοντάς σε αδιάβαστο και ανόητο σε έναν παράδεισο που διαρκεί ελάχιστα και σε μια κόλαση που τον συνοδεύει όταν ξυπνήσεις από το παραλήρημα.
Περίμενα που λες Δάσκαλε, η δεξιά και η αριστερά τελικά να συμφωνήσουν πως «και όλοι στον θάνατο είμαστε ίσοι κάτω από την φούστα του δερβίση» και να μην προσπαθούν να εκμεταλλευτούν την ήττα του ταπεινωμένου πολίτη με μεγαλοστομίες για το πόσο καλοί είναι οι κυβερνήτες από τη μια, και πόσο καλύτεροι θα ήταν οι βασιλείς αν έριχναν κι άλλα φράγκα στο παγκάρι για να σωθεί αυτή η πόλη η δαπανηρή, η Αντιόχεια.
Εμένα Δάσκαλε μου μοιάζει πως όλοι τα ίδια θα έπρατταν σε δυσκολίες τέτοιες, για να σώσουν δηλαδή την Συρία από την καταστροφή, και θα το έκαναν όχι γιατί είναι καλά παιδιά και άγιες ψυχές αλλά γιατί «ανάγκα και θεοί πείθονται»· οι συνθήκες είναι τέτοιες που καμιά εξουσία δεν θα τολμούσε να μιλήσει ή να πράξει ενάντια στον θάνατο με άλλο θάνατο… Θα προσπαθούσε αντίθετα να πείσει το λαϊκό αίσθημα πως θα κάνει τα πάντα για να σώσει το σώμα της χώρας αλλά και το δικό τους σαρκίο, αφού στις κρίσεις λαός και εξουσία γίνονται Διόσκουροι με το ζόρι αν θέλουν να επιβιώσουν.
Στους εξουσιαστές Δάσκαλε αρέσει να τους λες και υπηρέτες του λαού γιατί παίρνουν το φωτοστέφανο του ήρωα του λαού, του ταπεινού, του ανιδιοτελούς και το εξαργυρώνουν είτε με λατρεία, είτε με χρήμα, κουνώντας το δάχτυλο πάντα σχεδόν σε όλους τους από κάτω αλλά και στους αντιπάλους τους.
Η εξουσία Δάσκαλε έχει ένα μαγικό ραβδί που κάνει τους άσχημους όμορφους και τους ανόητους ευφυείς· είναι κάτι σαν το χρήμα που ψηλώνει τον άνθρωπο και ας είναι και κοντός και αυτό γίνεται όχι γιατί έχουν υπερφυσικές ιδιότητες, αλλά γιατί ο θαυμασμός του υπηκόου λειτουργεί σαν μεγεθυντικός φακός, μέχρι να γίνει ο θαυμασμός μίσος και να ραγίσει ο φακός, και να φωνάξει το πόπολο «ο βασιλιάς είναι γυμνός»…
Αυτό το σύνδρομο Δάσκαλε, που είναι σχεδόν ίδιο σε όλους όσοι ντυθούν με την στολή της εξουσίας, όταν περάσει η περίοδος λατρείας μεταμορφώνεται σε απόλυτα εχθρικό συναίσθημα εν μια νυκτί, και η ιστορία αλλά και η ζωή έχει αποδείξει πως μόλις σβήσουν τα φώτα της ράμπας γύρω από τους πρωταγωνιστές, οι θεατές θέλουν να τους λιντσάρουν ή να τους φορτώσουν όλες τις αμαρτίες του κόσμου, ακόμα και τις δικές τους, γράφοντας στα παλιότερα των υποδημάτων τους την σοφή ρήση του Cervantes δια του Δον Κιχώτη του, πως δεν είναι πρέπον να κρίνεις τις αμαρτίες των άλλων πριν κοιτάξεις τις δικές σου.
