kourdistoportocali.comMagazineΗ Ελλάδα πάντα νικά στο τέλος τον μεγαλύτερο εχθρό, τον εαυτό της

Συνέντευξη με τον Εικαστικό Νίκο Ζάππα

Η Ελλάδα πάντα νικά στο τέλος τον μεγαλύτερο εχθρό, τον εαυτό της

Παρουσιάζει την 4η ατομική του έκθεση στην Πάρο με τίτλο “Σειρήνες και Ναύτες”

Ο Νίκος Ζάππας είναι από τους πιο ιδιαίτερους καλλιτέχνες της γενιάς του. Σκηνοθέτης video art, μακετίστας και εικαστικός. Γεννήθηκε το 1970 στο San jose της  Καλιφόρνια όπου μαθήτευσε σε αμερικανικό σχολείο. Στην Ελλάδα ήρθε σε ηλικία 9 χρονών όπου ολοκλήρωσε την πρωτοβάθμια και μέση εκπαίδευσή του και σε ηλικία 21, επέστρεψε στην Καλιφόρνια όπου σπούδασε σκηνοθεσία κινηματογράφου στο UCLA.

Επιστρέφοντας στην Ελλάδα στράφηκε στην σκηνοθεσία Video Art και το Αθηναϊκό κοινό γνώρισε την δουλειά του μέσα από τα Video Art σκηνικά πολλών πετυχημένων παραστάσεων. Συνεργάστηκε με τον Λάκη Λαζόπουλο, την Ραϊα Μουζενίδου, τον Θανάση Σαράντο, τον Πάνο Ζούλα, την Νικέτη Κοντούρη και πολλούς άλλους. Παράλληλα με το θέατρο, η εικαστική του εργασία τον οδηγεί στα μονοπάτια του ελληνιμού και το 2014 παρουσιάζει την 1η του ατομική Έκθεση στην Πάρο με τίτλο “Σειρήνες”, μια σειρά αποτελούμενη από ζωγραφικά έργα αλλά και κατασκευές με θέμα τις κυκλαδίτικες γοργόνες – Σειρήνες κατά τη γαλλική έκφραση “Le Sirene”.
 Φέτος,  παρουσιάζει την 4η ατομική του έκθεση στην Πάρο με τίτλο “Σειρήνες και Ναύτες.”

Η έκθεση θα πραγματοποιηθεί μεταξύ 15 Ιουλίου και 15 Αυγούστου στο Tao’s Centre στον Αμπελά της Νάουσας.

Interview Nikos Zappas to Charis Christidis for Kourdisto Portokali

O Nίκος Ζάππας μιλάει στον Χάρη Χρηστίδη

 –Νίκο, το κοινό γνώρισε τη ζωγραφική σου με την έκθεση “Σειρήνες” που παρουσίασες στο Jazz Bar – Brazil στο Πίσω Λιβάδι της Πάρου το 2014. Στη συνέχεια,  παρουσίασες τη σειρά “Ναυτικό” στην Δημοτική Πινακοθήκη της Ύδρας ”Μελίνα Μερκούρη”. Πέρυσι, οι ναύτες σου συνέχισαν το ταξίδι τους στην Αντίπαρο όπου παρουσίασες τη σειρά “Πηνελόπη” στη γκαλερί ¨Αντί”. Φέτος, ετοιμάζεις  ατομική έκθεση στην Πάρο με τίτλο Σειρήνες και Ναύτες. Ποια η αφετηρία έμπνευσης, αυτής της ομηρικής θεματολογίας;