Και Δάσκαλε, και εδώ έχω δίλημμα αν φταίει εν τέλει ο βοσκός ή το μαντρί με τα άτακτα πρόβατα που ξέρουν όταν χρειαστεί να χαϊδεύουν τα αυτιά των αρχόντων με περισσή τέχνη, γιατί η ματαιοδοξία, η φιλοδοξία και η απληστία των αρχόντων είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την ανθρώπινη φύση αιώνες τώρα.
Οι άνθρωποι έχουν ένστικτο να κρύβουν τις άγριες προθέσεις τους με το ένδυμα της αρετής, ονομάζοντας την απληστία μια μέτρια και ταπεινή φιλοδοξία. Είναι μεγάλοι τεχνίτες στο να ονομάζουν την απληστία φιλοδοξία, που έχει ευγενές πρόσημο που τους αθωώνει. Σε τελευταία ανάλυση, τι κακό έχει η απληστία, αφού με το ένστικτο αυτό το μωρό βυζαίνει το γάλα για να μεγαλώσει, αλλά και οι πολιτισμοί μεγαλώνουν με την απληστία των επιθυμιών τους, ειδάλλως θα ’μασταν όλοι ακόμα στην σπηλιά (που δεν είμαι βέβαιος ότι ήταν τόσο κακή εν τέλει).
Γιατί ο πολιτισμός που μας έβγαλε από την σπηλιά, γεμίζει αυτή τη μεγάλη τρύπα που λέγεται ψυχή με ιδανικά και ηθική, θρησκείες, ιδεολογίες αλλά και αμφιβολίες που βασανίζουν την λογική του ανθρώπου, δημιουργώντας τις αναγκαίες προϋποθέσεις για φανατισμό και υστερίες και εγκλήματα. Είναι δε αξιοπερίεργο πως η τόση συσσωρευμένη γνώση και εμπειρία των πολιτισμών δεν κατάφερε να σβήσει αυτή την φλόγα που καίει την ψυχή των ανθρώπων όταν σταυρώνονται, όταν πολεμούν, όταν συγκρούονται, ακόμα και όταν αυτοκτονούν για τις ιδέες τους.
Αυτό το Καθαρτήριο του Δάντη που καίει ακόμα και τις πιο αθώες ψυχές, ή μάλλον όλες τις ψυχές, αφού η ψυχή δεν έχει μέτρο, ούτε και ψυχόμετρο για να να ακουμπά στην λογική και στο πραγματικό μέτρο (το «παν μέτρον άριστον» ήταν πάντα μια εύκολη κουβέντα που κάνει τους κοινούς θνητούς να αισθάνονται σαν φιλόσοφοι και δήθεν απόμακροι από τα σκατά που κουβαλούν μέσα τους).
Με τον τρόπο αυτόν Δάσκαλε, οι ψυχές οι μικρές και οι άτακτες εξαγνίζονται κατηγορώντας όλες τις άλλες σαν μικρόψυχες, ιδιαίτερα αν διασταλεί αυτό το μέτριο συναίσθημα σε ψυχή του έθνους, της πατρίδας, του λαού, απομαγεύοντας τα πόπολα και κάνοντάς τα να σφάζονται για κουρελόπανα και γεωγραφικές νησίδες που τους δίνουν μεγαλοπρεπή ονόματα.
Αυτές οι κονσέρβες ευτυχίας των ψυχών, μοιράζονται με έναν περίεργο τρόπο ισόποσα σε πλούσιους και φτωχούς, γι’ αυτό και τα ταξικά κριτήρια χάνονται κάνοντας τους αριστερούς και δεξιούς να πιστεύουν σε θαύματα, που στην συνέχεια γίνονται εικόνες που προσκυνούν με τον ίδιο τρόπο οι πιστοί, έτοιμοι πλέον για τα μεγαλύτερα εγκλήματα στο όνομα ενός φαντάσματος – ηρωικού πένθους και ψυχικού σθένους το οποίο τροφοδοτεί μια υψικάμινο όπου όλες οι λογικές αντιρρήσεις καίγονται.