Όντως, Ομηρικής! Για μένα, η Ελλάδα πρωτίστως είναι η ιδέα του Ελληνισμού, αυτής της πολιταξιδεμένης περιπέτειας των μυθικών ηρώων αλλά και των μεγάλων κατορθωμάτων ενός γιγάντιου πνευματικού πολιτισμού, της σκέψης και του φωτός. Όταν κάθομαι να σχεδιάσω ένα έργο, αυτόματα, οι σκέψη, η φαντασία μου, με οδηγούν στο αρχαιοελληνικό τοπίο με πρωταγωνιστές τους Ναύτες και τις Σειρήνες μου – πρωταγωνιστές της Ιλιάδας, της Οδύσσειας αλλά και των κλασσικών έργων των μεγάλων τραγικών ποιητών. Άλλοτε ο Οδυσσέας προκύπτει από τον Ομηρικό προσδιορισμό, άλλοτε από τον Φιλοκτήτη του Σοφοκλή, και άλλοτε από τον Τρωίλο και τη Χρησηίδα του Σέξπηρ. Βέβαια, το θέατρο και η επαφή μου με το θεατρικό κέιμενο έχει συμβάλει ουσαστικά στη διαμόρφωση αυτής της μεταφυσικής σχέσης που θεωρώ ότι έχουμε με τον μαγικό αυτόν κόσμο. Τον ποιητικό. Όμως θέλω να διευκρινίσω ότι τις σειρήνες πάντα τις έβλεπα ως γοργόνες και όχι ως πτηνά σύμφωνα με τα κλασσικά κείμενα και τις μυθικές αφηγήσεις. Φέτος  θέλω να παρουσιάσω τις Σειρήνες και τους Ναύτες μαζί σε μια έκθεση η οποία θα παρουσιαστεί στην Πάρο, εκεί άλλωστε που γεννήθηκαν. Η έκθεση θα πραγματοποιηθεί στον πολυχώρο Τao’s Centre που βρίσκεται στον Αμπελά κοντά στη Νάουσα, από15 Ιουλίου εως 15 Αυγούστου του 2017.

 Ένα ερώτημα που δημιουργείται ιδίως σε αυτούς που σε γνωρίζουν προσωπικά, είναι το εξής: πώς γίνεται ένας άνθρωπος που έχει γεννηθεί και μεγαλώσει στην Καλιφόρνια, να έχει σπουδάσει σκηνοθεσία στο UCLA, και να έχει τέτοια αγάπη για τον ελληνισμό;

Όταν γνωρίζεις την Αμερική, και μετά ανακαλύψεις την Ελλάδα, νομίζω ότι είναι φυσικό απ’ όπου και αν κατάγεσαι, να την ερωτευθείς…Πόσο μάλλον αν οι γονείς σου είναι Έλληνες και μιλάς από παιδί την ελληνική γλώσσα. Επίσης αγάπησα την Αμερική και την αμερικανική σπίθα όταν πήγα το 1991 για να σπουδάσω. Κατάλαβα τις ρίζες αυτής της καλά οργανωμένης μηχανής που λέγεται Αμερική. Εκεί, παντού συναντάς κτίρια στο ύφος της κλασσικής περιόδου. Κολώνες Δωρικού, Ιωνικού και Κορινθιακού ρυθμού  κοσμούν τα σημαντικότερα κτίρια σε όλες τις μητροπόλεις, σε όλες τις πόλεις και σε όλα τα χωριά της Αμερικής. Το ακαδημαικό σύστημα, τα αμφιθέατρα, η διαλεκτική, ο διάλογος και η επιμονή τους στην Ποιητική του Αριστοτέλη, μαρτυρούν πως στη “Νέα Γη”, κάποτε, έθεσαν τον Ελληνισμό ως αφετηρία μιας νέας εξελιγμένης τάξης.

 Νίκο, στις τελευταίες σου εκθέσεις αναφέρεις επιγραμματικά κάτω από τον τίτλο των εκθέσεων τη φράση “Χίος – Πάρος – Ύδρα”. Τι προσδιορίζεις με αυτό το τρίπτυχο;

Η Χίος είναι η αγαπημένη μου Πατρίδα. Από παιδί τα καλοκαίρια μου τα πέρασα με τον Παππού μου τον Βασίλειο Διπλούδη στο πανέμορφο Λιθί. Το ψάρεμα, το καϊκι και η Ναυτοσύνη αποτέλεσαν για μένα ισχυρή δόση έμπνευσης. Η Πάρος είναι η δεύτερη αγαπημένη μου πατρίδα, αφού η ζωή με έφερε εδώ πριν 10 χρόνια και γεύτηκα την εμπειρία της επιχειρηματικότητας ανοίγοντας με τη Δέσποινα και και τον Χρήστο Γιαβάρα το Brazil στο Πίσω Λιβάδι. Μυήθηκα στον κόσμο των επιχειρήσεων και της διαμόρφωσης δημόσιου χώρου, του στησίματος εκθέσεων και στη διαπολιτιστική ανταλλαγή με ξένους επισκέπτες. Στη συνέχεια δημιούργησα 3 στούντιο στα οποία έζησα και εργάστηκα χειμώνα καλοκαίρι, με κυριότερο, το τσαρουχικό σπίτι του μεγάλου σκηνογράφου – φίλου Παμίνου. Με την Ύδρα, συνδέθηκα  μετά την έκθεσή μου, εκεί όπου ξεκίνησε η συνεργασία μου με την γκαλερίστρια Βερονίκη Πάουελ και εξαιτίας της, Σειρήνες και Ναύτες μου βρίσκονται σε καλά και ασφαλή χέρια στην Ύδρα. Στη συνέχεια δημιούργησα στο Καμίνι ένα ακόμα στούντιο που ζωγράφισα και δούλεψα τον περασμένο χειμώνα.  Πανέμορφο νησί, τα πάντα διατηρούνται ακέραια στο ύφος του νεοκλασσικού, του παραδοσιακού
Πάντως, βασικός λόγος αυτής της τρίπτυχης αναφοράς είναι η έμπνευση και οι τόποι δημιουργίας των Ναυτών και των Σειρηνών.