Η ιστορία έχει αποδείξει πως αυτό το εκρηκτικό κοκτέιλ λατρείας του μεταφυσικού αθωώνει ακόμα και τους μεγαλύτερους εγκληματίες, φτάνει να βρίσκουν οι ψυχωμένοι υποτελείς νόημα στην χωρίς νόημα ζωή τους και οι καρικατούρες ηγετίσκοι να μπορούν έτσι να καίνε τους «άλλους» σε κρεματόρια και να στριμώχνουν αντιπάλους σε εξορίες, με το αλάθητο άλλοθι πως είχαν δίκιο αφού είχαν ψυχή και κουράγιο να το πράξουν για το μεγαλείο της ψυχής του έθνους.
Η ψυχή όταν θερμαίνεται από το πάθος της αμφιβολίας στη νεότητα, μεταβαίνει στην δίωξη των άπιστων και των αντιπάλων με πρωτοφανές μίσος ακόμα και για τον ίδιο τους τον εαυτό, θυσιάζοντας στο όνομα της θρησκείας, της ιδεολογίας, το ίδιο τους το σώμα κάνοντας το παρανάλωμα φωτιάς για να σκοτώσει τους απέναντι, τους αλλόφυλους, τους διαφορετικούς, γίνεται μια πολεμική μηχανή χωρίς αντίπαλο δέος, αφού την νεκρή ψυχή με θάνατο δε μπορείς να την απειλήσεις.
Όταν τη νεότητα την συνταράζει ο έρωτας, τη μετατρέπει σε γάμο, παιδιά και οικογένεια γιατί η ψυχή επιβιώνει στην στάχτη πιο εύκολα, παρά στην δυνατή φωτιά που θα την κάψει· οι Βέρθεροι κάθε εποχής αυτό αποδεικνύουν, πως η υψικάμινος θα κάψει όλα τα πρόσωπα από χαρτί για να αποκτήσει η ψυχή ένα νόημα και τα πρόσωπα μια αιτία για να μιλούν, όχι για να ζουν, καθώς οι ψυχές των ανθρώπων αιώνες τώρα καίγονται γιατί μέσα στο κέλυφος που λέγεται σώμα αρνούνται να ζήσουν, απλά γιατί ξέρουν πως το σώμα κουβαλά ένα τέλος ενώ η ψυχή μια αιωνιότητα που δεν της ανήκει, αφού οι μετρημένες αναπνοές μιας ζωής υποδεικνύουν πως ο αριθμός θα νικήσει στο τέλος, όσο και αν οι ποιητές υποστηρίζουν το αντίθετο.
Δάσκαλε πιστεύω πως αν η λογική επικρατούσε και δεν παραμορφωνόταν από τις θεϊκές δοξασίες καταστρέφοντας αυτό το φάντασμα που λέγεται ψυχή, θα ζούσαμε λίγο καλύτερα εν ζωή αφού τώρα με την ψύχωση για αιωνιότητα και τις αγαθές προθέσεις των ψυχών χωρίς ψυχή, λιμοκτονούμε από έλλειψη τροφής σε έναν παράδεισο που σε κάνει να προτιμάς την κόλαση γιατί υποψιάζεσαι πως έχει ζέστη εκεί, γιατί απλά καίγονται οι ψυχούλες των ανθρώπων που τις χάρισαν γιατί μυαλό δεν είχαν να χαρίσουν.
Ζούμε σε έναν πλανήτη όπου οι θεοί και οι δαίμονες μας έχουν πείσει πως το σώμα είναι ταπεινό και η ψυχή μεγαλειώδης , μόνο που τα σώματα δάσκαλε έχουν ύψος, πλάτος και διαστάσεις μετρήσιμες, ενώ οι ψυχές είναι ιδέες αμέτρητες και απλησίαστες, γι’ αυτό και στην αγορά του κόσμου πουλιούνται φτηνά, ιδιαίτερα σήμερα, που η δυστυχία είναι ορατή και η ευτυχία αόρατη· γιατί ποίο θα’ ταν το νόημα της ζωής αν όλοι αγαπούσαν, εκτός από τον εαυτό τους, και κάτι άλλο διαφορετικό.