Πού αποδίδεις την διατήρηση της παραδοσιακής ομορφιάς της Ύδρας;

Είναι απλό. Η γεωγραφική θέση του νησιού αφ’ενός δεν κατέστησε εύκολο να καταληφθεί από τους Τούρκους στα κρίσιμα χρόνια της προσωρινής διοικήσεως 1822 – 1827 όταν η Ύδρα προτωστάτησε και κυβέρνησε τη χώρα, και αφ’ετέρου, οι Υδραίοι παρά τις διαφορές που έχουν μεταξύ τους ως έντονες προσωπικότητες, καταφέρνουν πάντα στο τέλος να συνεργαστούν. Αυτό, μόνο στην Ύδρα το έχω συναντήσει. Δεν είναι γονιδιακό…είναι θέμα γνώσης της ιστορίας. Οι Υδραίοι ζουν καθημερινά με την ιστορία, πράγμα που επίσης δεν έχω συναντήσει αλλού. Στη Χίο για παράδειγμα, το νησί καταστράφηκε το 1822 και όσοι κατείχαν πλούτο και προνόμια εγκαταστάθηκαν στη Σύρο και οικοδόμησαν τη νέα τους Πατρίδα. Όμως, οι ιστορικές ευκαιρίες δεν αξιοποιήθηκαν από τους μεταγενέστερους άρχοντες με αποτέλεσμα τον 20ο αιώνα, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, το νησί να παρακμάσει πολιτιστικά και οι εφοπλιστές να ζούν στο Λονδίνο. Αυτό έγινε γιατί οι άρχοντες ήταν απόντες. Πάει η Ιστορία πάνε οι θυσίες των προγόνων, πάνε όλα…τα κτίρια θα γλυτώναν και τα μνημεία; Ό,τι συνέβη δηλαδή και στην υπόλοιπη Ελλάδα…

Ποια η γνώμη σου για το φαινόμενο της δημοφιλούς τουριστικής Πάρου την τελευταία δεκαετία;

Το φαινόμενο αυτό ξεκινά με την άνοδο που γνώρισε ο τουρισμός της Πάρου κατά τη δεκαετία του 80.
Στη συνέχεια πέρασε από πολλές διακυμάνσεις και άρχισε να εκτοξεύται η δημοτικότητά της όταν ανέλαβε δήμαρχος ο Ιωάννης Ραγκούσης. Στη συνέχεια ο ίδιος χρίζεται πρώτος τη τάξει υπουργός επί κυβέρνησης Παπανδρέου του Β’ και αυτό, έχει ως αποτέλεσμα η Πάρος να γνωρίσει τη νέα περίοδο δημοσιότητας στα ΜΜΕ που βιώνουμε τη τελευταία δεκαετία.  Στη συνέχεια, το μεσιτικό παίρνει φόρα και αυτό δημιουργεί βιώσιμο κλίμα στην αγορά του νησιού. Μεσίτες και κατασκευαστές είναι ευχαριστημένοι, μαγαζάτορες πουλάνε την πραμάτεια τους και νέος κόσμος καταφτάνει από παντού αλλά κυρίως από Γαλλία. Εκεί τώρα είναι η άλλη πτυχή αυτής της ανόδου.

Despotiko – An Unknown Treasure (Subtitled) με Ελληνικούς υπότιτλους from SOIC IUPUI on Vimeo.

 

Ο Απόλλωνας, το αρχαίο τοπίο – το πνεύμα – το φως. Μια σημαντική παράμετρος –  Ο Γιάννος Κουράγιος τυγχάνει ευτυχώς να είναι επικεφαλής των ανασκαφών στο Δεσποτικό στον Ναό του Απόλλωνα… η αντιληπτικότητά του και η σφριγιλή προσωπικότητά του ξεπερνούν κατά πολύ την εγχώρια αργοκίνητη μενταλιτέ στο θέμα ανασκαφής, επικοινωνίας και προσέλκυσης επισκεπτών αρχαιολογικού και επιστημονικού ενδιαφέροντος. Φανταστείτε ότι εύποροι και μορφωμένοι ξένοι επισκέπτες φτάνουν στο Δεσποτικό για να προτείνουν χορηγίες για συνέχιση των έργων ανασκαφής. Αυτό, έχει ως αποτέλεσμα, όλο και περισσότεροι ξένοι επιστημονικοί και αρχαιολογικοί φορείς να στέκονται πάνω από την πολυσήμαντη αυτή ανασκαφή και να διαδίδεται σαν ιστός η πληροφορία του Απόλλωνα. Σημαντικοί φωτογράφοι καταφτάνουν συνεχώς να καταγράψουν και να εμπνευστούν. Το ίδιο συμβαίνει με συγγραφείς, κινηματογραφιστές  και εικαστικούς. Η κυκλαδική ιστορία ξανά στο προσκήνιο με αποτέλεσμα η Πάρος να έλκει πλέον μια νέα τάξη επισκεπτών που είναι περισσότερο λάτρεις του πολιτισμού παρά λάτρεις της σεζλόγκ.

Νίκο, ποια η γνώμη σου για την Κρίση που βιώνει η Ελλάδα σήμερα.

Η γνώμη μου είναι ότι καμία μικρή χώρα δεν μπορεί στην παρούσα εποχή να αποφύγει τη λαίλαπα της παγκοσμιοποίησης…ακόμα και ισχυρές χώρες ακροβατούν πάνω από την οικονομική κατάρρευση. Η Ελλάδα απλά είναι το τέλειο εξιλαστήριο θύμα λόγω της ανικανότητάς της να υπερασπιστεί στοιχειδώς τα αυτονόητα….Η μεταπολίτευση κατέρρευσε από τους πολιτικούς που εξαπάτησαν επανειλημμένως τον λαό που τους ψήφισε….Η κλεπτοκρατία κατάντησε αξίωμα. Όμως, η Ελλάδα πάντα νικά στο τέλος τον μεγαλύτερό της εχθρό, που δεν είναι άλλος από τον ίδιο της τον εαυτό. Δεν μπορεί να μην το κάνει και τώρα…δεν έχει την πολυτέλεια.

Πώς είναι η προσωπική σου ζωή και τι προσδοκάς από το μέλλον;

Η προσωπική μου ζωή είναι απλή. Μέλημά μου είναι η ελευθερία μου και η δημιουργικότητα. Έχω επιλέξει να ζω ανάμεσα στα 3 αγαπημένα μου νησιά, την Χίο την Πάρο και την Ύδρα, με τη σύντροφό μου την Δήμητρα Κατσαούνη και το σκυλάκι μας τη Ρόζα, και έτσι, η καθημερινότητά μου είναι ευχάριστη και νησιώτικη. Μου αρέσει το ουζάκι και ο μεζές, και δεν με ενδιαφέρει να είμαι της μόδας ή να ακολουθώ τη μόδα σε καμία της έκφανση γιατί είναι η αρχή της ζαβομάρας. Έχω πολλούς και καλούς φίλους  όπως ο Παρόλας, ο Σαράντος, ο Παμίνος, ο Φραγκίσκος, ο Βαλασσάκος, ο Κουρουμλής, ο Καβάλης, ο Παπαδόπουλος, η Ράϊα, η Ηρώ και η Τρυφάρα. Προσπαθώ όσο μπορώ να αποφεύγω την αντιπαράθεση με τους συνανθρώπους μου προς χάριν σύγκλισης αλλά και ψυχικής ηρεμίας. Μου αρέσει να βγάζω χρήματα αλλά όχι να επιδοτούμαι από το κράτος ή από τα λεφτά των φορολογουμένων. Πιστεύω στην απλή ζωή με ακίνδυνες προσδοκίες και αποφεύγω ρίσκα που κοστίζουν περισσότερο από όσο αξίζουν.

Νίκος Ζάππας (Σκηνοθέτης – Εικαστικός) στον Χάρη Χρηστίδη για το “Κουρδιστό Πορτοκάλι”
Πάρος, Ιούνιος 2017

Sirenes & Sailors

5 Ιουλίου έως 15 Αυγούστου στο Tao’s Centre

Χορηγός Επικοινωνίας:”Κουρδιστό Πορτοκάλι”

SHARE
MORE MAGAZINE